Tác giả: Sophia Lam
[ChanhKien.org]
Ông Trần Nghiêu Lợi là bác sĩ Đài Loan đầu tiên bị thu hồi giấy phép hành nghề vì đã môi giới ghép tạng bất hợp pháp.
Ngày 09/12/2022, các nhà lập pháp Đài Loan do nhà lập pháp Hứa Trí Kiệt (giữa) dẫn đầu đã tổ chức một buổi họp báo tại Viện Lập pháp Đài Bắc để biểu đạt sự ủng hộ dành cho việc đệ trình luật hình sự đối với nạn thu hoạch nội tạng cưỡng bức. Các nhà lập pháp gồm Trương Liêu Vạn Kiên (phải), Quách Quốc Văn (thứ 2 từ phải), Trần Tố Nguyệt (thứ 3 từ phải sang), Lại Huệ Viên (thứ 3 từ trái), và Trần Tiêu Hoa (thứ 4 từ trái) đã tham dự, cùng với luật sư nhân quyền Chu Uyển Kỳ (thứ 2 từ trái) và Hoàng Thiên Phong (trái) từ Hiệp hội Chăm sóc Cấy ghép Nội tạng Quốc tế Đài Loan. (Ảnh: NTD)
Mới đây, giới chức trách y tế hàng đầu của Đài Loan đã tước giấy phép hành nghề của bác sĩ nổi tiếng người Đài Loan Trần Nghiêu Lợi vì đã môi giới cho việc phẫu thuật cấy ghép nội tạng ở Trung Quốc. Vụ việc này đánh dấu lần đầu tiên ở Đài Loan giấy phép hành nghề của một bác sĩ bị thu hồi vì đã sắp xếp ghép tạng bất hợp pháp như Thông tấn xã Trung ương Đài Loan (CNA) đã đưa tin hồi đầu tháng 06/2026.
Một tòa án huyện ở Đài Loan đã kết tội và tuyên án phạt tù ông Trần, một bác sĩ người Đài Loan chuyên về ghép gan, vì thu lợi bất hợp pháp từ việc giới thiệu cấy ghép nội tạng trong hơn một thập niên. Tòa án huyện Chương Hóa kết luận rằng ông Trần đã thu lợi bất hợp pháp với ít nhất 14,66 triệu Đài tệ (466.000 USD) khi giới thiệu ít nhất chín người cấy ghép gan hoặc thận ở Trung Quốc, vi phạm Đạo luật Cấy ghép Nội tạng Người của Đài Loan. Tòa án đã kết án ông hai năm tù giam, được hưởng án treo trong vòng năm năm, và ra lệnh cho ông này phải nộp năm triệu Đài tệ (158.000 USD) vào ngân khố quốc gia.
Theo CNA, mới đây Bộ Y tế và Phúc lợi Đài Loan đã thu hồi giấy phép hành nghề của ông Trần vì vi phạm Điều 16 của Đạo luật Cấy ghép Nội tạng Người, và thông báo kỷ luật chính thức đã được ban hành và gửi đi vào ngày 27/05.
Việc giới chức trách y tế thu hồi giấy phép hành nghề cho thấy “Dũng khí đạo đức”
Ông Hoàng Sĩ Duy, phó chủ tịch tổ chức phi lợi nhuận về Đạo đức Y tế Đài Loan, Hiệp hội Chăm sóc Cấy ghép Nội tạng Quốc tế Đài Loan, ca ngợi Bộ Y tế cuối cùng đã thực thi thông báo hành chính năm 2006 cấm các bác sĩ giới thiệu bệnh nhân đến các khu vực có nguy cơ cao để cấy ghép nội tạng. Ông nói trong một cuộc phỏng vấn mới đây với The Epoch Times rằng việc Bộ Y tế quyết định thu hồi giấy phép của ông Trần là “dũng khí đạo đức” sau hai thập niên.
“Việc cấy ghép nội tạng không chỉ liên quan đến người nhận mà còn liên quan đến sự sống và sự đồng ý của người khác”, ông Hoàng nói. “Việc giúp bệnh nhân có được nội tạng không rõ nguồn gốc dễ gặp rủi ro liên quan gián tiếp đến việc gây hại cho người hiến tặng”.
Ông Hoàng có chuyên môn về tiết niệu và có bằng tiến sĩ dịch tễ học. Từ lâu, ông đã rất nỗ lực phơi bày và phản đối nạn buôn bán nội tạng bất hợp pháp quốc tế. Ông có nhiều bài diễn thuyết học thuật nêu bật các hoạt động cấy ghép nội tạng bất hợp pháp ở Trung Quốc.
Vào tháng 05 năm ngoái (2025) tại một hội nghị chuyên đề về cấy ghép nội tạng ở hải ngoại và các vấn đề đạo đức liên quan, ông nói rằng ngành cấy ghép nội tạng của Trung Quốc được xây dựng dựa trên sự vi phạm nhân quyền có hệ thống, nhận xét đây là “một thảm họa nhân đạo mang tính hệ thống”.
Tòa án Độc lập Điều tra Trung Quốc, một tòa án nhân dân độc lập có trụ sở tại London, cho biết trong phán quyết cuối cùng vào ngày 01/03/2020 rằng chính quyền Trung Quốc tiếp tục giết hại các tù nhân lương tâm và bán nội tạng của họ để thu lại lợi nhuận, và rằng các học viên Pháp Luân Công là một trong những nguồn nội tạng chính để cấy ghép ở Trung Quốc.
Ngài Geoffrey Nice QC, chủ tịch Tòa án Độc lập Điều tra Trung Quốc về thu hoạch nội tạng cưỡng bức, vào ngày đầu tiên của phiên điều trần công khai, tại London ngày 08/12/2018. (Ảnh: Được đăng dưới sự cho phép của Justin Palmer)
Sơ lược vụ án của ông Trần Nghiên Lợi
Vào năm 2022, sau khi nhận được đơn kiện, Văn phòng Công tố huyện Chương Hóa đã mở cuộc điều tra về cáo buộc rằng ông Trần môi giới ghép tạng bất hợp pháp ở Trung Quốc cho các bệnh nhân Đài Loan.
Vào năm 2024, sau hai năm điều tra và thu thập bằng chứng, văn phòng công tố huyện này đã đệ trình hồ sơ lên tòa án huyện Chương Hóa, cáo buộc ông Trần vi phạm Đạo luật Cấy ghép Nội tạng Người của Đài Loan, cùng với các cáo buộc khác đối với ông Trần và một số bị cáo khác liên quan đến vụ việc, đồng thời đề nghị mức án sáu năm tù giam dành cho ông Trần.
Tòa án huyện đã đưa ra phán quyết là hai năm tù giam, được hưởng án treo trong vòng năm năm dành cho ông Trần. Tòa án viện dẫn lời bào chữa từ luật sư của ông Trần, cho rằng ông Trần đã “có những đóng góp đáng kể trong lĩnh vực y khoa về gan”, và các thủ thuật cấy ghép được đề cập trong vụ án này “toàn bộ đều được thực hiện tại các bệnh viện được cấp phép ở Trung Quốc đại lục theo quy định y tế của Trung Quốc”, và rằng các công tố viên “không đưa ra bằng chứng cho thấy nội tạng liên quan đã được mua hoặc bán”.
Luật sư biện hộ còn lập luận thêm rằng ông Trần hiện đang truyền lại kiến thức chuyên môn của mình tại một số bệnh viện ở Đài Loan. Họ cho rằng việc bỏ tù ông sẽ gây ra tổn thất lớn hơn cho xã hội so với những lợi ích quốc gia đầy trừu tượng mà các công tố viên viện dẫn.
Theo phán quyết, kể từ năm 2008, ông Trần đã làm việc với một đại diện bán hàng dược phẩm tên Hoàng, một nhân viên ngành y làm trung gian tên Lâm, và những người khác để môi giới cho nhiều bệnh nhân cấy ghép gan và thận ở Trung Quốc. Phán quyết của tòa án cho thấy họ đã tính tiền với bệnh nhân từ 5 triệu Đài tệ (158.500 USD) đến 7,5 triệu Đài tệ (238.400 USD) cho các gói ghép gan và 3 triệu Đài tệ (95.370 USD) đến 3,5 triệu Đài tệ (111.300 USD) cho chi phí ghép thận. Báo giá bao gồm các khoản lệ phí để mua nội tạng, trả cho bác sĩ và y tá Trung Quốc, chi phí đi lại, chi phí y tế, và lệ phí môi giới.
Ông Trần cùng với các bị cáo khác đã sắp xếp để 11 bệnh nhân được cấy ghép tại các bệnh viện ở Trung Quốc.
Năm 2015, cơ quan lập pháp Đài Loan đã sửa đổi Đạo luật Cấy ghép Nội tạng Người, nâng mức vi phạm đối với hoạt động môi giới nội tạng bất hợp pháp từ vi phạm hành chính lên vi phạm hình sự. Mặc dù vậy, từ năm 2016 đến năm 2019, ông Trần — khi đó đang làm bác sĩ phẫu thuật tại Trung tâm Cấy ghép Nội tạng của Bệnh viện Cơ đốc Chương Hóa — tiếp tục làm môi giới cho những bệnh nhân cần ghép gan và thận để phẫu thuật ở Trung Quốc.
Công tố viên đã đưa ra cáo buộc liên quan đến chín ca cấy ghép nội tạng bất hợp pháp sau tháng 07/2015.
Văn phòng công tố huyện đã kháng cáo phán quyết này. Vào tháng 02/2026, Tòa án Chi nhánh Đài Trung thuộc Tòa án Tối cao Đài Loan đã bác bỏ đơn kháng cáo và giữ nguyên phán quyết của tòa án cấp dưới.
Trong số chín bệnh nhân này có năm người đã được ghép gan. Một bệnh nhân tử vong chưa đầy hai tuần sau khi được phẫu thuật; ba người khác tử vong trong vòng hai năm; và bệnh nhân cuối cùng tử vong trong vòng năm năm sau ca phẫu thuật.
Mối liên hệ với các bác sĩ bị cáo buộc liên quan đến nạn thu hoạch nội tạng cưỡng bức
Theo hồ sơ phán quyết của tòa án, trong các hoạt động trao đổi về y khoa, ông Trần đã gặp các bác sĩ cấp cao của hai bệnh viện Trung Quốc: ông Tang Vận Kim, bác sĩ trưởng tại Trung tâm Cấy ghép Nội tạng thuộc Bệnh viện Liên kết Đại học Thanh Đảo ở tỉnh Sơn Đông, và bà Minh Anh Tư, giám đốc Khoa Cấy ghép Nội tạng tại Bệnh viện Tương Nhã Số 3 thuộc Đại học Trung Nam ở tỉnh Hồ Nam. Phán quyết không nêu rõ liệu ông Tang hay bà Minh có trực tiếp thực hiện các ca phẫu thuật cấy ghép hay không.
Tổ chức Thế giới Điều tra Cuộc đàn áp Pháp Luân Công (WOIPFG), một tổ chức phi lợi nhuận, đã đưa tên ông Tang và bà Minh vào cơ sở dữ liệu của họ về những cá nhân bị cáo buộc có liên quan đến nạn mổ cướp nội tạng từ học viên Pháp Luân Công. Theo báo cáo của WOIPFG, bà Minh đã tham gia hoặc thực hiện một cách độc lập hơn 500 ca ghép thận, trong đó có những ca phẫu thuật ở người hiến tặng còn sống và gần 200 ca ghép gan. Ông Tang được cho là đã tham gia khoảng 1.600 ca phẫu thuật lấy gan tại Bệnh viện Trung ương Thiên Tân Số 1 từ tháng 01/2004 đến tháng 08/2008, với độ tuổi trung bình của người hiến tặng là 34,5 tuổi.
Vào năm 2021, hãng truyền thông Trung Quốc Sohu đưa tin rằng vào ngày 26/02 cùng năm, ông Tang được cho là đã nhảy ra khỏi một tòa nhà để tự sát, khi đó ông được 57 tuổi. Theo bản tin của Sohu, ông này đã thực hiện tổng cộng hơn 2.600 ca ghép gan, đưa ông trở thành một trong những nhân vật hàng đầu trong lĩnh vực này ở Trung Quốc.
Bệnh viện kết thúc hợp đồng làm việc
Bệnh viện Đại học Y Trung Sơn, nơi ông Trần từng làm việc, đã viết trong một tuyên bố chia sẻ với The Epoch Times rằng ông Trần đã bị cách chức khỏi chức vụ phó giám đốc vào tháng 12/2024. Sau khi Bộ Y tế Đài Loan thu hồi giấy phép của ông, bệnh viện này đã chấm dứt hợp đồng làm việc với chức vụ bác sĩ điều trị của ông theo quy định nội bộ của bệnh viện.
Trước đây, trên trang web của bệnh viện này có một trang giới thiệu về ông Trần. Theo trang này, vào năm 2002 ông Trần đã nhận được chứng nhận của Bộ Y tế Đài Loan với chức danh là bác sĩ phẫu thuật ghép gan từ người tử vong và cùng năm này đã thực hiện ca ghép gan đầu tiên từ người hiến tặng đã qua đời. Sau đó, vào năm 2004, ông đủ tiêu chuẩn trở thành bác sĩ phẫu thuật ghép gan từ người hiến tặng còn sống. Đến năm 2022, ông đã tiến hành tổng cộng 741 ca ghép gan, trung bình khoảng 50–60 ca ghép gan mỗi năm.
Đạo luật Cấy ghép Nội tạng Người của Đài Loan quy định rằng “Bất kỳ nội tạng nào để cấy ghép đều phải được cung cấp hoặc có được mà không cần phải trả tiền”. Theo Điều 16 của luật này, người Đài Loan nào môi giới cấy ghép nội tạng có thể bị phạt tù từ một đến năm năm, còn đối với các chuyên gia y tế vi phạm luật, thì “chứng chỉ chuyên môn của họ có thể bị thu hồi”.
Bản tin có sự đóng góp của Lai Wenru.
(Theo The Epoch Times)