{"id":944,"date":"2008-11-20T12:35:42","date_gmt":"2008-11-20T12:35:42","guid":{"rendered":"https:\/\/chanhkien.org\/?p=944"},"modified":"2025-05-12T10:30:07","modified_gmt":"2025-05-12T03:30:07","slug":"lo-ban-nguoi-thay-vi-dai-ve-kien-truc-va-nghe-thu-cong","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/chanhkien.org\/2008\/11\/lo-ban-nguoi-thay-vi-dai-ve-kien-truc-va-nghe-thu-cong.html","title":{"rendered":"L\u1ed7 Ban: Ng\u01b0\u1eddi th\u1ea7y v\u0129 \u0111\u1ea1i v\u1ec1 ki\u1ebfn tr\u00fac v\u00e0 ngh\u1ec1 th\u1ee7 c\u00f4ng"},"content":{"rendered":"<p><img decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-17963\" title=\"TruyenThuyetDanGian\" src=\"http:\/\/chanhkien.org\/wp-content\/uploads\/2007\/09\/TruyenThuyetDanGian.jpg\" alt=\"\" width=\"371\" height=\"519\" srcset=\"https:\/\/chanhkien.org\/wp-content\/uploads\/2007\/09\/TruyenThuyetDanGian.jpg 371w, https:\/\/chanhkien.org\/wp-content\/uploads\/2007\/09\/TruyenThuyetDanGian-214x300.jpg 214w\" sizes=\"(max-width: 371px) 100vw, 371px\" \/><\/p>\n<p><strong>[Chanhkien.org] <\/strong>N\u1ec1n v\u0103n minh Trung Hoa kh\u00f4ng ch\u1ec9 l\u00e0 m\u1ed9t trong nh\u1eefng n\u1ec1n v\u0103n minh c\u1ed5 x\u01b0a nh\u1ea5t tr\u00ean th\u1ebf gi\u1edbi, m\u00e0 c\u00f2n l\u00e0 n\u1ec1n v\u0103n minh \u0111\u00e3 tr\u1ea3i qua m\u00e0 kh\u00f4ng b\u1ecb gi\u00e1n \u0111o\u1ea1n. Th\u1eddi c\u1ed5 x\u01b0a, trong su\u1ed1t c\u00e1c th\u1eddi \u0111\u1ea1i, qua s\u1ef1 chuy\u1ec3n sinh l\u00e0m ng\u01b0\u1eddi, ch\u01b0 Th\u1ea7n ti\u1ebfp t\u1ee5c trao truy\u1ec1n s\u1ef1 k\u1ebf th\u1eeba v\u0103n h\u00f3a phong ph\u00fa cho ng\u01b0\u1eddi Trung Qu\u1ed1c. T\u1ee5c ng\u1eef d\u00e2n gian Trung Qu\u1ed1c c\u00f3 c\u00e2u, \u201cTrong 360 ngh\u1ec1, n\u1ebfu m\u1ed9t ngh\u1ec1 m\u00e0 kh\u00f4ng c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi s\u00e1ng l\u1eadp, th\u00ec ngh\u1ec1 \u0111\u00f3 kh\u00f4ng th\u1ec3 t\u1ed3n t\u1ea1i v\u1edbi th\u1eddi gian\u201d. Ng\u01b0\u1eddi s\u00e1ng l\u1eadp c\u1ee7a m\u1ed7i m\u1ed9t ngh\u1ec1 th\u1eadt s\u1ef1 l\u00e0 chuy\u1ec3n sinh c\u1ee7a ch\u01b0 Th\u1ea7n, \u0111\u1ebfn x\u00e3 h\u1ed9i con ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec3 tr\u1ef1c ti\u1ebfp ho\u1eb7c gi\u00e1n ti\u1ebfp, s\u00e1ng t\u1ea1o ra ngh\u1ec1 \u0111\u00f3. \u1ede Trung Qu\u1ed1c, v\u0103n h\u00f3a d\u00e2n gian d\u1ea7n d\u1ea7n ph\u00e1t tri\u1ec3n kh\u00e1i ni\u1ec7m m\u00e0 m\u1ed7i m\u1ed9t ngh\u1ec1 \u0111\u1ec1u suy t\u00f4n ng\u01b0\u1eddi s\u00e1ng l\u1eadp v\u00e0 xem \u00f4ng nh\u01b0 \u201cth\u1ea7n b\u1ea3o h\u1ed9\u201d.<\/p>\n<p>M\u00f4i tr\u01b0\u1eddng s\u1ed1ng c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi Trung Qu\u1ed1c, bao g\u1ed3m n\u1ed9i th\u1ea5t, nh\u00e0 c\u1eeda, th\u00e0nh ph\u1ed1 v\u00e0 t\u1ea5t c\u1ea3, c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u1eadn th\u1ee9c qua s\u1ef1 ph\u1ea3n \u00e1nh tr\u1ef1c ti\u1ebfp trong n\u1ec1n v\u0103n minh c\u1ee7a h\u1ecd. V\u0103n h\u00f3a c\u1ee7a ki\u1ebfn tr\u00fac truy\u1ec1n th\u1ed1ng \u1edf Trung Qu\u1ed1c phong ph\u00fa v\u00e0 \u0111a d\u1ea1ng m\u00e0u s\u1eafc, r\u1ed9ng m\u1edf v\u00e0 uy nghi. L\u1ecbch s\u1eed v\u0103n minh Trung Qu\u1ed1c \u0111\u01b0\u1ee3c gi\u1ea3ng d\u1ea1y b\u1edfi ch\u01b0 Th\u1ea7n th\u1eddi c\u1ed5 x\u01b0a, v\u00ed d\u1ee5 nh\u01b0 H\u1eefu S\u00e0o v\u00e0 \u0110\u1ea1i V\u0169, v\u00e0 v\u00ec th\u1ebf c\u00f3 th\u1ec3 n\u00f3i r\u1eb1ng ki\u1ebfn tr\u00fac c\u0169ng l\u00e0 m\u1ed9t ph\u1ea7n c\u1ee7a v\u0103n h\u00f3a b\u00e1n th\u1ea7n Trung Qu\u1ed1c. Trong s\u1ed1 nh\u1eefng b\u1eadc th\u1ea7y ki\u1ebfn tr\u00fac, ng\u01b0\u1eddi n\u1ed5i ti\u1ebfng nh\u1ea5t l\u00e0 L\u1ed7 Ban th\u1eddi Xu\u00e2n Thu. Ngh\u1ec1 th\u1ee7 c\u00f4ng c\u1ee7a \u00f4ng \u0111\u00e3 l\u01b0u truy\u1ec1n qua h\u00e0ng ngh\u00ecn n\u0103m, nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ef1 k\u00ednh tr\u1ecdng c\u1ee7a m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi. Th\u1ee3 m\u1ed9c, th\u1ee3 x\u00e2y, th\u1ee3 n\u1ec1, c\u00e1c nh\u00e0 ch\u1ebf t\u1ea1o c\u00f4ng ngh\u1ec7 x\u00e2y d\u1ef1ng v\u00e0 n\u1ed9i th\u1ea5t t\u1ea5t c\u1ea3 \u0111\u1ec1u suy t\u00f4n L\u1ed7 Ban nh\u01b0 l\u00e0 \u00f4ng t\u1ed5 c\u1ee7a ngh\u1ec1 n\u00e0y. Theo m\u1ed9t s\u00e1ch t\u1eeb tri\u1ec1u nh\u00e0 \u0110\u01b0\u1eddng t\u00ean l\u00e0 \u201cNghi\u00ean c\u1ee9u c\u1ee7a L\u1ed7 Ban\u201d, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi th\u1ee3 x\u00e2y d\u1ef1ng \u0111\u00e3 kh\u1ea5u \u0111\u1ea7u l\u1ea1y t\u1ea1 L\u1ed7 Ban tr\u01b0\u1edbc khi h\u1ecd b\u1eaft \u0111\u1ea7u l\u00e0m nh\u1eefng thanh x\u00e0 tr\u00ean c\u1eeda nh\u00e0. Trong \u0111\u1eddi nh\u00e0 T\u1ea7n, b\u1ea5t c\u1ee9 khi n\u00e0o khi tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh b\u1eaft \u0111\u1ea7u m\u1ed9t c\u00f4ng tr\u00ecnh x\u00e2y d\u1ef1ng to l\u1edbn, h\u1ecd d\u00e2ng l\u1ec5 v\u1eadt v\u00e0 c\u00fang l\u1ec5 L\u1ed7 Ban, c\u1ea7u nguy\u1ec7n ch\u01b0 Th\u1ea7n s\u1ebd ban ph\u01b0\u1edbc l\u00e0nh cho d\u1ef1 \u00e1n c\u1ee7a h\u1ecd. \u0110i\u1ec1u n\u00e0y v\u1eabn c\u00f2n l\u00e0 m\u1ed9t phong t\u1ee5c \u1edf \u0110\u00e0i Loan ng\u00e0y nay.<\/p>\n<p><strong>\u201cB\u1eadc th\u1ea7y v\u1ec1 th\u1ee7 c\u00f4ng\u201d<\/strong><\/p>\n<p>L\u1ed7 Ban sinh ra \u1edf n\u01b0\u1edbc L\u1ed7. T\u00ean th\u1eadt l\u00e0 C\u00f4ng Du Ban, c\u0169ng c\u00f2n g\u1ecdi l\u00e0 C\u00f4ng Du T\u1eed. T\u00ean c\u00e1ch \u0111i\u1ec7u [\u0111\u1ed3ng \u00e2m] l\u00e0 Ban Ban, nh\u01b0ng \u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u1eafc th\u01b0\u1eddng nh\u1ea5t [nh\u01b0] l\u00e0 L\u1ed7 Ban. \u00d4ng l\u00e0 m\u1ed9t k\u1ef9 s\u01b0 x\u00e2y d\u1ef1ng n\u1ed5i ti\u1ebfng v\u00e0 th\u1ee3 th\u1ee7 c\u00f4ng trong l\u1ecbch s\u1eed Trung Qu\u1ed1c v\u00e0 t\u1eebng m\u1ed9t l\u1ea7n l\u00e0m quan trong b\u1ed9 x\u00e2y d\u1ef1ng.<\/p>\n<p>L\u1ed7 Ban sinh v\u00e0o bu\u1ed5i chi\u1ec1u ng\u00e0y 7 th\u00e1ng 5 n\u0103m 507 tr\u01b0\u1edbc C\u00f4ng nguy\u00ean. L\u00fac \u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c sinh ra, nh\u1eefng con s\u1ebfu t\u1ee5 t\u1eadp l\u1ea1i v\u00e0 m\u1ed9t m\u00f9i th\u01a1m k\u1ef3 l\u1ea1 lan t\u1ecfa kh\u1eafp ng\u00f4i nh\u00e0. T\u1ea5t c\u1ea3 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi d\u00e2n \u0111\u1ec1u ng\u1ea1c nhi\u00ean b\u1edfi \u0111i\u1ec1u \u0111\u00f3. \u0110\u00f3 l\u00e0 \u0111i\u1ec1m l\u00e0nh ch\u1ee9ng t\u1ecf m\u1ed9t v\u1ecb Th\u1ea7n s\u1eafp chuy\u1ec3n sinh v\u00e0o th\u00e2n ng\u01b0\u1eddi. Khi \u00f4ng c\u00f2n tr\u1ebb, \u00f4ng kh\u00f4ng th\u00edch \u0111\u1ecdc v\u00e0 vi\u1ebft. Thay v\u00e0o \u0111\u00f3, \u00f4ng r\u1ea5t quan t\u00e2m \u0111\u1ebfn nh\u1eefng ngh\u1ec1 th\u1ee7 c\u00f4ng m\u1ef9 ngh\u1ec7 nh\u01b0 l\u00e0 \u0111i\u00eau kh\u1eafc. Kho\u1ea3ng 15 tu\u1ed5i, \u00f4ng \u0111\u1ed9t nhi\u00ean nh\u1eadn ra m\u1ee5c \u0111\u00edch trong cu\u1ed9c s\u1ed1ng c\u1ee7a m\u00ecnh v\u00e0 \u0111i h\u1ecdc v\u1edbi th\u1ea7y \u0110oan M\u1ed9c. Sau nhi\u1ec1u th\u00e1ng h\u1ecdc h\u1ecfi cho th\u1ea5u \u0111\u00e1o, \u00f4ng \u0111\u00e3 tinh th\u00f4ng ngh\u1ec1 n\u00e0y. L\u1ed7 Ban lui t\u1edbi nhi\u1ec1u n\u01b0\u1edbc kh\u00e1c nhau, \u0111\u1ec1 xu\u1ea5t v\u1edbi h\u1ecd c\u1ea7n ph\u1ea3i t\u00f4n tr\u1ecdng n\u01b0\u1edbc Chu (m\u1ed9t n\u01b0\u1edbc th\u1eddi b\u1ea5y gi\u1edd), nh\u01b0ng nh\u1eefng n\u01b0\u1edbc n\u00e0y kh\u00f4ng nghe theo \u00f4ng. V\u00ec th\u1ebf \u00f4ng r\u00fat lui kh\u1ecfi x\u00e3 h\u1ed9i ng\u01b0\u1eddi th\u01b0\u1eddng v\u00e0 s\u1ed1ng \u1ea9n d\u1eadt \u1edf ph\u00eda nam n\u00fai \u0110\u00e1i S\u01a1n, c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c bi\u1ebft v\u1edbi c\u00e1i t\u00ean \u201cTi\u1ec3u D\u01b0\u01a1ng S\u01a1n\u201d. M\u01b0\u1eddi ba n\u0103m tr\u00f4i qua, m\u1ed9t ng\u00e0y n\u1ecd, \u00f4ng ra ngo\u00e0i v\u00e0 t\u00ecnh c\u1edd g\u1eb7p C\u1ef1u Bao. H\u1ecd h\u00e0n huy\u00ean v\u1edbi nhau kh\u00e1 l\u00e2u. Cu\u1ed1i c\u00f9ng, L\u1ed7 Ban nh\u1eadn C\u1ef1u Bao l\u00e0m th\u1ea7y v\u00e0 h\u1ecdc \u0111i\u00eau kh\u1eafc v\u00e0 h\u1ecdc v\u1ebd. L\u1ed7 Ban mu\u1ed1n mang \u0111\u1ebfn m\u1ed9t c\u00e1ch nh\u00ecn ho\u00e0n to\u00e0n m\u1edbi cho v\u0103n h\u00f3a Trung Qu\u1ed1c. L\u1ed7 Ban h\u1ecdc t\u1eadp v\u1edbi s\u1ef1 t\u1eadp trung m\u1ea1nh m\u1ebd, h\u1ecdc l\u00e0m m\u1ed9c, ch\u1ea1m \u0111\u00e1, v\u00e0 nh\u1eefng k\u1ef9 n\u0103ng kh\u00e1c. \u00d4ng \u0111\u00e3 s\u00e1ng t\u1ea1o ra nhi\u1ec1u c\u00f4ng c\u1ee5 k\u1ef3 di\u1ec7u v\u00e0 d\u1ea1y nhi\u1ec1u h\u1ecdc tr\u00f2.<\/p>\n<p>T\u1ea5t c\u1ea3 h\u1eefng cu\u1ed1n s\u00e1ch c\u1ee7a H\u00e0n Phi T\u1eed, Ho\u00e0i Nam T\u1eed, Lu\u1eadn H\u00e0nh, M\u1eb7c T\u1eed \u0111\u1ec1u ghi ch\u00e9p r\u1eb1ng L\u1ed7 Ban t\u1eebng l\u00e0m m\u1ed9t con chim g\u1ed7. Sau khi L\u1ed7 Ban thi\u1ebft k\u1ebf cho n\u00f3 bay, con chim \u0111\u00e3 bay l\u00ean kh\u00f4ng trung trong v\u00f2ng 3 ng\u00e0y. Trong s\u00e1ch H\u1ed3ng Th\u1ef1 c\u0169ng n\u00f3i r\u1eb1ng chim g\u1ed7 \u0111\u00e3 mang m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi l\u00ean kh\u00f4ng trung l\u00e0m gi\u00e1n \u0111i\u1ec7p b\u00ean qu\u00e2n \u0111\u1ecbch. Thi\u1ebft k\u1ebf \u0111\u01a1n gi\u1ea3n n\u00e0y l\u00e0 b\u01b0\u1edbc m\u1edf \u0111\u1ea7u cho m\u00e1y bay trinh th\u00e1m ng\u00e0y nay.<\/p>\n<p>C\u00f3 ai bi\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c r\u1eb1ng con chim g\u1ed7 n\u00e0y c\u0169ng d\u1eabn \u0111\u01b0\u1eddng cho L\u1ed7 Ban l\u00e0m ra nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi g\u1ed7 b\u1ea5t t\u1eed?<\/p>\n<p>Theo s\u00e1ch \u201cNghi\u00ean c\u1ee9u c\u1ee7a L\u1ed7 Ban\u201d, L\u1ed7 Ban l\u00e0m ra chim g\u1ed7 bay \u0111\u1ebfn n\u01b0\u1edbc Chu \u0111\u1ec3 t\u00ecm ng\u01b0\u1eddi ch\u1ecb c\u1ee7a m\u00ecnh. Cha c\u1ee7a L\u1ed7 Ban r\u1ea5t lo l\u1eafng \u0111i t\u00ecm con g\u00e1i c\u1ee7a m\u00ecnh, ch\u00ednh v\u00ec th\u1ebf \u00f4ng quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh \u0111i c\u00f9ng chim g\u1ed7 m\u00e0 kh\u00f4ng n\u00f3i cho L\u1ed7 Ban bi\u1ebft. V\u00ec cha c\u1ee7a L\u1ed7 Ban kh\u00f4ng bi\u1ebft c\u00e1ch \u0111i\u1ec1u khi\u1ec3n, con chim g\u1ed7 \u0111\u00e3 r\u01a1i xu\u1ed1ng n\u01b0\u1edbc V\u0169. Ng\u01b0\u1eddi d\u00e2n n\u01b0\u1edbc V\u0169 mu\u1ed1n gi\u1eef cha L\u1ed7 Ban l\u1ea1i l\u00e0m con tin \u0111\u1ec3 bu\u1ed9c L\u1ed7 Ban l\u00e0m cho h\u1ecd m\u1ed9t con chim g\u1ed7. Cha L\u1ed7 Ban t\u1eeb ch\u1ed1i \u0111\u1ec1 ngh\u1ecb c\u1ee7a ch\u00fang v\u00e0 \u0111\u00e3 b\u1ecb gi\u1ebft. L\u1ed7 Ban sau \u0111\u00f3 \u0111\u00e3 l\u00e0m m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi g\u1ed7 b\u1ea5t t\u1eed \u0111\u1ec3 tr\u1ea3 th\u00f9 cho c\u00e1i ch\u1ebft c\u1ee7a cha. Ng\u00f3n tay c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi g\u1ed7 b\u1ea5t t\u1eed ch\u1ec9 \u0111\u1ebfn n\u01b0\u1edbc V\u0169. N\u00f3 khi\u1ebfn cho n\u01b0\u1edbc V\u0169 ch\u1ecbu m\u1ed9t tr\u1eadn h\u1ea1n h\u00e1n k\u00e9o d\u00e0i 3 n\u0103m. Khi ng\u01b0\u1eddi d\u00e2n n\u01b0\u1edbc V\u0169 hi\u1ec3u ra \u0111i\u1ec1u n\u00e0y, h\u1ecd ban t\u1eb7ng r\u1ea5t nhi\u1ec1u qu\u00e0 cho L\u1ed7 Ban v\u00e0 xin l\u1ed7i v\u1ec1 vi\u1ec7c l\u00e0m sai tr\u00e1i c\u1ee7a h\u1ecd. L\u1ed7 Ban nh\u00e2n t\u1eeb \u0111\u00e3 tha th\u1ee9 cho h\u1ecd. Sau \u0111\u00f3 \u00f4ng ta c\u1eaft c\u00e1i ng\u00f3n c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi g\u1ed7 b\u1ea5t t\u1eed v\u00e0 l\u00e0m nh\u1eefng ph\u00e9p th\u1ea7n th\u00f4ng. M\u01b0a l\u1eadp t\u1ee9c r\u01a1i tr\u00ean n\u01b0\u1edbc V\u0169.<\/p>\n<p>L\u1ed7 Ban c\u0169ng l\u00e0m ra ng\u1ef1a g\u1ed7 m\u00e0 c\u00f3 th\u1ec3 t\u1ef1 \u0111i b\u1ed9 tr\u00ean \u0111\u1ea5t. \u0110\u00e2y l\u00e0 m\u1ed9t d\u1ea1ng th\u1ee9c s\u1edbm nh\u1ea5t c\u1ee7a \u201cxe m\u00e1y\u201d \u0111\u01b0\u1ee3c ghi ch\u00e9p l\u1ea1i. Trong th\u1eddi Tam Qu\u1ed1c, Gia C\u00e1t L\u01b0\u1ee3ng \u0111\u00e3 s\u1eed d\u1ee5ng nh\u1eefng con ng\u1ef1a c\u1ee7a L\u1ed7 Ban \u0111\u1ec3 v\u1eadn chuy\u1ec3n l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c. Tuy nhi\u00ean, k\u1ef9 thu\u1eadt n\u00e0y sau \u0111\u00f3 \u0111\u00e3 m\u1ea5t.<\/p>\n<p>L\u1ed7 Ban r\u1ea5t ch\u0103m lo cho gia \u0111\u00ecnh c\u1ee7a m\u00ecnh, v\u00e0 \u0111i\u1ec1u n\u00e0y c\u0169ng t\u1ea1o c\u1ea3m h\u1ee9ng cho \u00f4ng ph\u00e1t minh ra nhi\u1ec1u c\u00f4ng c\u1ee5 \u0111\u00e1ng qu\u00fd. V\u00ed d\u1ee5, khi L\u1ed7 Ban l\u1ea7n \u0111\u1ea7u ti\u00ean v\u1ebd m\u1ed9t \u0111\u01b0\u1eddng s\u1eed d\u1ee5ng modou (m\u1ed9t v\u1eadt \u0111\u00e1nh d\u1ea5u b\u1eb1ng m\u1ef1c c\u1ee7a th\u1ee3 m\u1ed9c), \u00f4ng \u0111\u00e3 nh\u1edd m\u1eb9 m\u00ecnh gi\u1eef \u0111o\u1ea1n cu\u1ed1i c\u1ee7a s\u1ee3i d\u00e2y. Sau \u0111\u00f3 h\u1ecd c\u00f9ng nhau ho\u00e0n th\u00e0nh c\u00f4ng vi\u1ec7c. Sau n\u00e0y, \u00f4ng kh\u00f4ng mu\u1ed1n m\u1eb9 \u00f4ng v\u1ea5t v\u1ea3 v\u00ec ph\u1ea3i lu\u00f4n gi\u00fap \u00f4ng, v\u00ec th\u1ebf \u00f4ng l\u00e0m m\u1ed9t c\u00e1i m\u00f3c cu\u1ed1i s\u1ee3i d\u00e2y \u0111\u1ec3 m\u1eb9 \u00f4ng kh\u00f4ng ph\u1ea3i gi\u1eef n\u00f3 th\u00eam n\u1eefa. \u0110\u1ec3 t\u01b0\u1edfng nh\u1edb \u0111\u1ebfn l\u00f2ng hi\u1ebfu th\u1ea3o c\u1ee7a L\u1ed7 Ban, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi n\u1ed1i nghi\u1ec7p \u0111\u00e3 \u0111\u1eb7t t\u00ean c\u00e1i m\u00f3c \u0111\u00f3 l\u00e0 Ban M\u1eabu (Ban Mu) hay l\u00e0 M\u1eabu C\u00e2u (Mu Gou) (Mu ngh\u0129a l\u00e0 m\u1eb9 trong ti\u1ebfng Hoa). M\u1ed9t v\u00ed d\u1ee5 kh\u00e1c l\u00e0 khi L\u1ed7 Ban l\u1ea7n \u0111\u1ea7u ti\u00ean b\u00e0o g\u1ed7, \u00f4ng nh\u1edd v\u1ee3 \u00f4ng gi\u1eef \u0111o\u1ea1n cu\u1ed1i c\u1ee7a mi\u1ebfng g\u1ed7 \u0111\u1ec3 n\u00f3 kh\u00f4ng b\u1ecb tr\u01b0\u1ee3t ra ngo\u00e0i c\u00e1i gh\u1ebf d\u00e0i. \u0110\u1ec3 t\u1ea1o \u0111i\u1ec1u ki\u1ec7n v\u1ee3 \u00f4ng lo s\u00f3c nh\u1eefng vi\u1ec7c nh\u00e0, \u00f4ng \u0111\u00e3 \u0111\u00f3ng m\u1ed9t mi\u1ebfng g\u1ed7 nh\u1ecf tr\u00ean gh\u1ebf d\u00e0i \u0111\u1ec3 ng\u0103n thanh g\u1ed7 kh\u00f4ng tr\u01b0\u1ee3t v\u1ec1 ph\u00eda tr\u01b0\u1edbc. V\u00ec th\u1ebf nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi n\u1ed1i nghi\u1ec7p sau \u0111\u00f3 \u0111\u1eb7t t\u00ean thi\u1ebft b\u1ecb n\u00e0y l\u00e0 Ban Th\u00ea (Ban Qi) (Qi ngh\u0129a l\u00e0 v\u1ee3 trong ti\u1ebfng Hoa)<\/p>\n<p>L\u1ed7 Ban c\u0169ng l\u00e0m ra nhi\u1ec1u c\u00f4ng c\u1ee5 m\u1ed9c kh\u00e1c cho ng\u01b0\u1eddi Trung Qu\u1ed1c, v\u00ed d\u1ee5 nh\u01b0 m\u00f3c khoan, m\u00e1y xay \u0111\u00e1, x\u1ebbng, d\u1ee5ng c\u1ee5 \u0111o g\u00f3c, mudou v\u00e0 th\u01b0\u1edbc \u0111o. Ng\u01b0\u1eddi ta n\u00f3i r\u1eb1ng L\u1ed7 Ban \u0111\u00e3 ph\u00e1t minh ra c\u00e1i c\u01b0a sau khi tay c\u1ee7a \u00f4ng b\u1ecb c\u1eaft b\u1edfi l\u00e1 c\u1ecf. L\u1ed7 Ban c\u0169ng t\u1ea1o ra thang ph\u00e1 th\u00e0nh trong chi\u1ebfn tranh v\u00e0 ch\u00edn d\u1ee5ng c\u1ee5 s\u1eed d\u1ee5ng trong chi\u1ebfn tranh. \u00d4ng c\u0169ng l\u00e0m ra b\u1ea3n \u0111\u1ed3 \u0111o v\u1ebd \u0111\u1ecba h\u00ecnh 3 chi\u1ec1u t\u1eeb s\u1edbm \u2013 C\u1eedu Ch\u00e2u \u0110\u1ed3 \u2013 \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00e1c ho\u00e0ng \u0111\u1ebf Trung Qu\u1ed1c \u0111\u00e1nh gi\u00e1 cao trong l\u1ecbch s\u1eed. Th\u00f4ng qua nh\u1eefng ph\u00e1t minh c\u1ee7a m\u00ecnh, L\u1ed7 Ban \u0111\u00e3 mang l\u1ea1i nh\u1eefng l\u1ee3i \u00edch to l\u1edbn cho ng\u01b0\u1eddi d\u00e2n.<\/p>\n<p>Tuy nhi\u00ean, nh\u1eefng \u0111\u00f3ng g\u00f3p to l\u1edbn c\u1ee7a L\u1ed7 Ban kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 nh\u1eefng th\u1ee9 m\u00e0 \u00f4ng \u0111\u00e3 xu\u1ea5t s\u1eafc trong vi\u1ec7c t\u1ea1o ra nh\u1eefng c\u00f4ng c\u1ee5 n\u00e0y, k\u1ef9 n\u0103ng v\u00e0 thi\u1ebft b\u1ecb c\u01a1 kh\u00ed. Quan tr\u1ecdng h\u01a1n, L\u1ed7 Ban \u0111\u00e3 \u0111i theo \u0110\u1ea1o. L\u1ed7 Ban n\u00f3i, \u201cTr\u1eddi v\u00e0 \u0110\u1ea5t kh\u00f4ng c\u1ea7n compa hay b\u1ea3ng \u0111o g\u00f3c \u0111\u1ec3 l\u00e0m n\u00ean v\u00f2ng tr\u00f2n hay h\u00ecnh vu\u00f4ng. Nh\u01b0ng khi \u0111\u1ebfn th\u1ebf gian, con ng\u01b0\u1eddi c\u1ea7n c\u00f3 compa \u0111\u1ec3 v\u1ebd v\u00f2ng tr\u00f2n v\u00e0 c\u1ea7n b\u1ea3ng \u0111o g\u00f3c \u0111\u1ec3 v\u1ebd h\u00ecnh vu\u00f4ng. V\u0169 tr\u1ee5 v\u00e0 nh\u1eefng vi\u1ec7c c\u1ee7a n\u00f3 \u0111\u00e3 \u1edf trong \u0110\u1ea1o r\u1ed3i, nh\u01b0ng lo\u00e0i ng\u01b0\u1eddi th\u00ec \u0111i xa \u0110\u1ea1o. V\u00ec th\u1ebf lo\u00e0i ng\u01b0\u1eddi c\u1ea7n compa v\u00e0 b\u1ea3ng \u0111o g\u00f3c \u0111\u1ec3 v\u1ebd v\u00f2ng tr\u00f2n v\u00e0 h\u00ecnh vu\u00f4ng.\u201d V\u00ec ch\u00fang ta c\u00f3 th\u1ec3 nh\u00ecn th\u1ea5y \u0111i\u1ec1u m\u00e0 L\u1ed7 Ban \u0111\u00e3 tr\u1ea3i qua c\u00f9ng v\u1edbi k\u1ef9 n\u0103ng c\u1ee7a \u00f4ng, \u00f4ng c\u0169ng c\u1ea3m th\u1ea5y m\u00ecnh \u0111\u00e3 kh\u00f4ng c\u00f3 l\u1ef1a ch\u1ecdn. Con ng\u01b0\u1eddi c\u1ea7n c\u00f4ng c\u1ee5 v\u00ec h\u1ecd xa \u0110\u1ea1o. D\u0129 nhi\u00ean, th\u00f4ng qua vi\u1ec7c d\u1ea1y cho m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi d\u00f9ng nh\u1eefng c\u00f4ng c\u1ee5 n\u00e0y, nh\u1eefng g\u00ec L\u1ed7 Ban d\u1ea1y \u0111\u00e3 gi\u00fap con ng\u01b0\u1eddi quay v\u1ec1 v\u1edbi ti\u00eau chu\u1ea9n c\u1ee7a con ng\u01b0\u1eddi.<\/p>\n<p>N\u1ebfu L\u1ed7 Ban \u0111\u00e3 kh\u00f4ng t\u1ea1o n\u00ean nh\u1eefng c\u00f4ng c\u1ee5 n\u00e0y, v\u00e0 n\u1ebfu nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi n\u1ed1i nghi\u1ec7p c\u1ee7a \u00f4ng c\u0169ng kh\u00f4ng c\u00f3 c\u0169ng nh\u1eefng t\u01b0 t\u01b0\u1edfng s\u00e1ng t\u1ecf nh\u01b0 L\u1ed7 Ban, th\u00ec nh\u1eefng k\u1ef9 n\u0103ng c\u1ee7a L\u1ed7 Ban c\u00f3 l\u1ebd \u0111\u00e3 m\u1ea5t \u0111i. V\u00ec th\u1ebf, L\u1ed7 Ban ph\u1ea3i ph\u00e1t minh nh\u1eefng c\u00f4ng c\u1ee5 th\u1ee7 c\u00f4ng \u0111\u1ec3 h\u1ecd c\u00f3 th\u1ec3 \u0111i qua c\u00f9ng v\u1edbi c\u00e1c th\u1ebf h\u1ec7.<\/p>\n<p>Kho\u1ea3ng 40 tu\u1ed5i, L\u1ed7 Ban quay v\u1ec1 s\u1ed1ng \u1edf n\u00fai, n\u01a1i \u00f4ng \u0111\u00e3 g\u1eb7p m\u1ed9t v\u1ecb Th\u1ea7n. V\u1ecb Th\u1ea7n n\u00e0y \u0111\u00e3 d\u1ea1y cho \u00f4ng m\u1ed9t v\u00e0i \u0111i\u1ec1u huy\u1ec1n b\u00ed. Sau \u0111\u00f3, L\u1ed7 Ban \u0111\u00e3 \u0111i kh\u1eafp n\u01a1i tr\u00ean th\u1ebf gi\u1edbi. Cu\u1ed1i c\u00f9ng, khi \u00f4ng 70 tu\u1ed5i, \u00f4ng \u0111\u00e3 bay l\u00ean gi\u1eefa b\u1ea1ch nh\u1eadt. C\u00e1i r\u00ecu v\u00e0 c\u01b0a c\u1ee7a \u00f4ng \u0111\u1ec3 l\u1ea1i tr\u00ean B\u1ea1ch D\u01b0\u01a1ng Nham. C\u00e1c b\u1ea1n v\u1eabn c\u00f3 th\u1ec3 th\u1ea5y nh\u1eefng di t\u00edch c\u1ed5 x\u01b0a n\u00e0y. S\u00e1ch \u201cNghi\u00ean c\u1ee9u c\u1ee7a L\u1ed7 Ban\u201d l\u00e0 cu\u1ed1n s\u00e1ch duy nh\u1ea5t \u0111\u01b0\u1ee3c truy\u1ec1n tay qua c\u00e1c \u0111\u1eddi cho \u0111\u1ebfn t\u1eadn h\u00f4m nay, \u0111\u00e3 ghi ch\u00e9p v\u1ec1 nh\u00e0 c\u1eeda, n\u1ed9i th\u1ea5t, n\u00f4ng nghi\u1ec7p v\u00e0 ngh\u1ec1 th\u1ee7 c\u00f4ng v\u00e0o th\u1eddi c\u1ee7a L\u1ed7 Ban. Kh\u1edfi \u0111\u1ea7u, s\u00e1ch \u0111\u01b0\u1ee3c l\u01b0u truy\u1ec1n b\u1eb1ng mi\u1ec7ng gi\u1eefa nh\u1eefng th\u1ee3 th\u1ee7 c\u00f4ng trong h\u00ecnh th\u1ee9c nh\u1eefng c\u00f4ng th\u1ee9c s\u00fac t\u00edch. Su\u1ed1t \u0111\u1eddi nh\u00e0 Minh, cu\u1ed1n s\u00e1ch cu\u1ed1i c\u00f9ng \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c vi\u1ebft l\u1ea1i. V\u00ec khung nh\u00e0 c\u1ed5 x\u01b0a \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00e0m b\u1eb1ng g\u1ed7, cu\u1ed1n s\u00e1ch \u0111\u00e3 ghi ch\u00e9p r\u1ea5t nhi\u1ec1u k\u1ef9 thu\u1eadt v\u1ec1 ngh\u1ec1 m\u1ed9c. N\u00f3 c\u0169ng bao h\u00e0m nhi\u1ec1u th\u1ee9 li\u00ean quan \u0111\u1ebfn Phong Th\u1ee7y v\u00e0 thu\u1eadt t\u1eed vi c\u1ee7a \u0110\u1ea1o gia, m\u00e0 th\u1ec3 hi\u1ec7n t\u01b0 t\u01b0\u1edfng Trung Qu\u1ed1c, n\u01a1i m\u00e0 t\u1ef1 nhi\u00ean v\u00e0 con ng\u01b0\u1eddi n\u00ean h\u00e0i h\u00f2a v\u1edbi nhau.<\/p>\n<p>Theo su\u1ed1t th\u1eddi gian, nh\u1eefng th\u1ee3 th\u1ee7 c\u00f4ng \u0111\u00e3 k\u1ebf th\u1eeba l\u1ea1i nh\u1eefng l\u1eddi d\u1ea1y c\u1ee7a L\u1ed7 Ban. V\u00e0o l\u00fac s\u01a1 khai c\u1ee7a vi\u1ec7c \u0111\u00e0o t\u1ea1o nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi t\u1eadp s\u1ef1, \u00f4ng ch\u1ee7 tr\u01b0\u01a1ng r\u1eb1ng vi\u1ec7c quan tr\u1ecdng nh\u1ea5t kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 l\u00e0m sao \u0111\u1ec3 h\u1ecdc c\u00e1ch s\u1eed d\u1ee5ng c\u00e1c c\u00f4ng c\u1ee5, thay v\u00e0o \u0111\u00f3, h\u1ecdc nh\u1eefng ti\u00eau chu\u1ea9n \u0111\u1ea1o \u0111\u1ee9c \u0111\u1ec3 c\u01b0 x\u1eed \u0111\u00fang \u0111\u1eafn, h\u1ecdc c\u00e1ch \u0111\u1ed1i x\u1eed t\u1ed1t v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c v\u00e0 nghi\u00eam kh\u1eafc v\u1edbi b\u1ea3n th\u00e2n. H\u01a1n n\u1eefa, m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi n\u00ean h\u1ecdc c\u00e1ch t\u1eadp trung, h\u1ecdc c\u00e1ch tu luy\u1ec7n l\u00fd tr\u00ed c\u1ee7a m\u00ecnh, \u0111\u1ec3 h\u00e0i h\u00f2a tr\u00ed c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00f3 v\u1edbi t\u00e2m c\u1ee7a h\u1ecd. Nh\u1eefng y\u00eau c\u1ea7u cho t\u00e2m v\u00e0 tr\u00ed s\u1ebd gi\u00fap m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c t\u01b0 t\u01b0\u1edfng trong s\u1ea1ch v\u00e0 tinh khi\u1ebft. V\u1edbi m\u1ed9t t\u01b0 t\u01b0\u1edfng nh\u01b0 th\u1ebf, khi m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m m\u1ed9t d\u1ef1 \u00e1n, anh ta c\u00f3 th\u1ec3 qu\u00ean ch\u00ednh m\u00ecnh v\u00e0 t\u1eadp trung v\u00e0o c\u00f4ng vi\u1ec7c, h\u1ee3p nh\u1ea5t c\u00f4ng vi\u1ec7c v\u1edbi \u0110\u1ea1o. D\u01b0\u1edbi nh\u1eefng nguy\u00ean l\u00fd ch\u1ec9 \u0111\u1ea1o n\u00e0y, qua th\u1eddi gian \u0111\u00e3 xu\u1ea5t hi\u1ec7n nhi\u1ec1u th\u1ee3 th\u1ee7 c\u00f4ng n\u1ed5i ti\u1ebfng.<\/p>\n<p>V\u00ed d\u1ee5, m\u1ed9t th\u1ee3 th\u1ee7 c\u00f4ng s\u1ed1ng trong th\u1ebf k\u1ef7 th\u1ee9 2 tr\u01b0\u1edbc c\u00f4ng nguy\u00ean l\u00e0 h\u1ecdc tr\u00f2 c\u1ee7a L\u1ed7 Ban. \u00d4ng ta \u0111\u00e3 s\u00e1ng l\u1eadp ra ngh\u1ec1 l\u00e1t g\u1ea1ch v\u00e0 ph\u00e1t minh c\u00f4ng c\u1ee5 cho vi\u1ec7c l\u00e1t g\u1ea1ch v\u00e0 d\u1ea1y l\u1ea1i cho ng\u01b0\u1eddi d\u00e2n. \u00d4ng \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ecdi m\u1ed9t c\u00e1ch k\u00ednh tr\u1ecdng l\u00e0 \u201cB\u1eadc Th\u00e1nh Li\u00ean Hoa\u201d, hay l\u00e0 \u201cB\u1eadc Th\u00e1nh \u0110\u01b0\u1eddng K\u1ebb\u201d. Theo m\u1ed9t th\u1ea7n tho\u1ea1i, B\u1eadc Th\u00e1nh Li\u00ean Hoa chuy\u1ec3n sinh t\u1eeb m\u1ed9t v\u1ecb Th\u1ea7n. L\u00fac \u0111\u1ea7u, \u00f4ng d\u1ea1y ng\u01b0\u1eddi ta l\u00e0m c\u00e1ch l\u00e0m ng\u00f3i l\u1ee3p nh\u00e0. Sau \u0111\u00f3, c\u00e0ng nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ebfn h\u1ecdc \u00f4ng. H\u01a1n n\u1eefa, v\u1ec1 nh\u1eefng k\u1ef9 n\u0103ng v\u01b0\u1ee3t qua kh\u1ecfi m\u1ee9c b\u00ecnh th\u01b0\u1eddng, h\u1ecd \u0111\u1ec1 ngh\u1ecb \u00f4ng nh\u1eadn h\u1ecd l\u00e0m h\u1ecdc tr\u00f2 m\u1ed9t c\u00e1ch ch\u00ednh th\u1ee9c. B\u1eadc Th\u00e1nh Li\u00ean Hoa n\u00f3i \u201cN\u1ebfu ch\u01b0 v\u1ecb mu\u1ed1n nh\u1eadn t\u00f4i l\u00e0m th\u1ea7y th\u00ec h\u00e3y theo t\u00f4i\u201d. Sau \u0111\u00f3 \u00f4ng nh\u1ea3y v\u00e0o l\u00f2 nung g\u1ea1ch v\u00e0 bay \u0111i nh\u01b0 m\u1ed9t v\u1ecb Th\u1ea7n b\u1ea5t t\u1eed. Sau \u0111\u00f3, ng\u01b0\u1eddi ta m\u1edbi nh\u1eadn ra r\u1eb1ng \u00f4ng l\u00e0 m\u1ed9t v\u1ecb Th\u1ea7n. V\u00ec nh\u1eefng l\u1eddi d\u1ea1y c\u1ee7a B\u1eadc Th\u00e1nh Li\u00ean Hoa, trong l\u1ecbch s\u1eed Trung Qu\u1ed1c, tri\u1ec1u \u0111\u1ea1i T\u1ea7n v\u00e0 tri\u1ec1u \u0111\u1ea1i H\u00e1n \u0111\u00e3 r\u1ea5t n\u1ed5i ti\u1ebfng v\u1ec1 g\u1ea1ch v\u00e0 ng\u00f3i c\u1ee7a h\u1ecd.<\/p>\n<p>C\u00e1c ho\u00e0ng \u0111\u1ebf su\u1ed1t c\u00e1c tri\u1ec1u \u0111\u1ea1i v\u0103n minh Trung Qu\u1ed1c \u0111\u00e3 ban t\u1eb7ng nhi\u1ec1u danh hi\u1ec7u cho L\u1ed7 Ban. V\u00ed d\u1ee5 nh\u01b0, trong tri\u1ec1u \u0111\u1ea1i nh\u00e0 Minh, h\u01a1n m\u01b0\u1eddi ngh\u00ecn ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 x\u00e2y Long Ph\u1ee7 B\u1eafc Kinh, m\u1ed9t d\u1ef1 \u00e1n kh\u1ed5ng l\u1ed3 ch\u1ec9 c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c ho\u00e0n th\u00e0nh d\u01b0\u1edbi nh\u1eefng l\u1eddi ch\u1ec9 d\u1eabn c\u1ee7a L\u1ed7 Ban. Ng\u01b0\u1eddi d\u00e2n th\u1eddi \u1ea5y \u0111\u00e3 x\u00e2y m\u1ed9t \u0111\u1ec1n th\u1edd t\u01b0\u1edfng nh\u1edb L\u1ed7 Ban. Nh\u1eefng ghi kh\u1eafc tr\u00ean bia trong \u0111\u1ec1n c\u00f3 ghi r\u1eb1ng \u201cL\u1ed7 Ban Quan\u201d. Ho\u00e0ng \u0111\u1ebf th\u1eddi \u0111\u00f3 \u0111\u1ec1 t\u1eb7ng c\u00e2u \u201cqu\u00fd nh\u00e2n ph\u00f2 [tr\u1ee3] qu\u1ed1c.\u201d Ng\u01b0\u1eddi d\u00e2n d\u00f9ng Th\u00e1i Lao \u0111\u1ec3 t\u1ed5 ch\u1ee9c k\u1ef7 ni\u1ec7m L\u1ed7 Ban 2 l\u1ea7n trong n\u0103m. Th\u00e1i Lao ngh\u0129a l\u00e0 h\u1ecd s\u1eed d\u1ee5ng b\u00f2 c\u00e1i, d\u00ea, l\u1ee3n cho bu\u1ed5i l\u1ec5. N\u00f3 gi\u1ed1ng nh\u01b0 m\u1ed9t l\u1ec5 l\u1edbn nh\u01b0 \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1ed5 ch\u1ee9c cho Kh\u1ed5ng T\u1eed. C\u00f3 2 m\u1ee5c \u0111\u00edch x\u00e2y d\u1ef1ng \u0111\u1ec1n L\u1ed7 Ban. M\u1ed9t l\u00e0 c\u1ea3m t\u1ea1 L\u1ed7 Ban, v\u00e0 c\u0169ng l\u00e0 \u0111\u1ec3 khi c\u00e1c th\u1ee3 th\u1ee7 c\u00f4ng khi c\u00f3 v\u1ea5n \u0111\u1ec1 trong c\u00f4ng vi\u1ec7c c\u1ee7a h\u1ecd, h\u1ecd c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ebfn \u0111\u1ec1n \u0111\u1ec3 th\u1ec9nh c\u1ea7u L\u1ed7 Ban cho h\u1ecd m\u1ed9t ch\u1ec9 d\u1eabn.<\/p>\n<p>L\u1ed7 Ban \u0111\u00e3 \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng \u0111\u1ebfn cu\u1ed9c s\u1ed1ng c\u1ee7a m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi, v\u00e0 c\u00f4ng c\u1ee5 c\u1ee7a \u00f4ng v\u1eabn c\u00f2n \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1eed d\u1ee5ng ngay c\u1ea3 \u0111\u1ebfn ng\u00e0y h\u00f4m nay. Trong c\u00e1c tri\u1ec1u \u0111\u1ea1i sau th\u1eddi c\u1ee7a L\u1ed7 Ban, c\u00e1c th\u00e0nh ph\u1ed1, nh\u00e0, c\u1eeda ch\u00ednh, c\u1eeda s\u1ed5 t\u1ea5t c\u1ea3 \u0111\u1ec1u \u201c\u0111\u00fang tr\u1eadt t\u1ef1\u201d. L\u1ed7 Ban gi\u00fap ch\u00fang ta s\u1ed1ng an to\u00e0n v\u00e0 tho\u1ea3i m\u00e1i. H\u01a1n n\u1eefa \u00f4ng th\u00f4ng qua ho\u00e0n c\u1ea3nh s\u1ed1ng nh\u01b0 v\u1eady \u0111\u1ec3 truy\u1ec1n \u0111\u1ea1t l\u1ea1i ti\u00eau chu\u1ea9n v\u00e0 c\u00e1ch c\u01b0 x\u1eed cho ng\u01b0\u1eddi d\u00e2n Trung Qu\u1ed1c. \u0110i\u1ec1u n\u00e0y gi\u00fap gi\u1eef \u0111\u01b0\u1ee3c chu\u1ea9n m\u1ef1c \u0111\u1ea1o \u0111\u1ee9c cho d\u00e2n t\u1ed9c Trung Hoa h\u01a1n n\u0103m ngh\u00ecn n\u0103m.<\/p>\n<p>Ng\u00e0y nay, c\u00e1c quan ch\u1ee9c \u0110\u1ea3ng C\u1ed9ng s\u1ea3n Trung Qu\u1ed1c \u0111ang theo \u0111u\u1ed5i nh\u1eefng thi\u1ebft k\u1ebf nh\u00e0 c\u1eeda k\u1ef3 qu\u00e1i v\u00e0 quy ho\u1ea1ch h\u00f3a \u0111\u00f4 th\u1ecb. N\u00f3 ph\u1ea3n \u1ea3nh s\u1ef1 x\u00e1o tr\u1ed9n x\u00e3 h\u1ed9i c\u1ee7a Trung Hoa hi\u1ec7n \u0111\u1ea1i ng\u00e0y nay. S\u1ef1 \u0111\u1ed5i m\u1edbi kh\u00f4ng c\u00f3 ngh\u0129a l\u00e0 t\u1eeb b\u1ecf nh\u1eefng nguy\u00ean l\u00fd c\u1ee7a m\u1ed9t ng\u00e0nh ngh\u1ec1. Ch\u1ec9 c\u00f3 s\u1ef1 quay v\u1ec1 v\u1edbi nh\u1eefng nguy\u00ean l\u00fd \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ec3 l\u1ea1i b\u1edfi ch\u01b0 Th\u1ea7n, x\u00e3 h\u1ed9i ch\u00fang ta m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 s\u1ed1ng trong h\u00f2a b\u00ecnh, h\u00e0i h\u00f2a v\u00e0 ph\u1ed3n vinh.<\/p>\n<p><em>Tham kh\u1ea3o: S\u00e1ch Ng\u00f4 Dung: Nh\u1eefng nghi\u00ean c\u1ee9u c\u1ee7a L\u1ed7 Ban (Tri\u1ec1u \u0110\u1ea1i Minh)<\/em><\/p>\n<p>D\u1ecbch t\u1eeb:<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/www.zhengjian.org\/zj\/articles\/2008\/9\/22\/54955.html\">http:\/\/www.zhengjian.org\/zj\/articles\/2008\/9\/22\/54955.html<\/a><br \/>\n<a href=\"http:\/\/www.pureinsight.org\/node\/5577\">http:\/\/www.pureinsight.org\/node\/5577<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>[Chanhkien.org] N\u1ec1n v\u0103n minh Trung Hoa kh\u00f4ng ch\u1ec9 l\u00e0 m\u1ed9t trong nh\u1eefng n\u1ec1n v\u0103n minh c\u1ed5 x\u01b0a nh\u1ea5t tr\u00ean th\u1ebf gi\u1edbi, m\u00e0 c\u00f2n l\u00e0 n\u1ec1n v\u0103n minh \u0111\u00e3 tr\u1ea3i qua m\u00e0 kh\u00f4ng b\u1ecb gi\u00e1n \u0111o\u1ea1n. Th\u1eddi c\u1ed5 x\u01b0a, trong su\u1ed1t c\u00e1c th\u1eddi \u0111\u1ea1i, qua s\u1ef1 chuy\u1ec3n sinh l\u00e0m ng\u01b0\u1eddi, ch\u01b0 Th\u1ea7n ti\u1ebfp t\u1ee5c trao truy\u1ec1n [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_sitemap_exclude":false,"_sitemap_priority":"","_sitemap_frequency":"","ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[103],"tags":[66],"class_list":["post-944","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-vanhoa-truyenthong","tag-van-hoa-truyen-thong"],"acf":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v26.8 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>L\u1ed7 Ban: Ng\u01b0\u1eddi th\u1ea7y v\u0129 \u0111\u1ea1i v\u1ec1 ki\u1ebfn tr\u00fac v\u00e0 ngh\u1ec1 th\u1ee7 c\u00f4ng - Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/chanhkien.org\/2008\/11\/lo-ban-nguoi-thay-vi-dai-ve-kien-truc-va-nghe-thu-cong.html\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"L\u1ed7 Ban: Ng\u01b0\u1eddi th\u1ea7y v\u0129 \u0111\u1ea1i v\u1ec1 ki\u1ebfn tr\u00fac v\u00e0 ngh\u1ec1 th\u1ee7 c\u00f4ng - Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"[Chanhkien.org] N\u1ec1n v\u0103n minh Trung Hoa kh\u00f4ng ch\u1ec9 l\u00e0 m\u1ed9t trong nh\u1eefng n\u1ec1n v\u0103n minh c\u1ed5 x\u01b0a nh\u1ea5t tr\u00ean th\u1ebf gi\u1edbi, m\u00e0 c\u00f2n l\u00e0 n\u1ec1n v\u0103n minh \u0111\u00e3 tr\u1ea3i qua m\u00e0 kh\u00f4ng b\u1ecb gi\u00e1n \u0111o\u1ea1n. Th\u1eddi c\u1ed5 x\u01b0a, trong su\u1ed1t c\u00e1c th\u1eddi \u0111\u1ea1i, qua s\u1ef1 chuy\u1ec3n sinh l\u00e0m ng\u01b0\u1eddi, ch\u01b0 Th\u1ea7n ti\u1ebfp t\u1ee5c trao truy\u1ec1n [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/chanhkien.org\/2008\/11\/lo-ban-nguoi-thay-vi-dai-ve-kien-truc-va-nghe-thu-cong.html\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2008-11-20T12:35:42+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2025-05-12T03:30:07+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/chanhkien.org\/wp-content\/uploads\/2007\/09\/TruyenThuyetDanGian.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"371\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"519\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"admin\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"admin\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"20 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/2008\/11\/lo-ban-nguoi-thay-vi-dai-ve-kien-truc-va-nghe-thu-cong.html#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/2008\/11\/lo-ban-nguoi-thay-vi-dai-ve-kien-truc-va-nghe-thu-cong.html\"},\"author\":{\"name\":\"admin\",\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/#\/schema\/person\/43544e5c257d9d5156002a65b69b994f\"},\"headline\":\"L\u1ed7 Ban: Ng\u01b0\u1eddi th\u1ea7y v\u0129 \u0111\u1ea1i v\u1ec1 ki\u1ebfn tr\u00fac v\u00e0 ngh\u1ec1 th\u1ee7 c\u00f4ng\",\"datePublished\":\"2008-11-20T12:35:42+00:00\",\"dateModified\":\"2025-05-12T03:30:07+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/2008\/11\/lo-ban-nguoi-thay-vi-dai-ve-kien-truc-va-nghe-thu-cong.html\"},\"wordCount\":4054,\"commentCount\":0,\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/2008\/11\/lo-ban-nguoi-thay-vi-dai-ve-kien-truc-va-nghe-thu-cong.html#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"http:\/\/chanhkien.org\/wp-content\/uploads\/2007\/09\/TruyenThuyetDanGian.jpg\",\"keywords\":[\"V\u0103n h\u00f3a truy\u1ec1n th\u1ed1ng\"],\"articleSection\":[\"V\u0103n h\u00f3a truy\u1ec1n th\u1ed1ng\"],\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\/\/chanhkien.org\/2008\/11\/lo-ban-nguoi-thay-vi-dai-ve-kien-truc-va-nghe-thu-cong.html#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/2008\/11\/lo-ban-nguoi-thay-vi-dai-ve-kien-truc-va-nghe-thu-cong.html\",\"url\":\"https:\/\/chanhkien.org\/2008\/11\/lo-ban-nguoi-thay-vi-dai-ve-kien-truc-va-nghe-thu-cong.html\",\"name\":\"L\u1ed7 Ban: Ng\u01b0\u1eddi th\u1ea7y v\u0129 \u0111\u1ea1i v\u1ec1 ki\u1ebfn tr\u00fac v\u00e0 ngh\u1ec1 th\u1ee7 c\u00f4ng - Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/2008\/11\/lo-ban-nguoi-thay-vi-dai-ve-kien-truc-va-nghe-thu-cong.html#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/2008\/11\/lo-ban-nguoi-thay-vi-dai-ve-kien-truc-va-nghe-thu-cong.html#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"http:\/\/chanhkien.org\/wp-content\/uploads\/2007\/09\/TruyenThuyetDanGian.jpg\",\"datePublished\":\"2008-11-20T12:35:42+00:00\",\"dateModified\":\"2025-05-12T03:30:07+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/#\/schema\/person\/43544e5c257d9d5156002a65b69b994f\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/2008\/11\/lo-ban-nguoi-thay-vi-dai-ve-kien-truc-va-nghe-thu-cong.html#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/chanhkien.org\/2008\/11\/lo-ban-nguoi-thay-vi-dai-ve-kien-truc-va-nghe-thu-cong.html\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/2008\/11\/lo-ban-nguoi-thay-vi-dai-ve-kien-truc-va-nghe-thu-cong.html#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/chanhkien.org\/wp-content\/uploads\/2007\/09\/TruyenThuyetDanGian.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/chanhkien.org\/wp-content\/uploads\/2007\/09\/TruyenThuyetDanGian.jpg\",\"width\":\"371\",\"height\":\"519\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/2008\/11\/lo-ban-nguoi-thay-vi-dai-ve-kien-truc-va-nghe-thu-cong.html#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/chanhkien.org\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"L\u1ed7 Ban: Ng\u01b0\u1eddi th\u1ea7y v\u0129 \u0111\u1ea1i v\u1ec1 ki\u1ebfn tr\u00fac v\u00e0 ngh\u1ec1 th\u1ee7 c\u00f4ng\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/#website\",\"url\":\"https:\/\/chanhkien.org\/\",\"name\":\"Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net\",\"description\":\"Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/chanhkien.org\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/#\/schema\/person\/43544e5c257d9d5156002a65b69b994f\",\"name\":\"admin\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/4f8095353588b3984a4d8bad18f15622cf744b9cbd3d7f9872f4f3cf4241a579?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/4f8095353588b3984a4d8bad18f15622cf744b9cbd3d7f9872f4f3cf4241a579?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"admin\"},\"sameAs\":[\"https:\/\/chanhkien.org\"],\"url\":\"https:\/\/chanhkien.org\/author\/admin\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"L\u1ed7 Ban: Ng\u01b0\u1eddi th\u1ea7y v\u0129 \u0111\u1ea1i v\u1ec1 ki\u1ebfn tr\u00fac v\u00e0 ngh\u1ec1 th\u1ee7 c\u00f4ng - Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/chanhkien.org\/2008\/11\/lo-ban-nguoi-thay-vi-dai-ve-kien-truc-va-nghe-thu-cong.html","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"L\u1ed7 Ban: Ng\u01b0\u1eddi th\u1ea7y v\u0129 \u0111\u1ea1i v\u1ec1 ki\u1ebfn tr\u00fac v\u00e0 ngh\u1ec1 th\u1ee7 c\u00f4ng - Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net","og_description":"[Chanhkien.org] N\u1ec1n v\u0103n minh Trung Hoa kh\u00f4ng ch\u1ec9 l\u00e0 m\u1ed9t trong nh\u1eefng n\u1ec1n v\u0103n minh c\u1ed5 x\u01b0a nh\u1ea5t tr\u00ean th\u1ebf gi\u1edbi, m\u00e0 c\u00f2n l\u00e0 n\u1ec1n v\u0103n minh \u0111\u00e3 tr\u1ea3i qua m\u00e0 kh\u00f4ng b\u1ecb gi\u00e1n \u0111o\u1ea1n. Th\u1eddi c\u1ed5 x\u01b0a, trong su\u1ed1t c\u00e1c th\u1eddi \u0111\u1ea1i, qua s\u1ef1 chuy\u1ec3n sinh l\u00e0m ng\u01b0\u1eddi, ch\u01b0 Th\u1ea7n ti\u1ebfp t\u1ee5c trao truy\u1ec1n [&hellip;]","og_url":"https:\/\/chanhkien.org\/2008\/11\/lo-ban-nguoi-thay-vi-dai-ve-kien-truc-va-nghe-thu-cong.html","og_site_name":"Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net","article_published_time":"2008-11-20T12:35:42+00:00","article_modified_time":"2025-05-12T03:30:07+00:00","og_image":[{"width":371,"height":519,"url":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-content\/uploads\/2007\/09\/TruyenThuyetDanGian.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"admin","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"admin","Est. reading time":"20 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/chanhkien.org\/2008\/11\/lo-ban-nguoi-thay-vi-dai-ve-kien-truc-va-nghe-thu-cong.html#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/chanhkien.org\/2008\/11\/lo-ban-nguoi-thay-vi-dai-ve-kien-truc-va-nghe-thu-cong.html"},"author":{"name":"admin","@id":"https:\/\/chanhkien.org\/#\/schema\/person\/43544e5c257d9d5156002a65b69b994f"},"headline":"L\u1ed7 Ban: Ng\u01b0\u1eddi th\u1ea7y v\u0129 \u0111\u1ea1i v\u1ec1 ki\u1ebfn tr\u00fac v\u00e0 ngh\u1ec1 th\u1ee7 c\u00f4ng","datePublished":"2008-11-20T12:35:42+00:00","dateModified":"2025-05-12T03:30:07+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/chanhkien.org\/2008\/11\/lo-ban-nguoi-thay-vi-dai-ve-kien-truc-va-nghe-thu-cong.html"},"wordCount":4054,"commentCount":0,"image":{"@id":"https:\/\/chanhkien.org\/2008\/11\/lo-ban-nguoi-thay-vi-dai-ve-kien-truc-va-nghe-thu-cong.html#primaryimage"},"thumbnailUrl":"http:\/\/chanhkien.org\/wp-content\/uploads\/2007\/09\/TruyenThuyetDanGian.jpg","keywords":["V\u0103n h\u00f3a truy\u1ec1n th\u1ed1ng"],"articleSection":["V\u0103n h\u00f3a truy\u1ec1n th\u1ed1ng"],"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/chanhkien.org\/2008\/11\/lo-ban-nguoi-thay-vi-dai-ve-kien-truc-va-nghe-thu-cong.html#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/chanhkien.org\/2008\/11\/lo-ban-nguoi-thay-vi-dai-ve-kien-truc-va-nghe-thu-cong.html","url":"https:\/\/chanhkien.org\/2008\/11\/lo-ban-nguoi-thay-vi-dai-ve-kien-truc-va-nghe-thu-cong.html","name":"L\u1ed7 Ban: Ng\u01b0\u1eddi th\u1ea7y v\u0129 \u0111\u1ea1i v\u1ec1 ki\u1ebfn tr\u00fac v\u00e0 ngh\u1ec1 th\u1ee7 c\u00f4ng - Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net","isPartOf":{"@id":"https:\/\/chanhkien.org\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/chanhkien.org\/2008\/11\/lo-ban-nguoi-thay-vi-dai-ve-kien-truc-va-nghe-thu-cong.html#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/chanhkien.org\/2008\/11\/lo-ban-nguoi-thay-vi-dai-ve-kien-truc-va-nghe-thu-cong.html#primaryimage"},"thumbnailUrl":"http:\/\/chanhkien.org\/wp-content\/uploads\/2007\/09\/TruyenThuyetDanGian.jpg","datePublished":"2008-11-20T12:35:42+00:00","dateModified":"2025-05-12T03:30:07+00:00","author":{"@id":"https:\/\/chanhkien.org\/#\/schema\/person\/43544e5c257d9d5156002a65b69b994f"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/chanhkien.org\/2008\/11\/lo-ban-nguoi-thay-vi-dai-ve-kien-truc-va-nghe-thu-cong.html#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/chanhkien.org\/2008\/11\/lo-ban-nguoi-thay-vi-dai-ve-kien-truc-va-nghe-thu-cong.html"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/chanhkien.org\/2008\/11\/lo-ban-nguoi-thay-vi-dai-ve-kien-truc-va-nghe-thu-cong.html#primaryimage","url":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-content\/uploads\/2007\/09\/TruyenThuyetDanGian.jpg","contentUrl":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-content\/uploads\/2007\/09\/TruyenThuyetDanGian.jpg","width":"371","height":"519"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/chanhkien.org\/2008\/11\/lo-ban-nguoi-thay-vi-dai-ve-kien-truc-va-nghe-thu-cong.html#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/chanhkien.org\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"L\u1ed7 Ban: Ng\u01b0\u1eddi th\u1ea7y v\u0129 \u0111\u1ea1i v\u1ec1 ki\u1ebfn tr\u00fac v\u00e0 ngh\u1ec1 th\u1ee7 c\u00f4ng"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/chanhkien.org\/#website","url":"https:\/\/chanhkien.org\/","name":"Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net","description":"Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/chanhkien.org\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/chanhkien.org\/#\/schema\/person\/43544e5c257d9d5156002a65b69b994f","name":"admin","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/chanhkien.org\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/4f8095353588b3984a4d8bad18f15622cf744b9cbd3d7f9872f4f3cf4241a579?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/4f8095353588b3984a4d8bad18f15622cf744b9cbd3d7f9872f4f3cf4241a579?s=96&d=mm&r=g","caption":"admin"},"sameAs":["https:\/\/chanhkien.org"],"url":"https:\/\/chanhkien.org\/author\/admin"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/944","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=944"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/944\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=944"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=944"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=944"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}