{"id":34722,"date":"2024-10-15T11:20:49","date_gmt":"2024-10-15T04:20:49","guid":{"rendered":"https:\/\/chanhkien.org\/?p=34722"},"modified":"2025-05-22T22:20:52","modified_gmt":"2025-05-22T15:20:52","slug":"van-minh-5000-nam-dien-mao-chan-thuc-cua-lich-su-nha-duong-mot-trong-ba-dai-thinh-the-thien-trieu-3","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/chanhkien.org\/2024\/10\/van-minh-5000-nam-dien-mao-chan-thuc-cua-lich-su-nha-duong-mot-trong-ba-dai-thinh-the-thien-trieu-3.html","title":{"rendered":"V\u0103n minh 5000 n\u0103m: Di\u1ec7n m\u1ea1o ch\u00e2n th\u1ef1c c\u1ee7a l\u1ecbch s\u1eed &#8211; Nh\u00e0 \u0110\u01b0\u1eddng: M\u1ed9t trong ba \u0111\u1ea1i th\u1ecbnh th\u1ebf thi\u00ean tri\u1ec1u (3)"},"content":{"rendered":"<p><b>[ChanhKien.org]<\/b><\/p>\n<p><b>C\u00e1c bi\u1ec7n ph\u00e1p c\u1ee7ng c\u1ed1 ch\u1ebf \u0111\u1ed9 v\u01b0\u01a1ng tri\u1ec1u c\u1ee7a \u0110\u01b0\u1eddng Th\u00e1i T\u00f4ng<\/b><\/p>\n<p>\u0110\u01b0\u1eddng Th\u00e1i T\u00f4ng \u0111\u00e3 c\u1ee7ng c\u1ed1 v\u1eefng ch\u1eafc h\u01a1n n\u1eefa vi\u1ec7c x\u00e2y d\u1ef1ng ch\u1ebf \u0111\u1ed9 v\u01b0\u01a1ng tri\u1ec1u d\u1ef1a tr\u00ean c\u01a1 s\u1edf c\u00e1c bi\u1ec7n ph\u00e1p c\u1ee7a Cao T\u1ed5 v\u00e0 nh\u00e0 T\u00f9y ch\u1ebf \u0111\u1ecbnh ra, t\u00ednh h\u1ee3p l\u00fd v\u00e0 t\u00ednh hi\u1ec7u qu\u1ea3 cao c\u1ee7a n\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c xem l\u00e0 t\u1ea5m g\u01b0\u01a1ng cho h\u1eadu th\u1ebf. Ch\u1ee7 y\u1ebfu \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ec3 hi\u1ec7n qua c\u00e1c \u0111i\u1ec3m sau:<\/p>\n<p>Th\u1ee9 nh\u1ea5t, x\u00e2y d\u1ef1ng \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t c\u01a1 c\u1ea5u quan li\u00eau t\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed1i h\u1eefu hi\u1ec7u. Tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh trung \u01b0\u01a1ng ti\u1ebfp t\u1ee5c ch\u1ebf \u0111\u1ed9 tam t\u1ec9nh l\u1ee5c b\u1ed9 c\u1ee7a nh\u00e0 T\u00f9y, tam t\u1ec9nh l\u00e0 ch\u1ec9: Trung th\u01b0 t\u1ec9nh, M\u00f4n h\u1ea1 t\u1ec9nh v\u00e0 Th\u01b0\u1ee3ng th\u01b0 t\u1ec9nh. Quy\u1ec1n l\u1ef1c qu\u00e2n s\u1ef1 v\u00e0 ch\u00ednh tr\u1ecb to\u00e0n qu\u1ed1c t\u1eadp trung \u1edf ba t\u1ec9nh n\u00e0y. Ho\u00e0ng \u0111\u1ebf ban h\u00e0nh ch\u00ednh l\u1ec7nh th\u00ec c\u1ea7n ph\u1ea3i th\u00f4ng qua Trung th\u01b0 t\u1ec9nh v\u00e0 M\u00f4n h\u1ea1 t\u1ec9nh ph\u00f3 th\u1ef1 (t\u1ee9c l\u00e0 k\u00fd t\u00ean \u0111\u00f3ng d\u1ea5u) xong m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00ednh l\u00e0 h\u1ee3p ph\u00e1p. Nh\u1eefng ph\u01b0\u01a1ng ch\u00e2m ch\u00ednh s\u00e1ch quan tr\u1ecdng c\u1ee7a \u0111\u1ea5t n\u01b0\u1edbc s\u1ebd do Trung th\u01b0 t\u1ec9nh nghi\u00ean c\u1ee9u tr\u01b0\u1edbc, \u0111\u01b0a ra quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh; r\u1ed3i l\u1ea1i do M\u00f4n h\u1ea1 t\u1ec9nh th\u1ea9m duy\u1ec7t, n\u1ebfu nh\u01b0 x\u00e9t th\u1ea5y kh\u00f4ng ph\u00f9 h\u1ee3p, th\u00ec c\u00f3 th\u1ec3 b\u00e1c b\u1ecf; d\u01b0\u1edbi Th\u01b0\u1ee3ng th\u01b0 t\u1ec9nh c\u00f3 l\u1ee5c b\u1ed9 g\u1ed3m L\u1ea1i b\u1ed9, H\u1ed9 b\u1ed9, L\u1ec5 b\u1ed9, Binh b\u1ed9, H\u00ecnh b\u1ed9, C\u00f4ng b\u1ed9, c\u00f3 nhi\u1ec7m v\u1ee5 th\u1ef1c hi\u1ec7n c\u1ee5 th\u1ec3 c\u00e1c ch\u00ednh l\u1ec7nh \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c Trung th\u01b0 t\u1ec9nh v\u00e0 M\u00f4n h\u1ea1 t\u1ec9nh th\u00f4ng qua. Ch\u00ednh ph\u1ee7 trung \u01b0\u01a1ng thi\u1ebft l\u1eadp Ch\u00ednh s\u1ef1 \u0111\u01b0\u1eddng, v\u1edbi t\u01b0 c\u00e1ch l\u00e0 c\u01a1 c\u1ea5u ngh\u1ecb s\u1ef1 c\u1ee7a t\u1ec3 t\u01b0\u1edbng. T\u1ea5t c\u1ea3 nh\u1eefng s\u1ef1 v\u1ee5 tr\u1ecdng \u0111\u1ea1i, bao g\u1ed3m vi\u1ec7c b\u1ed5 nhi\u1ec7m v\u00e0 mi\u1ec5n nhi\u1ec7m \u0111\u1ed1i v\u1edbi c\u00e1c quan vi\u00ean ng\u0169 ph\u1ea9m tr\u1edf l\u00ean, \u0111\u1ec1u ph\u1ea3i \u0111\u01b0\u1ee3c Ch\u00ednh s\u1ef1 \u0111\u01b0\u1eddng h\u1ed9i ngh\u1ecb th\u1ea3o lu\u1eadn, sau khi \u0111\u01b0\u1ee3c Ho\u00e0ng \u0111\u1ebf ph\u00ea chu\u1ea9n th\u00ec m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c ban h\u00e0nh. Tr\u01b0\u1edfng quan c\u1ee7a tam t\u1ec9nh, t\u1ee9c l\u00e0 Trung th\u01b0 l\u1ec7nh c\u1ee7a Trung th\u01b0 t\u1ec9nh, Th\u1ecb trung c\u1ee7a M\u00f4n h\u1ea1 t\u1ec9nh, T\u1ea3 H\u1eefu b\u1ed9c x\u1ea1 c\u1ee7a Th\u01b0\u1ee3ng th\u01b0 t\u1ec9nh, \u0111\u1ec1u l\u00e0 tr\u01b0\u1edfng quan, v\u1ec1 sau c\u00e1c quan vi\u00ean kh\u00e1c tham gia h\u1ed9i ngh\u1ecb c\u1ee7a Ch\u00ednh s\u1ef1 \u0111\u01b0\u1eddng c\u0169ng \u0111\u1ec1u l\u00e0 t\u1ec3 t\u01b0\u1edbng, h\u1ecd \u0111\u1ec1u c\u00f3 ch\u1ee9c danh l\u00e0 Tham tri c\u01a1 v\u1ee5, cho n\u00ean s\u1ed1 t\u1ec3 t\u01b0\u1edbng tham gia v\u00e0o h\u1ed9i ngh\u1ecb c\u1ee7a Ch\u00ednh s\u1ef1 \u0111\u01b0\u1eddng l\u00ean \u0111\u1ebfn 20 ng\u01b0\u1eddi.<\/p>\n<p>\u0110\u1eb7c \u0111i\u1ec3m c\u1ee7a quan ch\u1ebf trung \u01b0\u01a1ng n\u00e0y l\u00e0: quy\u1ec1n l\u1ef1c c\u1ee7a t\u1ec3 t\u01b0\u1edbng kh\u00e1 l\u1edbn, \u0111i\u1ec1u n\u00e0y tr\u00e1nh \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ef1 chuy\u00ean quy\u1ec1n c\u1ee7a vua \u1edf m\u1ed9t m\u1ee9c \u0111\u1ed9 nh\u1ea5t \u0111\u1ecbnh; \u0111\u1ed3ng th\u1eddi c\u00e1c t\u1ec3 t\u01b0\u1edbng l\u00e0 t\u1eadp th\u1ec3 ngh\u1ecb s\u1ef1 c\u1ee7a Ch\u00ednh s\u1ef1 \u0111\u01b0\u1eddng, tam t\u1ec9nh l\u1ea1i c\u00f3 s\u1ef1 ki\u1ec1m ch\u1ebf l\u1eabn nhau, n\u00ean tr\u00e1nh \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ef1 chuy\u00ean quy\u1ec1n ri\u00eang bi\u1ec7t c\u1ee7a t\u1ec3 t\u01b0\u1edbng.<\/p>\n<p>Th\u00e1i T\u00f4ng l\u1ea1i thi\u1ebft l\u1eadp c\u01a1 quan gi\u00e1m s\u00e1t Ng\u1ef1 s\u1eed \u0111\u00e0i, tr\u01b0\u1edfng quan l\u00e0 Ng\u1ef1 s\u1eed \u0111\u1ea1i phu, th\u1ef1c hi\u1ec7n gi\u00e1m s\u00e1t n\u1ed9i ngo\u1ea1i b\u00e1ch quan v\u00e0 qu\u00e2n d\u00e2n. Ng\u1ef1 s\u1eed \u0111\u00e0i v\u00e0 H\u00ecnh b\u1ed9 (c\u01a1 c\u1ea5u h\u00e0nh ch\u00ednh t\u01b0 ph\u00e1p), \u0110\u1ea1i l\u00fd t\u1ef1 (c\u01a1 quan th\u1ea9m ph\u00e1n cao nh\u1ea5t) c\u00f3 t\u00ean g\u1ecdi chung l\u00e0 Tam ti. M\u1ed7i khi c\u00f3 \u00e1n ki\u1ec7n l\u1edbn, Tam ti ch\u1ee7 qu\u1ea3n s\u1ebd c\u00f9ng nhau th\u1ea9m l\u00fd, g\u1ecdi l\u00e0 \u201cTam ti th\u00f4i s\u1ef1\u201d, c\u0169ng ch\u00ednh l\u00e0 ti\u1ec1n th\u00e2n c\u1ee7a h\u1ed9i th\u1ea9m \u201cTam ph\u00e1p ti\u201d trong c\u00e1c v\u01b0\u01a1ng tri\u1ec1u \u0111\u1eddi sau.<\/p>\n<p>C\u01a1 c\u1ea5u h\u00e0nh ch\u00ednh \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng c\u0169ng l\u00e0m theo ch\u1ebf \u0111\u1ed9 ch\u00e2u huy\u1ec7n hai c\u1ea5p nh\u01b0 nh\u00e0 T\u00f9y, to\u00e0n qu\u1ed1c t\u1ed5ng c\u1ed9ng c\u00f3 h\u01a1n 300 ch\u00e2u, v\u00e0 h\u01a1n 1.500 huy\u1ec7n. Trong th\u1eddi \u0110\u01b0\u1eddng Th\u00e1i T\u00f4ng c\u00f2n ph\u00e2n to\u00e0n qu\u1ed1c th\u00e0nh 10 khu gi\u00e1m s\u00e1t, t\u1ee9c Th\u1eadp \u0110\u1ea1o. Ho\u00e0ng \u0111\u1ebf c\u1eed Quan s\u00e1t s\u1ee9 th\u1ef1c hi\u1ec7n gi\u00e1m s\u00e1t t\u00ecnh h\u00ecnh c\u00e1c ch\u00e2u huy\u1ec7n trong m\u1ed7i \u0110\u1ea1o kh\u00f4ng theo \u0111\u1ecbnh k\u1ef3.<\/p>\n<p>Th\u1ee9 hai, ho\u00e0n thi\u1ec7n ch\u1ebf \u0111\u1ed9 tuy\u1ec3n ch\u1ecdn quan vi\u00ean. N\u0103m Trinh Qu\u00e1n th\u1ee9 nh\u1ea5t, \u0110\u01b0\u1eddng Th\u00e1i T\u00f4ng ti\u1ebfn h\u00e0nh \u201ctuy\u1ec3n c\u1eed r\u1ea7m r\u1ed9\u201d, sau \u0111\u00f3 l\u1ea1i th\u00f4ng qua thi c\u1eed \u0111\u1ec3 tuy\u1ec3n ch\u1ecdn nh\u00e2n s\u0129 t\u00e0i \u0111\u1ee9c, khoa m\u1ee5c tuy\u1ec3n ch\u1ecdn m\u00e0 Th\u00e1i T\u00f4ng th\u01b0\u1eddng \u0111\u01b0a ra l\u00e0 hai khoa Minh kinh v\u00e0 Ti\u1ebfn s\u0129. Khoa Minh kinh ch\u1ee7 y\u1ebfu l\u00e0 c\u00e1c b\u00e0i thi v\u1ec1 th\u00f4ng hi\u1ec3u kinh \u0111i\u1ec3n, kinh ngh\u0129a v\u00e0 c\u00e1c ch\u00ednh s\u00e1ch th\u1eddi v\u1ee5 c\u1ee7a qu\u1ed1c gia; khoa Ti\u1ebfn s\u0129 ch\u1ee7 y\u1ebfu l\u00e0 c\u00e1c b\u00e0i thi v\u1ec1 ch\u00ednh s\u00e1ch th\u1eddi v\u1ee5 v\u00e0 kinh ngh\u0129a. Nh\u1eefng n\u0103m cu\u1ed1i Trinh Qu\u00e1n Th\u00e1i T\u00f4ng m\u1edf r\u1ed9ng khoa Ti\u1ebfn s\u0129, n\u00e2ng cao giai t\u1ea7ng c\u1ee7a ti\u1ebfn s\u0129. C\u00e1c s\u0129 t\u1eed sau khi thi \u0111\u1eadu ti\u1ebfn s\u0129, c\u00f2n c\u1ea7n v\u01b0\u1ee3t qua k\u1ef3 kh\u1ea3o h\u1ea1ch c\u1ee7a L\u1ea1i b\u1ed9 th\u00ec m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c ra l\u00e0m quan.<\/p>\n<p>S\u1ef1 ph\u00e1t tri\u1ec3n c\u1ee7a kh\u1ea3o th\u00ed khoa c\u1eed, \u0111\u00e3 m\u1edf l\u1ed1i quan l\u1ed9 cho c\u00e1c nh\u00e2n s\u0129 t\u00e0i \u0111\u1ee9c. Tr\u00ean nguy\u00ean t\u1eafc n\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c quy \u0111\u1ecbnh l\u00e0 tr\u1eeb t\u1ea7ng l\u1edbp th\u1ea5p k\u00e9m nh\u01b0 cung h\u1ed9, th\u00ec c\u00e1c d\u00e2n th\u01b0\u1eddng kh\u00e1c \u0111\u1ec1u c\u00f3 th\u1ec3 tham gia kh\u1ea3o th\u00ed, \u0111i\u1ec1u n\u00e0y \u0111\u00e3 tri\u1ec7t \u0111\u1ec3 ph\u00e1 v\u1ee1 c\u1ee5c di\u1ec7n ch\u00ednh tr\u1ecb m\u00f4n phi\u1ec7t c\u1ee7a nh\u00e0 Ng\u1ee5y T\u1ea5n tr\u01b0\u1edbc nay. D\u00f9 r\u1eb1ng vi\u1ec7c kh\u1ea3o th\u00ed khoa c\u1eed \u0111\u01b0\u01a1ng th\u1eddi v\u1eabn xem tr\u1ecdng m\u00f4n \u0111\u1ec7 d\u00f2ng d\u00f5i thi th\u01b0, tuy nhi\u00ean thu\u1eadn theo s\u1ef1 m\u1edf r\u1ed9ng c\u1ee7a ch\u1ebf \u0111\u1ed9 kh\u1ea3o th\u00ed l\u00e2u d\u1ea7n c\u00e1c con em c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi d\u00e2n b\u00ecnh th\u01b0\u1eddng c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 m\u01b0\u1eddi n\u0103m gian kh\u1ed5 \u0111\u00e8n s\u00e1ch m\u00e0 \u0111\u1ed7 \u0111\u1ea1t b\u1ea3ng v\u00e0ng.<\/p>\n<p>Th\u1ee9 ba, ho\u00e0n thi\u1ec7n ch\u1ebf \u0111\u1ed9 gi\u00e1o d\u1ee5c. \u0110\u01b0\u1eddng Th\u00e1i T\u00f4ng h\u1ebft s\u1ee9c coi tr\u1ecdng vi\u1ec7c x\u00e2y d\u1ef1ng tr\u01b0\u1eddng h\u1ecdc, qua \u0111\u00f3 ch\u1ebf \u0111\u1ed9 gi\u00e1o d\u1ee5c tr\u01b0\u1eddng h\u1ecdc ng\u00e0y c\u00e0ng \u0111\u01b0\u1ee3c ho\u00e0n thi\u1ec7n. H\u1ecdc ph\u1ee7 cao nh\u1ea5t trong to\u00e0n qu\u1ed1c l\u00e0 Qu\u1ed1c T\u1eed Gi\u00e1m, b\u00ean d\u01b0\u1edbi thi\u1ebft l\u1eadp s\u00e1u lo\u1ea1i tr\u01b0\u1eddng h\u1ecdc: Qu\u1ed1c t\u1eed h\u1ecdc, Th\u00e1i h\u1ecdc, T\u1ee9 m\u00f4n h\u1ecdc, Lu\u1eadt h\u1ecdc, Th\u01b0 h\u1ecdc, To\u00e1n h\u1ecdc. Ba lo\u1ea1i tr\u01b0\u1eddng h\u1ecdc \u1edf tr\u01b0\u1edbc ch\u1ec9 ti\u1ebfp nh\u1eadn con em c\u1ee7a c\u00e1c quan tam ph\u1ea9m, ng\u0169 ph\u1ea9m v\u00e0 th\u1ea5t ph\u1ea9m tr\u1edf l\u00ean v\u00e0o h\u1ecdc; ba tr\u01b0\u1eddng h\u1ecdc \u1edf sau th\u00ec ti\u1ebfp nh\u1eadn con em c\u1ee7a quan b\u00e1t ph\u1ea9m tr\u1edf xu\u1ed1ng v\u00e0 con em ng\u01b0\u1eddi d\u00e2n b\u00ecnh th\u01b0\u1eddng. Ngo\u00e0i ra c\u00f2n c\u00f3 Ho\u1eb1ng V\u0103n Qu\u00e1n, S\u00f9ng V\u0103n Qu\u00e1n ch\u1ec9 chuy\u00ean chi\u00eau n\u1ea1p con ch\u00e1u ho\u00e0ng th\u00e2n qu\u1ed1c th\u00edch v\u00e0 con em c\u1ee7a quan vi\u00ean c\u1ea5p cao v\u00e0o h\u1ecdc. \u1ede \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng th\u00ec c\u00f3 c\u00e1c tr\u01b0\u1eddng ch\u00e2u huy\u1ec7n.<\/p>\n<p>C\u00e1c c\u1ea5p tr\u01b0\u1eddng h\u1ecdc \u0111\u1ec1u l\u1ea5y nh\u1eefng kinh \u0111i\u1ec3n Nho gia l\u00e0m th\u01b0 m\u1ee5c nh\u1ea5t \u0111\u1ecbnh ph\u1ea3i \u0111\u1ecdc, nh\u1eefng ai c\u00f3 th\u00e0nh t\u00edch h\u1ecdc t\u1eadp n\u1ed5i tr\u1ed9i th\u00ec s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1eedi \u0111\u1ebfn L\u1ea1i b\u1ed9 tham gia khoa c\u1eed kh\u1ea3o th\u00ed.<\/p>\n<p>S\u1ef1 ph\u00e1t tri\u1ec3n c\u1ee7a gi\u00e1o d\u1ee5c trong th\u1eddi k\u1ef3 Trinh Qu\u00e1n, \u0111\u01b0\u1ee3c \u0110\u1ed7 H\u1ef1u mi\u00eau t\u1ea3 trong \u00abTh\u00f4ng \u0110i\u1ec3n\u00bb nh\u01b0 sau: \u201cN\u0103m Trinh Qu\u00e1n th\u1ee9 n\u0103m, Th\u00e1i T\u00f4ng nhi\u1ec1u l\u1ea7n \u0111\u1ebfn Qu\u1ed1c h\u1ecdc, r\u1ed3i cho x\u00e2y th\u00eam 1.200 ph\u00f2ng h\u1ecdc x\u00e1. Qu\u1ed1c h\u1ecdc, Th\u00e1i h\u1ecdc, T\u1ee9 m\u00f4n h\u1ecdc \u0111\u1ec1u t\u0103ng th\u00eam sinh \u0111\u1ed3 (t\u00fa t\u00e0i), t\u1ea1i Th\u01b0 h\u1ecdc, To\u00e1n h\u1ecdc \u0111\u1ec1u b\u1ed1 tr\u00ed ti\u1ebfn s\u0129, t\u1ed5ng c\u1ed9ng c\u00f3 3.261 ng\u01b0\u1eddi. C\u00e1c Phi K\u1ef5 \u1edf \u0110\u1ed3n Doanh c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed1 tr\u00ed ti\u1ebfn s\u0129 d\u1ea1y kinh nghi\u1ec7p (b\u00e0i v\u1edf kinh s\u00e1ch Nho gia), ch\u1eb3ng bao l\u00e2u th\u1ee7 l\u0129nh c\u00e1c n\u01b0\u1edbc Cao C\u00e2u Ly, B\u1ea1ch T\u1ebf, T\u00e2n La, Cao X\u01b0\u01a1ng, Th\u1ed5 Ph\u1ed3n c\u0169ng \u0111\u01b0a con em m\u00ecnh h\u01a1n 8.000 ng\u01b0\u1eddi v\u00e0o Qu\u1ed1c h\u1ecdc, s\u1ef1 h\u01b0ng th\u1ecbnh c\u1ee7a Qu\u1ed1c h\u1ecdc l\u00e0 \u0111i\u1ec1u ch\u01b0a t\u1eebng c\u00f3 trong th\u1eddi c\u1eadn c\u1ed5\u201d.<\/p>\n<p>Th\u1ee9 t\u01b0, ho\u00e0n thi\u1ec7n lu\u1eadt ph\u00e1p khoan h\u1ed3ng, V\u00e0o th\u1eddi Cao T\u1ed5, r\u00fat kinh nghi\u1ec7m t\u1eeb vi\u1ec7c T\u00f9y D\u1ea1ng \u0110\u1ebf thi h\u00e0nh lu\u1eadt ph\u00e1p r\u01b0\u1eddm r\u00e0 nghi\u00eam kh\u1eafc d\u1eabn \u0111\u1ebfn h\u1eadu qu\u1ea3 nghi\u00eam tr\u1ecdng, \u00f4ng \u0111\u00e3 b\u1eaft \u0111\u1ea7u ch\u1ebf \u0111\u1ecbnh lu\u1eadt ph\u00e1p m\u1edbi, v\u00e0 v\u00e0o n\u0103m 624 \u0111\u00e3 ban b\u1ed1 \u00abV\u00f5 \u0110\u1ee9c lu\u1eadt\u00bb l\u1ea5y khoan h\u1ed3ng l\u00e0m nguy\u00ean t\u1eafc. Sau khi \u0110\u01b0\u1eddng Th\u00e1i T\u00f4ng l\u00ean ng\u00f4i, \u0111\u00e3 ti\u1ebfp thu \u00fd ki\u1ebfn c\u1ee7a Ng\u1ee5y Tr\u01b0ng, x\u00e1c l\u1eadp t\u00f4n ch\u1ec9 khoan h\u1eadu nh\u00e2n t\u1eeb, th\u1eadn tr\u1ecdng trong d\u00f9ng h\u00ecnh ph\u1ea1t, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi l\u1ec7nh cho Tr\u01b0\u1edfng T\u00f4n V\u00f4 K\u1ef5 v\u00e0 Ph\u00f2ng Huy\u1ec1n Linh ch\u1ec9nh l\u00fd lu\u1eadt ph\u00e1p, v\u00e0o n\u0103m Trinh Qu\u00e1n th\u1ee9 10, t\u1ee9c n\u0103m 637 \u0111\u00e3 ch\u00ednh th\u1ee9c c\u00f4ng b\u1ed1 \u00ab\u0110\u01b0\u1eddng Lu\u1eadt\u00bb v\u1edbi 500 \u0111i\u1ec1u, n\u1ed9i dung c\u01a1 b\u1ea3n g\u1ed3m c\u00f3 danh l\u1ec7, v\u1ec7 c\u1ea5m, ch\u1ee9c ch\u1ebf, h\u1ed9 h\u00f4n, c\u1ee9u kh\u1ed1, thi\u1ec7n h\u01b0ng, t\u1eb7c \u0111\u1ea1o, \u0111\u1ea5u t\u1ee5ng, t\u1ea1p lu\u1eadt, b\u1ed5 vong, \u0111o\u1ea1n ng\u1ee5c v.v.<\/p>\n<p>V\u00e0o th\u1eddi \u0110\u01b0\u1eddng Th\u00e1i T\u00f4ng, Tr\u01b0\u1edfng T\u00f4n V\u00f4 K\u1ef5 l\u00e3nh h\u00e0m (ng\u01b0\u1eddi k\u00fd t\u00ean \u0111\u1ea7u ti\u00ean trong v\u0103n ki\u1ec7n), \u0111\u00e3 th\u00eam v\u00e0o nh\u1eefng ch\u00fa s\u1edb (ch\u00fa gi\u1ea3i v\u00e0 ch\u00fa th\u00edch) trong c\u00e1c \u0111i\u1ec1u kho\u1ea3n c\u1ee7a \u00ab\u0110\u01b0\u1eddng Lu\u1eadt\u00bb, v\u00e0 bi\u00ean so\u1ea1n th\u00e0nh \u00ab\u0110\u01b0\u1eddng Lu\u1eadt S\u1edb Ngh\u1ecb\u00bb g\u1ed3m 12 ch\u01b0\u01a1ng v\u1edbi 30 cu\u1ed1n, c\u00f3 \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng r\u1ea5t l\u1edbn \u0111\u1ebfn c\u00e1c n\u01b0\u1edbc th\u1eddi b\u1ea5y gi\u1edd nh\u01b0 Cao C\u00e2u Ly, Nh\u1eadt B\u1ea3n, An Nam, v\u00e0 l\u00e0 b\u1ea3n m\u1eabu ph\u00e1p \u0111i\u1ec3n trong c\u00e1c tri\u1ec1u \u0111\u1ea1i nh\u00e0 T\u1ed1ng, Minh sau n\u00e0y. B\u1ed9 s\u00e1ch n\u00e0y \u0111\u1ebfn nay v\u1eabn c\u00f2n t\u1ed3n t\u1ea1i v\u00e0 l\u00e0 b\u1ed9 ph\u00e1p \u0111i\u1ec3n ho\u00e0n ch\u1ec9nh \u0111\u01b0\u1ee3c l\u01b0u truy\u1ec1n l\u1ea1i t\u1eeb th\u1eddi c\u1ed5 \u0111\u1ea1i \u1edf Trung Qu\u1ed1c.<\/p>\n<p>Th\u1ee9 n\u0103m, c\u1ea3i c\u00e1ch ch\u1ebf \u0111\u1ed9 ph\u1ee7 binh. Nh\u00e0 T\u00f9y \u0110\u01b0\u1eddng \u0111\u1ec1u l\u00e0m theo ch\u1ebf \u0111\u1ed9 ph\u1ee7 binh c\u0169 t\u1eeb th\u1eddi T\u00e2y Ng\u1ee5y v\u00e0 B\u1eafc Chu, tuy nhi\u00ean nh\u00e0 \u0110\u01b0\u1eddng l\u1ea1i c\u00f3 nh\u1eefng c\u1ea3i c\u00e1ch. C\u01a1 c\u1ea5u l\u00e3nh \u0111\u1ea1o trung \u01b0\u01a1ng c\u1ee7a ph\u1ee7 binh th\u1eddi nh\u00e0 \u0110\u01b0\u1eddng ch\u1ee7 y\u1ebfu l\u00e0 th\u1eadp nh\u1ecb v\u1ec7, m\u1ed9t b\u1ed9 ph\u1eadn nh\u1ecf quy v\u1ec1 \u0110\u00f4ng cung l\u1ee5c su\u1ea5t. \u0110\u01a1n v\u1ecb c\u01a1 b\u1ea3n c\u1ee7a ph\u1ee7 binh \u0111\u01b0\u1ee3c thi\u1ebft l\u1eadp t\u1ea1i c\u00e1c Chi\u1ebft xung ph\u1ee7. Do Chi\u1ebft xung \u0111\u00f4 \u00fay v\u00e0 Qu\u1ea3 ngh\u1ecb \u0111\u00f4 \u00fay th\u1ed1ng l\u0129nh. D\u01b0\u1edbi Chi\u1ebft xung ph\u1ee7 c\u00f3 \u0110o\u00e0n, m\u1ed7i \u0110o\u00e0n c\u00f3 200 ng\u01b0\u1eddi; d\u01b0\u1edbi \u0110o\u00e0n c\u00f3 L\u1eef, m\u1ed7i L\u1eef c\u00f3 100 ng\u01b0\u1eddi; d\u01b0\u1edbi L\u1eef c\u00f3 \u0110\u1ed9i, m\u1ed7i \u0110\u1ed9i c\u00f3 50 ng\u01b0\u1eddi; d\u01b0\u1edbi \u0110\u1ed9i c\u00f3 H\u1ecfa, m\u1ed7i H\u1ecfa c\u00f3 10 ng\u01b0\u1eddi. Chi\u1ebft xung ph\u1ee7 c\u00f3 ba b\u1eadc th\u01b0\u1ee3ng, trung, h\u1ea1, Th\u01b0\u1ee3ng ph\u1ee7 c\u00f3 6 \u0110o\u00e0n v\u1edbi 1.200 v\u1ec7 binh; Trung ph\u1ee7 c\u00f3 5 \u0110o\u00e0n v\u1edbi 1.000 v\u1ec7 binh; H\u1ea1 ph\u1ee7 c\u00f3 4 \u0110o\u00e0n v\u1edbi 800 v\u1ec7 binh. V\u00e0o th\u1eddi \u0111i\u1ec3m \u0111\u00f4ng nh\u1ea5t to\u00e0n qu\u1ed1c c\u00f3 \u0111\u1ebfn 634 Chi\u1ebft xung ph\u1ee7, t\u1ed5ng binh l\u1ef1c c\u00f3 68 v\u1ea1n ng\u01b0\u1eddi.<\/p>\n<p>Xu\u1ea5t x\u1ee9 c\u1ee7a Ph\u1ee7 binh l\u00e0 nh\u1eefng qu\u00e2n ph\u1ee7 \u1edf \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng \u0111\u01b0\u1ee3c tuy\u1ec3n ch\u1ecdn t\u1eeb trong \u201ccon ch\u00e1u h\u00e0ng l\u1ee5c ph\u1ea9m tr\u1edf xu\u1ed1ng v\u00e0 nh\u1eefng d\u00e2n th\u01b0\u1eddng kh\u00f4ng trong ngh\u0129a v\u1ee5 qu\u00e2n d\u1ecbch\u201d, c\u1ee9 ba n\u0103m tuy\u1ec3n ch\u1ecdn m\u1ed9t l\u1ea7n. \u0110\u1ed9 tu\u1ed5i ph\u1ee5c d\u1ecbch trong ph\u1ee7 binh l\u00e0 t\u1eeb 21 \u0111\u1ebfn 59 (t\u1eeb 60 tu\u1ed5i \u0111\u01b0\u1ee3c mi\u1ec5n), trong th\u1eddi gian ph\u1ee5c d\u1ecbch h\u1ecd \u0111\u01b0\u1ee3c mi\u1ec5n tr\u1eeb thu\u1ebf t\u00f4 \u0111i\u1ec7u (t\u00f4 l\u00e0 thu\u1ebf ru\u1ed9ng, \u0111i\u1ec7u l\u00e0 thu\u1ebf h\u1ed9). Nhi\u1ec7m v\u1ee5 th\u00f4ng th\u01b0\u1eddng c\u1ee7a ph\u1ee7 binh l\u00e0 lu\u00e2n phi\u00ean \u0111\u1ebfn kinh th\u00e0nh l\u00e0m c\u1ea3nh v\u1ec7 t\u00fac tr\u1ef1c, g\u1ecdi l\u00e0 \u201cphi\u00ean th\u01b0\u1ee3ng\u201d, \u0111\u00f4i l\u00fac c\u0169ng ph\u1ea3i \u0111\u1ebfn n\u01a1i kh\u00e1c \u0111\u1ec3 ra tr\u1eadn v\u00e0 ph\u00f2ng th\u1ee7. Ngo\u00e0i th\u1eddi gian ch\u1ea5p h\u00e0nh nhi\u1ec7m v\u1ee5, ph\u1ee7 binh kh\u00f4ng r\u1eddi kh\u1ecfi qu\u00ea h\u01b0\u01a1ng v\u00e0 c\u00f4ng vi\u1ec7c s\u1ea3n xu\u1ea5t n\u00f4ng nghi\u1ec7p c\u1ee7a m\u00ecnh, ch\u1ec9 t\u1eadp trung v\u00e0o m\u00f9a \u0111\u00f4ng \u0111\u1ec3 ti\u1ebfn h\u00e0nh hu\u1ea5n luy\u1ec7n qu\u00e2n s\u1ef1, thi h\u00e0nh ch\u1ebf \u0111\u1ed9 binh n\u00f4ng h\u1ee3p nh\u1ea5t.<\/p>\n<p>Ch\u1ebf \u0111\u1ed9 ph\u1ee7 binh c\u1ee7a nh\u00e0 \u0110\u01b0\u1eddng qu\u00e1n tri\u1ec7t nguy\u00ean t\u1eafc t\u0103ng c\u01b0\u1eddng trung \u01b0\u01a1ng t\u1eadp quy\u1ec1n. Th\u1eddi \u0111i\u1ec3m \u1ea5y binh l\u1ef1c \u1edf Quan Trung l\u00e0 t\u1eadp trung nh\u1ea5t, c\u00f3 26 v\u1ea1n binh, \u01b0\u1edbc t\u00ednh chi\u1ebfm kho\u1ea3ng 40% binh l\u1ef1c nh\u00e0 \u0110\u01b0\u1eddng. Vi\u1ec7c \u0111i\u1ec1u ph\u00e1i ph\u1ee7 binh l\u00e0 do Binh b\u1ed9 trung \u01b0\u01a1ng n\u1eafm ch\u1eb7t, quan \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng ngay c\u1ea3 th\u1eadp nh\u1ecb v\u1ec7 c\u1ee7a trung \u01b0\u01a1ng c\u0169ng kh\u00f4ng c\u00f3 quy\u1ec1n \u0111i\u1ec1u binh. L\u00fac chi\u1ebfn tranh, trung \u01b0\u01a1ng \u0111i\u1ec1u qu\u00e2n \u0111\u1ed9i t\u1eeb c\u00e1c n\u01a1i, t\u01b0\u1edbng l\u0129nh c\u1ea5p cao \u0111\u1ec1u l\u00e0 c\u1eaft c\u1eed t\u1ea1m th\u1eddi, sau khi chi\u1ebfn tranh k\u1ebft th\u00fac, \u201cbinh t\u1ea3n v\u1ec1 ph\u1ee7, t\u01b0\u1edbng quy v\u1ec1 tri\u1ec1u\u201d, \u0111i\u1ec1u n\u00e0y tr\u00e1nh \u0111\u01b0\u1ee3c vi\u1ec7c \u0111\u1ed9c \u0111o\u00e1n chuy\u00ean quy\u1ec1n c\u1ee7a c\u00e1c t\u01b0\u1edbng so\u00e1i.<\/p>\n<p><b>C\u00e1c bi\u1ec7n ph\u00e1p v\u1ec1 ph\u01b0\u01a1ng di\u1ec7n v\u0103n h\u00f3a c\u1ee7a \u0110\u01b0\u1eddng Th\u00e1i T\u00f4ng<\/b><\/p>\n<p>\u0110\u01b0\u1eddng Th\u00e1i T\u00f4ng v\u00f4 c\u00f9ng ch\u00fa tr\u1ecdng \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c bi\u00ean so\u1ea1n th\u01b0 t\u1ecbch v\u00e0 l\u1ecbch s\u1eed. \u00d4ng ra l\u1ec7nh t\u00ecm ki\u1ebfm th\u01b0 s\u00e1ch c\u1ee7a c\u00e1c h\u1ecdc gi\u1ea3 trong d\u00e2n gian \u0111\u00e3 qua \u0111\u1eddi. V\u00e0o cu\u1ed1i th\u1eddi nh\u00e0 T\u00f9y, s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng t\u00e0ng th\u01b0 c\u00f2n s\u00f3t l\u1ea1i \u1edf L\u1ea1c D\u01b0\u01a1ng ch\u1ec9 c\u00f2n m\u1ed9t v\u1ea1n b\u1ed1n ng\u00e0n b\u1ed9, \u01b0\u1edbc ch\u1eebng ch\u00edn v\u1ea1n cu\u1ed1n, tuy nhi\u00ean sau khi Th\u00e1i T\u00f4ng th\u00e0nh l\u1eadp Ho\u1eb1ng V\u0103n Qu\u00e1n, t\u00e0ng th\u01b0 \u0111\u00e3 l\u00ean \u0111\u1ebfn h\u01a1n 20 v\u1ea1n cu\u1ed1n. Th\u00e1i T\u00f4ng cho r\u1eb1ng th\u1eddi k\u1ef3 Nam B\u1eafc tri\u1ec1u Kinh h\u1ecdc \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e2n th\u00e0nh l\u01b0\u1ee1ng h\u1ecdc Nam B\u1eafc, Kinh h\u1ecdc r\u1ed1i lo\u1ea1n, do \u0111\u00f3 \u0111\u00e3 l\u1ec7nh cho Kh\u1ed5ng D\u0129nh \u0110\u1ea1t ti\u1ebfn h\u00e0nh ch\u1ec9nh l\u00fd, ban b\u1ed1 \u00abNg\u0169 Kinh \u0110\u1ecbnh B\u1ea3n\u00bb, l\u00e0 b\u1ea3n th\u1ea3o cho cu\u1ed1n \u00abNg\u0169 Kinh Ch\u00ednh Ngh\u0129a\u00bb, v\u00e0 cung c\u1ea5p b\u1ea3n m\u1eabu cho c\u00e1c khoa c\u1eed kh\u1ea3o th\u00ed.<\/p>\n<p>Tr\u00ean ph\u01b0\u01a1ng di\u1ec7n s\u1eed h\u1ecdc, Th\u00e1i T\u00f4ng \u0111\u00e3 h\u1ea1 l\u1ec7nh cho th\u00e0nh l\u1eadp Qu\u1ed1c S\u1eed Qu\u00e1n, bi\u00ean so\u1ea1n v\u00e0 tuy\u1ec3n ch\u1ecdn l\u1ecbch s\u1eed c\u1ee7a nh\u00e0 T\u00f9y v\u00e0 Nam B\u1eafc tri\u1ec1u, m\u1ed9t m\u1eb7t nh\u1eb1m t\u1ecf r\u00f5 s\u1ef1 ch\u00ednh th\u1ed1ng c\u1ee7a \u0110\u01b0\u1eddng th\u1ea5t, m\u1eb7t kh\u00e1c t\u1eeb trong \u0111\u00f3 r\u00fat ra b\u00e0i h\u1ecdc gi\u00e1o hu\u1ea5n l\u1ecbch s\u1eed. Ngo\u00e0i ra, \u00f4ng c\u00f2n chi\u00eau m\u1ed9 c\u00e1c danh Nho \u0111\u1ea3m nhi\u1ec7m ch\u1ee9c H\u1ecdc quan. Do v\u1eady, kinh th\u00e0nh ph\u00fat ch\u1ed1c t\u1eadp trung \u0111\u00f4ng \u0111\u1ea3o h\u1ecdc gi\u1ea3 Nho gia, nh\u00e2n t\u00e0i l\u1edbp l\u1edbp xu\u1ea5t hi\u1ec7n, b\u1ed3i d\u01b0\u1ee1ng ra v\u00f4 s\u1ed1 tr\u1ee5 c\u1ed9t qu\u1ed1c gia cho \u0110\u1ea1i \u0110\u01b0\u1eddng.<\/p>\n<p>\u0110\u01b0\u1eddng Th\u00e1i T\u00f4ng r\u1ea5t coi tr\u1ecdng vi\u1ec7c h\u1ed3ng d\u01b0\u01a1ng Ph\u1eadt Ph\u00e1p, \u00f4ng ra s\u1ee9c \u1ee7ng h\u1ed9 vi\u1ec7c \u0111i l\u1ea5y kinh v\u00e0 c\u00f4ng vi\u1ec7c d\u1ecbch kinh s\u00e1ch c\u1ee7a \u0110\u01b0\u1eddng t\u0103ng Huy\u1ec1n Trang, v\u00e0 \u0111\u00edch th\u00e2n g\u1eb7p g\u1ee1 tr\u00f2 chuy\u1ec7n c\u00f9ng \u0110\u01b0\u1eddng t\u0103ng \u1edf L\u1ea1c D\u01b0\u01a1ng. \u0110i\u1ec1u n\u00e0y \u0111\u00e3 l\u00e0m cho Ph\u1eadt gi\u00e1o \u0111\u1ea1t \u0111\u1ebfn th\u1eddi k\u1ef3 c\u1ef1c th\u1ecbnh v\u00e0o trung k\u1ef3 nh\u00e0 \u0110\u01b0\u1eddng.<\/p>\n<p><b>Th\u00e0nh t\u1ef1u huy ho\u00e0ng v\u1ec1 m\u1eb7t qu\u00e2n s\u1ef1 c\u1ee7a \u0110\u01b0\u1eddng Th\u00e1i T\u00f4ng<\/b><\/p>\n<p>Trong nh\u1eefng n\u0103m Trinh Qu\u00e1n, \u0110\u01b0\u1eddng Th\u00e1i T\u00f4ng kh\u00f4ng ch\u1ec9 \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ee5c di\u1ec7n th\u00e1i b\u00ecnh th\u1ecbnh th\u1ebf \u1edf trong n\u01b0\u1edbc, h\u01a1n n\u1eefa thi\u00ean uy c\u1ee7a \u00f4ng c\u00f2n th\u00f4ng th\u1eb3ng \u0111\u1ebfn v\u00f9ng \u0111\u1ea5t r\u1ed9ng l\u1edbn \u0110\u00f4ng Nam \u00c1. \u00d4ng kinh l\u01b0\u1ee3c (cai qu\u1ea3n v\u1ec1 ch\u00ednh tr\u1ecb qu\u00e2n s\u1ef1) t\u1ee9 di (g\u1ed3m \u0110\u00f4ng Di, B\u1eafc \u0110\u1ecbch, T\u00e2y Nhung, Nam Man), h\u00e0ng ph\u1ee5c \u0111\u01b0\u1ee3c \u0110\u00f4ng \u0110\u1ed9t Quy\u1ebft, b\u00ecnh \u0111\u1ecbnh Ti\u1ebft Di\u00ean \u0110\u00e0, chinh ph\u1ea1t Cao Ly, thu ph\u1ee5c Th\u1ed5 Ph\u1ed3n, b\u00ecnh \u0111\u1ecbnh H\u1ed3i H\u1ed9t. Nh\u1eefng th\u00e0nh t\u1ef1u ch\u00f3i l\u1ecdi \u1ea5y \u0111\u00e3 khi\u1ebfn qu\u1ed1c uy c\u1ee7a nh\u00e0 \u0110\u01b0\u1eddng vang kh\u1eafp b\u1ed1n ph\u01b0\u01a1ng, v\u01b0\u1ee3t xa c\u1ea3 hai nh\u00e0 T\u1ea7n H\u00e1n. B\u1edfi th\u00e0nh t\u1ef1u huy ho\u00e0ng hi\u1ebfm c\u00f3 c\u1ee7a m\u00ecnh, Th\u00e1i T\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00e1c t\u1ed9c tr\u01b0\u1edfng, t\u00f9 tr\u01b0\u1edfng, \u0111\u1ea1i h\u00e3n, qu\u1ed1c v\u01b0\u01a1ng c\u00e1c n\u01a1i t\u00f4n x\u01b0ng l\u00e0 \u201cThi\u00ean Kh\u1ea3 H\u00e3n\u201d, t\u1ee9c l\u00e0 \u201cThi\u00ean h\u1ea1 \u0111\u1ea1i \u0111\u1ebf\u201d (c\u00e1c b\u1ed9 t\u1ed9c \u1edf ph\u00eda T\u00e2y B\u1eafc g\u1ecdi vua c\u1ee7a h\u1ecd l\u00e0 kh\u1ea3 h\u00e3n).<\/p>\n<p><i><b>*B\u00ecnh \u0111\u1ecbnh \u0110\u1ed9t Quy\u1ebft v\u00e0 Ti\u1ebft Di\u00ean \u0110\u00e0, qu\u00fd tr\u1ecdng c\u00e1c d\u00e2n t\u1ed9c nh\u01b0 nhau<\/b><\/i><\/p>\n<p>Ngay sau s\u1ef1 bi\u1ebfn Huy\u1ec1n V\u0169 m\u00f4n, Hi\u1ec7t L\u1ee3i kh\u1ea3 h\u00e3n c\u1ee7a \u0110\u1ed9t Quy\u1ebft nh\u00e2n l\u00fac nh\u00e0 \u0110\u01b0\u1eddng n\u1ed9i bi\u1ebfn r\u1ed1i lo\u1ea1n, \u0111\u00e3 \u1ed3 \u1ea1t x\u00e2m chi\u1ebfm. Th\u00e1i T\u00f4ng li\u1ec1n c\u1eed U\u1ea5t Tr\u00ec K\u00ednh \u0110\u1ee9c xu\u1ea5t tr\u1eadn, \u0111\u00e1nh b\u1ea1i \u0110\u1ed9t Quy\u1ebft. Kh\u00f4ng l\u00e2u sau, Hi\u1ec7t L\u1ee3i l\u1ea1i x\u00e2m l\u01b0\u1ee3c l\u1ea7n n\u1eefa, khi \u0111\u1ebfn c\u1ea7u Ti\u1ec7n Ki\u1ec1u tr\u00ean s\u00f4ng V\u1ecb Th\u1ee7y, \u0111\u00e3 ph\u00e1i s\u1ee9 th\u1ea7n \u0111\u1ebfn Tr\u01b0\u1eddng An th\u1ecb uy. Th\u00e1i T\u00f4ng v\u00ec th\u1ebf \u0111\u00e3 \u0111\u00edch th\u00e2n d\u1eabn s\u00e1u k\u1ef5 binh \u0111\u1ebfn V\u1ecb Th\u1ee7y, g\u1eb7p Hi\u1ec7t L\u1ee3i \u1edf b\u00ean kia s\u00f4ng, k\u1ec3 t\u1ed9i Hi\u1ec7t L\u1ee3i l\u00e0m tr\u00e1i minh \u01b0\u1edbc, l\u00fac n\u00e0y \u0111\u1ea1i qu\u00e2n c\u1ee7a nh\u00e0 \u0110\u01b0\u1eddng c\u0169ng l\u1ea7n l\u01b0\u1ee3t \u0111\u1ebfn n\u01a1i. Hi\u1ec7t L\u1ee3i th\u1ea5y qu\u00e2n \u0110\u01b0\u1eddng h\u00f9ng m\u1ea1nh, bi\u1ebft r\u1eb1ng kh\u00f4ng c\u00f3 c\u01a1 h\u1ed9i, n\u00ean \u0111\u00e3 ngh\u1ecb h\u00f2a v\u1edbi Th\u00e1i T\u00f4ng, r\u1ed3i l\u1eadp t\u1ee9c quay v\u1ec1 ph\u01b0\u01a1ng B\u1eafc, \u0111\u00e2y ch\u00ednh l\u00e0 \u201cTi\u1ec7n Ki\u1ec1u h\u1ed9i minh\u201d.<\/p>\n<p>Th\u00e1ng ba n\u0103m Trinh Qu\u00e1n th\u1ee9 t\u01b0 (n\u0103m 630), t\u01b0\u1edbng nh\u00e0 \u0110\u01b0\u1eddng l\u00e0 L\u00fd T\u1ecbnh v\u00e0 L\u00fd T\u00edch \u0111\u00e1nh b\u1ea1i \u0110\u1ed9t Quy\u1ebft, b\u1eaft \u0111\u01b0\u1ee3c Hi\u1ec7t L\u1ee3i kh\u1ea3 h\u00e3n, \u0110\u00f4ng \u0110\u1ed9t Quy\u1ebft b\u1ecb ti\u00eau di\u1ec7t, v\u00e0 b\u1ea3n \u0111\u1ed3 c\u1ee7a nh\u00e0 \u0110\u01b0\u1eddng \u0111\u00e3 m\u1edf r\u1ed9ng \u0111\u1ebfn ph\u00eda B\u1eafc h\u1ed3 Baykal ng\u00e0y nay, nh\u1eefng b\u1ed9 l\u1ea1c nguy\u00ean ban \u0111\u1ea7u thu\u1ed9c v\u1ec1 \u0110\u1ed9t Quy\u1ebft th\u00ec c\u00f3 s\u1ed1 \u0111\u1ebfn n\u01b0\u01a1ng c\u1eady Ti\u1ebft Di\u00ean \u0110\u00e0 \u1edf m\u1ea1n B\u1eafc, c\u00f3 s\u1ed1 ch\u1ea1y v\u1ec1 T\u00e2y V\u1ef1c \u1edf ph\u00eda T\u00e2y, s\u1ed1 c\u00f2n l\u1ea1i th\u00ec \u0111\u1ea7u h\u00e0ng nh\u00e0 \u0110\u01b0\u1eddng c\u00f3 tr\u00ean 10 v\u1ea1n ng\u01b0\u1eddi.<\/p>\n<p>Ph\u1ea3i gi\u1ea3i quy\u1ebft th\u1ebf n\u00e0o v\u1edbi h\u01a1n 10 v\u1ea1n ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ea7u h\u00e0ng n\u00e0y \u0111\u00e2y, \u0110\u01b0\u1eddng Th\u00e1i T\u00f4ng \u0111\u00e3 t\u1eadp h\u1ee3p tri\u1ec1u th\u1ea7n \u0111\u1ebfn \u0111\u1ec3 th\u01b0\u01a1ng ngh\u1ecb. \u0110a s\u1ed1 tri\u1ec1u th\u1ea7n cho r\u1eb1ng, c\u00e1c d\u00e2n t\u1ed9c du m\u1ee5c ph\u01b0\u01a1ng B\u1eafc t\u1eeb x\u01b0a \u0111\u1ebfn n\u00e0y lu\u00f4n x\u00e2m ph\u1ea1m nghi\u00eam tr\u1ecdng \u0111\u1ebfn v\u00f9ng Trung Nguy\u00ean, may thay h\u00f4m nay \u0111\u00e3 ti\u00eau di\u1ec7t \u0111\u01b0\u1ee3c, n\u00ean \u0111\u1ec3 b\u1ecdn h\u1ecd chuy\u1ec3n \u0111\u1ebfn s\u1ed1ng \u1edf ph\u00eda Nam s\u00f4ng Ho\u00e0ng H\u00e0, l\u00e0m r\u1ed1i lo\u1ea1n t\u1ed5 ch\u1ee9c v\u00e0 k\u1ebft c\u1ea5u b\u1ed9 l\u1ea1c v\u1ed1n c\u00f3 c\u1ee7a h\u1ecd, ph\u00e2n t\u1ea3n s\u1ed1ng l\u1eabn t\u1ea1i c\u00e1c ch\u00e2u huy\u1ec7n, ch\u1ec9 d\u1eabn h\u1ecd c\u00e1ch tr\u1ed3ng tr\u1ecdt d\u1ec7t v\u1ea3i. Nh\u01b0 th\u1ebf th\u00ec c\u00f3 th\u1ec3 khi\u1ebfn nh\u1eefng d\u00e2n t\u1ed9c du m\u1ee5c v\u1ed1n ki\u00eau ng\u1ea1o b\u1ea5t kham tr\u1edf th\u00e0nh nh\u1eefng c\u01b0 d\u00e2n n\u1ed9i \u0111\u1ecba d\u1ec5 ch\u1ecbu khu\u1ea5t ph\u1ee5c, \u0111\u1ec3 v\u00f9ng b\u1eafc \u1ea3i m\u00e3i m\u00e3i tr\u1ed1ng kh\u00f4ng. C\u0169ng c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1 xu\u1ea5t r\u1eb1ng, c\u00e1c d\u00e2n t\u1ed9c thi\u1ec3u s\u1ed1 k\u1ebb y\u1ebfu th\u00ec t\u1ecf v\u1ebb thu\u1ea7n ph\u1ee5c, k\u1ebb m\u1ea1nh th\u00ec phi\u1ebfn lo\u1ea1n, tr\u01b0\u1edbc nay lu\u00f4n nh\u01b0 v\u1eady. N\u00ean l\u00e0 xua \u0111u\u1ed5i h\u1ecd \u0111\u1ebfn s\u1ed1ng tr\u00ean c\u00e1c th\u1ea3o nguy\u00ean, kh\u00f4ng th\u1ec3 l\u01b0u l\u1ea1i v\u00f9ng n\u1ed9i \u0111\u1ecba, \u0111\u1ec3 ch\u1ea5m \u0111\u1ee9t nh\u1eefng hi\u1ec3m h\u1ecda t\u1eeb b\u00ean trong.<\/p>\n<p>Ch\u1ec9 c\u00f3 Trung th\u01b0 l\u1ec7nh \u00d4n Ng\u1ea1n l\u00e0 c\u1ef1c l\u1ef1c b\u00e1c b\u1ecf c\u00e1c \u00fd ki\u1ebfn, \u00f4ng ch\u1ee7 tr\u01b0\u01a1ng \u0111\u01b0a nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ea7u h\u00e0ng c\u1ee7a \u0110\u1ed9t Quy\u1ebft chuy\u1ec3n \u0111\u1ebfn s\u1ed1ng \u1edf c\u00e1c khu v\u1ef1c H\u00e0 s\u00e1o (v\u00f9ng khu\u1ef7u s\u00f4ng) c\u00f3 \u0111\u1ed3ng c\u1ecf t\u01b0\u01a1i t\u1ed1t, b\u1ea3o to\u00e0n c\u00e1c b\u1ed9 l\u1ea1c v\u1ed1n c\u00f3 c\u1ee7a h\u1ecd, thu\u1eadn theo t\u1eadp t\u1ee5c sinh ho\u1ea1t c\u1ee7a h\u1ecd, l\u00e0m v\u1eady th\u00ec c\u00f3 th\u1ec3 l\u1ea5p \u0111\u1ea7y nh\u1eefng v\u00f9ng \u0111\u1ea5t tr\u1ed1ng, l\u1ea1i c\u00f3 th\u1ec3 t\u0103ng c\u01b0\u1eddng l\u1ef1c l\u01b0\u1ee3ng ph\u00f2ng th\u1ee7 bi\u00ean gi\u1edbi \u1edf ph\u01b0\u01a1ng B\u1eafc. Sau c\u00f9ng, \u00f4ng ch\u1ec9 ra r\u1eb1ng: \u201cThi\u00ean t\u1eed \u0111\u1ed1i v\u1edbi v\u1ea1n s\u1ef1 v\u1ea1n v\u1eadt, n\u00ean gi\u1ed1ng nh\u01b0 thi\u00ean ph\u00fa \u0111\u1ecba t\u1ea3i (tr\u1eddi che \u0111\u1ea5t ch\u1edf) v\u1eady, kh\u00f4ng n\u00ean \u0111\u1ec3 s\u00f3t. H\u00f4m nay \u0110\u1ed9t Quy\u1ebft trong l\u00fac lao \u0111ao kh\u1ed1n c\u00f9ng quy h\u00e0ng ch\u00fang ta, v\u1eady c\u00f3 th\u1ec3 g\u1ea1t h\u1ecd ra ngo\u00e0i kh\u00f4ng ti\u1ebfp nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u0103ng?\u201d \u0110\u01b0\u1eddng Th\u00e1i T\u00f4ng r\u1ea5t t\u00e1n th\u00e0nh ki\u1ebfn ngh\u1ecb c\u1ee7a \u00d4n Ng\u1ea1n, c\u00f2n n\u00f3i th\u00eam r\u1eb1ng: \u201cT\u1eeb x\u01b0a \u0111\u1ebfn nay \u0111\u1ec1u coi tr\u1ecdng Trung Hoa m\u00e0 khinh r\u1ebb Di \u0110\u1ecbch, ch\u1ec9 c\u00f3 tr\u1eabm \u0111\u1ed1i v\u1edbi h\u1ecd \u0111\u1ec1u qu\u00fd tr\u1ecdng nh\u01b0 nhau!\u201d Do \u0111\u00f3, Th\u00e1i T\u00f4ng \u0111\u00e3 thi\u1ebft l\u1eadp hai ph\u1ee7 \u0111\u00f4 \u0111\u1ed1c \u0110\u1ecbnh T\u01b0\u01a1ng v\u00e0 V\u00e2n Trung \u1edf khu v\u1ef1c H\u00e0 s\u00e1o (v\u00f9ng khu\u1ef7u s\u00f4ng), th\u1ed1ng l\u0129nh nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ea7u h\u00e0ng c\u1ee7a \u0110\u1ed9t Quy\u1ebft. C\u00f2n v\u1edbi t\u00f9 tr\u01b0\u1edfng c\u00e1c c\u1ea5p ch\u1ecbu quy ph\u1ee5c th\u00ec \u0111\u1ec1u b\u00e1i l\u00e0m T\u01b0\u1edbng qu\u00e2n, Trung lang t\u01b0\u1edbng, b\u1ed1 tr\u00ed v\u00e0o tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh, nh\u1eefng quan vi\u00ean d\u00e2n t\u1ed9c thi\u1ec3u s\u1ed1 b\u1eadc ng\u0169 ph\u1ea9m tr\u1edf l\u00ean c\u00f3 h\u01a1n 100 ng\u01b0\u1eddi, g\u1ea7n nh\u01b0 chi\u1ebfm kho\u1ea3ng m\u1ed9t n\u1eeda s\u1ed1 tri\u1ec1u th\u1ea7n, s\u1ed1 gia \u0111\u00ecnh l\u1ea7n l\u01b0\u1ee3t chuy\u1ec3n v\u00e0o s\u1ed1ng \u1edf Tr\u01b0\u1eddng An c\u00f3 g\u1ea7n m\u1ed9t v\u1ea1n.<\/p>\n<p>Ch\u00ednh s\u00e1ch n\u00e0y c\u1ee7a \u0110\u01b0\u1eddng Th\u00e1i T\u00f4ng \u0111\u00e3 nhanh ch\u00f3ng gi\u00e0nh \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ef1 \u1ee7ng h\u1ed9 v\u00e0 y\u00eau m\u1ebfn c\u1ee7a r\u1ea5t nhi\u1ec1u d\u00e2n t\u1ed9c chung quanh, r\u1ea7m r\u1ed9 t\u00f4n \u0110\u01b0\u1eddng Th\u00e1i T\u00f4ng l\u00e0 \u201cThi\u00ean Kh\u1ea3 H\u00e3n\u201d, t\u00f4n k\u00ednh nh\u01b0 Th\u1ea7n v\u1eady.<\/p>\n<p>Sau khi \u0110\u00f4ng \u0110\u1ed9t Quy\u1ebft di\u1ec7t vong, v\u00f9ng M\u1ea1c B\u1eafc b\u1ecb Ti\u1ebft Di\u00ean \u0110\u00e0 ti\u1ebfp t\u1ee5c chi\u1ebfm \u0111\u00f3ng. N\u0103m 644, \u0110\u01b0\u1eddng Th\u00e1i T\u00f4ng \u0111\u00e3 nh\u00e2n l\u00fac H\u00e3n qu\u1ed1c c\u1ee7a Ti\u1ebft Di\u00ean \u0110\u00e0 x\u1ea3y ra n\u1ed9i lo\u1ea1n m\u00e0 xu\u1ea5t binh, k\u1ebft qu\u1ea3 Ti\u1ebft Di\u00ean \u0110\u00e0 b\u1ea1i tr\u1eadn v\u00e0 \u0111\u1ea7u h\u00e0ng nh\u00e0 \u0110\u01b0\u1eddng. T\u1eeb \u0111\u00f3, vi\u1ec7c x\u00e2m ph\u1ea1m bi\u00ean gi\u1edbi ph\u00eda B\u1eafc nh\u00e0 \u0110\u01b0\u1eddng t\u1ea1m th\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c gi\u1ea3i tr\u1eeb.<\/p>\n<p>S\u1eed s\u00e1ch ghi ch\u00e9p, khi tin t\u1ee9c L\u00fd T\u1ecbnh ti\u00eau di\u1ec7t \u0111\u01b0\u1ee3c \u0110\u00f4ng \u0110\u1ed9t Quy\u1ebft truy\u1ec1n v\u1ec1 kinh th\u00e0nh, Th\u00e1i T\u00f4ng \u0111\u00e3 kh\u00f4ng c\u1ea7m n\u1ed5i x\u00fac \u0111\u1ed9ng v\u00e0 ph\u1ea5n kh\u1edfi n\u00f3i r\u1eb1ng: \u201cN\u0103m \u0111\u00f3 Th\u00e1i Th\u01b0\u1ee3ng Ho\u00e0ng v\u00ec b\u00e1ch t\u00ednh, \u0111\u00e3 ch\u1ecbu khu\u1ea5t ph\u1ee5c x\u01b0ng th\u1ea7n v\u1edbi \u0110\u1ed9t Quy\u1ebft. L\u00fac \u0111\u00f3 tr\u1eabm v\u00f4 c\u00f9ng \u0111au \u0111\u1edbn, th\u1ec1 ch\u1eebng n\u00e0o c\u00f2n s\u1ed1ng ph\u1ea3i di\u1ec7t \u0111\u01b0\u1ee3c \u0110\u1ed9t Quy\u1ebft. H\u00f4m nay ch\u1ec9 nh\u1ecdc m\u1ed9t \u0111\u1ed9i qu\u00e2n xu\u1ea5t chinh, \u0111\u00e3 b\u1eaft s\u1ed1ng k\u1ebb c\u1ea7m \u0111\u1ea7u \u0111\u01b0a v\u1ec1 kinh, r\u1eeda s\u1ea1ch \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed1i nh\u1ee5c c\u1ee7a \u0110\u1ea1i \u0110\u01b0\u1eddng n\u0103m \u1ea5y\u201d. T\u1ea5t c\u1ea3 \u0111\u1ea1i th\u1ea7n c\u0169ng kh\u00f4ng c\u1ea7m l\u00f2ng m\u00e0 h\u00f4 l\u1edbn \u201cv\u1ea1n tu\u1ebf!\u201d<\/p>\n<p>Sau khi \u0110\u00f4ng \u0110\u1ed9t Quy\u1ebft di\u1ec7t vong, ch\u00ednh quy\u1ec1n nh\u00e0 \u0110\u01b0\u1eddng \u0111\u00e3 thi\u1ebft l\u1eadp b\u1ed1n ph\u1ee7 \u0110\u00f4 \u0111\u1ed1c l\u00e0 Thu\u1eadn, \u0110i\u1ebfu, Tr\u01b0\u1eddng, H\u00f3a tr\u00ean m\u1ed9t d\u1ea3i b\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb U Ch\u00e2u \u1edf ph\u00eda \u0110\u00f4ng \u0111\u1ebfn Linh Ch\u00e2u \u1edf ph\u00eda T\u00e2y (nay l\u00e0 huy\u1ec7n Linh V\u0169, Ninh H\u1ea1, T\u00e2y Nam Trung Qu\u1ed1c), \u0111\u1ec3 \u1ed5n \u0111\u1ecbnh ch\u1ed7 \u1edf cho h\u01a1n m\u01b0\u1eddi v\u1ea1n ng\u01b0\u1eddi \u0110\u1ed9t Quy\u1ebft. T\u1ea1i nh\u1eefng khu v\u1ef1c thu\u1ed9c N\u1ed9i M\u00f4ng C\u1ed5 ng\u00e0y nay m\u00e0 Hi\u1ec7t L\u1ee3i kh\u1ea3 h\u00e3n cai qu\u1ea3n, ch\u00ednh quy\u1ec1n nh\u00e0 \u0110\u01b0\u1eddng l\u1ea1i thi\u1ebft l\u1eadp ph\u1ee7 \u0111\u00f4 \u0111\u1ed1c \u0110\u1ecbnh T\u01b0\u01a1ng \u1edf ph\u00eda \u0110\u00f4ng v\u00e0 ph\u1ee7 \u0111\u00f4 \u0111\u1ed1c V\u00e2n Trung \u1edf ph\u00eda T\u00e2y, b\u00ean d\u01b0\u1edbi c\u00f3 s\u00e1u ch\u00e2u, l\u1ea1i b\u1ed5 nhi\u1ec7m nh\u1eefng t\u00f9 tr\u01b0\u1edfng \u0110\u1ed9t Quy\u1ebft c\u0169 l\u00e0m Th\u1ee9 s\u1eed qu\u1ea3n l\u00fd nh\u1eefng b\u1ed9 l\u1ea1c \u0110\u1ed9t Quy\u1ebft \u1edf \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng. Th\u1eddi b\u1ea5y gi\u1edd, g\u1ea7n m\u1ed9t v\u1ea1n gia \u0111\u00ecnh ng\u01b0\u1eddi \u0110\u1ed9t Quy\u1ebft chuy\u1ec3n \u0111\u1ebfn s\u1ed1ng \u1edf Tr\u01b0\u1eddng An, nh\u1eefng qu\u00fd t\u1ed9c \u0110\u1ed9t Quy\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u00e0 \u0110\u01b0\u1eddng b\u1ed5 nhi\u1ec7m gi\u1eef c\u00e1c ch\u1ee9c quan ng\u0169 ph\u1ea9m tr\u1edf l\u00ean nh\u01b0 T\u01b0\u1edbng qu\u00e2n, Trung lang t\u01b0\u1edbng c\u00f3 \u0111\u1ebfn h\u01a1n tr\u0103m ng\u01b0\u1eddi.<\/p>\n<p><i><b>*Cu\u1ed9c chi\u1ebfn b\u00ecnh \u0111\u1ecbnh T\u00e2y V\u1ef1c<\/b><\/i><\/p>\n<p>Sau khi b\u00ecnh \u0111\u1ecbnh \u0111\u01b0\u1ee3c \u0110\u1ed9t Quy\u1ebft, Th\u00e1i T\u00f4ng ti\u1ebfp t\u1ee5c qu\u1ea3n T\u00e2y V\u1ef1c, nhi\u1ec1u l\u1ea7n d\u00f9ng \u0111\u1ebfn binh l\u1ef1c. N\u0103m Trinh Qu\u00e1n th\u1ee9 t\u00e1m (n\u0103m 634), Th\u1ed5 D\u1ee5c H\u1ed3n x\u00e2m l\u1ea5n bi\u00ean gi\u1edbi, Th\u00e1i T\u00f4ng c\u1eed L\u00fd T\u1ecbnh, H\u1ea7u Qu\u00e2n T\u1eadp, V\u01b0\u01a1ng \u0110\u1ea1o T\u00f4ng xu\u1ea5t k\u00edch, n\u0103m sau Ph\u1ee5c Do\u1ea3n kh\u1ea3 h\u00e3n c\u1ee7a Th\u1ed5 D\u1ee5c H\u1ed3n tr\u1ed1n v\u00e0o sa m\u1ea1c, sau b\u1ecb ng\u01b0\u1eddi d\u00e2n gi\u1ebft ch\u1ebft, n\u00ean Th\u00e1i T\u00f4ng \u0111\u00e3 l\u1eadp m\u1ed9t qu\u1ed1c v\u01b0\u01a1ng Th\u1ed5 D\u1ee5c H\u1ed3n kh\u00e1c.<\/p>\n<p>N\u0103m Trinh Qu\u00e1n th\u1ee9 13 (n\u0103m 639), Th\u00e1i T\u00f4ng l\u1ea5y vi\u1ec7c Cao X\u01b0\u01a1ng v\u01b0\u01a1ng Kh\u00fac V\u0103n Th\u00e1i tri\u1ec1u c\u1ed1ng T\u00e2y V\u1ef1c, li\u1ec1n l\u1ec7nh cho H\u1ea7u Qu\u00e2n T\u1eadp, Ti\u1ebft V\u1ea1n Tri\u1ec7t d\u1eabn binh th\u1ea3o ph\u1ea1t Cao X\u01b0\u01a1ng. N\u0103m sau, Cao X\u01b0\u01a1ng v\u01b0\u01a1ng b\u1ec7nh ch\u1ebft, con c\u1ee7a \u00f4ng l\u00e0 Tr\u00ed Th\u1ecbnh n\u1ed1i ng\u00f4i, v\u00e0 \u0111\u00e3 \u0111\u1ea7u h\u00e0ng nh\u00e0 \u0110\u01b0\u1eddng. Do \u0111\u00f3 Th\u00e1i T\u00f4ng thi\u1ebft l\u1eadp An T\u00e2y \u0111\u00f4 h\u1ed9 ph\u1ee7 \u1edf th\u00e0nh Giao H\u00e0 th\u1ee7 ph\u1ee7 c\u1ee7a Cao X\u01b0\u01a1ng, v\u00e0 c\u00e1c n\u01b0\u1edbc \u1edf T\u00e2y V\u1ef1c \u0111\u1ec1u \u0111\u1ebfn Tr\u01b0\u1eddng An tri\u1ec1u c\u1ed1ng.<\/p>\n<p><i><b>*Cu\u1ed9c chi\u1ebfn chinh ph\u1ee5c Cao Ly<\/b><\/i><\/p>\n<p>Th\u00e1ng hai n\u0103m Trinh Qu\u00e1n th\u1ee9 19 (n\u0103m 645), \u0110\u01b0\u1eddng Th\u00e1i T\u00f4ng l\u1ea5y l\u00fd do Tuy\u1ec1n C\u00e1i T\u00f4 V\u0103n ch\u1ea5p ch\u00ednh n\u01b0\u1edbc Cao Ly l\u1ed9ng quy\u1ec1n ng\u01b0\u1ee3c \u0111\u00e3i d\u00e2n ch\u00fang, \u0111\u00e3 \u0111\u00edch th\u00e2n d\u1eabn l\u1ee5c qu\u00e2n t\u1eeb L\u1ea1c D\u01b0\u01a1ng ti\u1ebfn v\u1ec1 ph\u01b0\u01a1ng B\u1eafc, d\u1eabn binh t\u1ea5n c\u00f4ng Cao Ly. Tuy nhi\u00ean sau khi v\u01b0\u1ee3t b\u1edd \u0110\u00f4ng s\u00f4ng Li\u00eau Th\u1ee7y, do g\u1eb7p ph\u1ea3i s\u1ef1 kh\u00e1ng c\u1ef1 ngoan c\u1ed1 c\u1ee7a Cao Ly, qu\u00e2n nh\u00e0 \u0110\u01b0\u1eddng t\u1ea1i th\u00e0nh An Th\u1ecb (nay l\u00e0 Th\u00e0nh T\u1eed Nam Doanh, H\u1ea3i Th\u00e0nh, Li\u00eau Ninh) t\u1ea5n c\u00f4ng \u0111\u00e3 l\u00e2u m\u00e0 kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c, th\u00eam n\u1eefa th\u1eddi ti\u1ebft tr\u1edf l\u1ea1nh, c\u1ecf kh\u00f4 v\u00e0 n\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3ng b\u0103ng, l\u01b0\u01a1ng th\u1ea3o thi\u1ebfu h\u1ee5t, binh m\u00e3 kh\u00f3 c\u00f3 th\u1ec3 \u1edf l\u1ea1i \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00e2u, ch\u1ec9 \u0111\u00e0nh h\u1ea1 chi\u1ebfu thu qu\u00e2n.<\/p>\n<p><b>H\u00f2a hi\u1ebfu k\u1ebft giao v\u1edbi Th\u1ed5 Ph\u1ed3n<\/b><\/p>\n<p>C\u01b0 d\u00e2n ban \u0111\u1ea7u c\u1ee7a cao nguy\u00ean T\u00e2y T\u1ea1ng l\u00e0 d\u00e2n t\u1ed9c M\u1ea1nh. Sau th\u1eddi Chi\u1ebfn Qu\u1ed1c, c\u00f3 c\u00e1c b\u1ed9 l\u1ea1c c\u1ee7a d\u00e2n t\u1ed9c Kh\u01b0\u01a1ng, nh\u01b0 Ph\u00e1t Kh\u01b0\u01a1ng, M\u00ea \u0110\u01b0\u1eddng d\u1ea7n di chuy\u1ec3n \u0111\u1ebfn v\u00f9ng T\u00e2y T\u1ea1ng ng\u00e0y nay. H\u1ecd \u0111\u00e3 dung h\u1ee3p v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi d\u00e2n b\u1ea3n \u0111\u1ecba, r\u1ed3i sinh s\u00f4i ph\u00e1t tri\u1ec3n, v\u00e0 h\u00ecnh th\u00e0nh n\u00ean t\u1ed9c Th\u1ed5 Ph\u1ed3n.<\/p>\n<p>Ng\u01b0\u1eddi d\u1ef1ng n\u00ean v\u01b0\u01a1ng tri\u1ec1u Th\u1ed5 Ph\u1ed3n l\u00e0 b\u1ed9 t\u1ed9c Mao Ng\u01b0u sinh s\u1ed1ng t\u1ea1i Nh\u00e3 Long H\u00e0 D\u1ee5c (Yarlung), ng\u01b0\u1eddi th\u1ed1ng nh\u1ea5t c\u00e1c b\u1ed9 l\u1ea1c c\u1ee7a t\u1ed9c ng\u01b0\u1eddi Mao Ng\u01b0u \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ecdi l\u00e0 Kh\u00ed Nhi\u1ebfp Kh\u00ed T\u00e1n Ph\u1ed5. \u201cT\u00e1n Ph\u1ed5\u201d c\u00f3 ngh\u0129a l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e0n \u00f4ng h\u00f9ng m\u1ea1nh, sau n\u00e0y tr\u1edf th\u00e0nh t\u00f4n x\u01b0ng c\u1ee7a c\u00e1c qu\u00e2n tr\u01b0\u1edfng Th\u1ed5 Ph\u1ed3n. T\u1eeb th\u1eddi Kh\u00ed Nhi\u1ebfp Kh\u00ed b\u1eaft \u0111\u1ea7u, Th\u1ed5 Ph\u1ed3n \u0111\u00e3 x\u00e1c l\u1eadp ch\u1ebf \u0111\u1ed9 t\u00f9 tr\u01b0\u1edfng th\u1ebf t\u1eadp (cha truy\u1ec1n con n\u1ed1i), sau T\u00e1n Ph\u1ed5 \u0111\u1eddi th\u1ee9 t\u00e1m l\u00e0 B\u1ed1 \u0110\u1ea1i C\u1ee7ng Gi\u00e1p, x\u00e3 h\u1ed9i Th\u1ed5 Ph\u1ed3n \u0111\u00e3 \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ef1 ph\u00e1t tri\u1ec3n nhanh ch\u00f3ng.<\/p>\n<p>N\u0103m 629, T\u00f9ng T\u00e1n C\u00e1n B\u1ed1 ch\u1ec9 m\u1edbi 13 tu\u1ed5i \u0111\u00e3 k\u1ebf ng\u00f4i v\u1ecb T\u00e1n Ph\u1ed5, c\u1ea7m binh tr\u1ea5n \u00e1p \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00e1c cu\u1ed9c ph\u1ea3n lo\u1ea1n, th\u1ed1ng nh\u1ea5t T\u00e2y T\u1ea1ng. T\u00f9ng T\u00e1n C\u00e1n B\u1ed1 c\u00f2n ti\u1ebfn h\u00e0nh c\u1ea3i c\u00e1ch \u1edf nhi\u1ec1u ph\u01b0\u01a1ng di\u1ec7n. \u00d4ng d\u1eddi th\u1ee7 ph\u1ee7 \u0111\u1ebfn Lhasa. T\u1eeb \u0111\u00f3 Lhasa tr\u1edf th\u00e0nh trung t\u00e2m ch\u00ednh tr\u1ecb, kinh t\u1ebf v\u00e0 v\u0103n h\u00f3a c\u1ee7a T\u00e2y T\u1ea1ng. \u00d4ng tham chi\u1ebfu ch\u1ebf \u0111\u1ed9 ph\u1ee7 binh v\u00e0 quan ch\u1ebf trung \u01b0\u01a1ng c\u1ee7a nh\u00e0 \u0110\u01b0\u1eddng, x\u00e2y d\u1ef1ng ch\u1ebf \u0111\u1ed9 ch\u00ednh tr\u1ecb qu\u00e2n s\u1ef1 t\u1eeb trung \u01b0\u01a1ng \u0111\u1ebfn \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng. Nh\u1eb1m ph\u00f9 h\u1ee3p v\u1edbi y\u00eau c\u1ea7u kinh t\u1ebf v\u00e0 ch\u00ednh tr\u1ecb, T\u00f9ng T\u00e1n C\u00e1n B\u1ed1 b\u1eaft \u0111\u1ea7u \u00e1p d\u1ee5ng l\u1ecbch ph\u00e1p, quy \u0111\u1ecbnh th\u1ed1ng nh\u1ea5t \u0111o l\u01b0\u1eddng, d\u1ef1a v\u00e0o c\u00e1c v\u0103n t\u1ef1 c\u1ee7a c\u00e1c n\u01b0\u1edbc \u0110i\u1ec1n, Thi\u00ean Tr\u00fac s\u00e1ng t\u1ea1o ra Th\u1ed5 Ph\u1ed3n v\u0103n (sau n\u00e0y ph\u00e1t tri\u1ec3n th\u00e0nh T\u1ea1ng v\u0103n ng\u00e0y nay), l\u1ea1i ch\u1ebf \u0111\u1ecbnh lu\u1eadt ph\u00e1p t\u00e0n kh\u1ed1c.<\/p>\n<p>Th\u00e1ng m\u1ed9t n\u0103m Trinh Qu\u00e1n th\u1ee9 15 (n\u0103m 641), sau nhi\u1ec1u l\u1ea7n th\u1ec9nh c\u1ea7u c\u1ee7a Th\u1ed5 Ph\u1ed3n T\u00e1n Ph\u1ed5 T\u00f9ng T\u00e1n C\u00e1n B\u1ed1, \u0110\u01b0\u1eddng Th\u00e1i T\u00f4ng \u0111\u00e3 \u0111\u1ed3ng \u00fd g\u1ea3 c\u00f4ng ch\u00faa V\u0103n Th\u00e0nh cho \u00f4ng, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi c\u1eed L\u1ec5 b\u1ed9 th\u01b0\u1ee3ng th\u01b0, Giang H\u1ea1 v\u01b0\u01a1ng L\u00fd \u0110\u1ea1o T\u00f4ng h\u1ed9 t\u1ed1ng c\u00f4ng ch\u00faa v\u00e0o T\u00e2y T\u1ea1ng. T\u00f9ng T\u00e1n C\u00e1n B\u1ed1 nghe tin th\u00ec h\u1ebft s\u1ee9c vui m\u1eebng, \u0111\u00edch th\u00e2n t\u1eeb th\u1ee7 ph\u1ee7 Lhasa \u0111\u1ebfn H\u00e0 Nguy\u00ean (nay l\u00e0 H\u1ed3 T\u00e2y Ng\u1ea1c L\u0103ng, Thanh H\u1ea3i), l\u1ea5y t\u01b0 c\u00e1ch con r\u1ec3 ti\u1ebfp ki\u1ebfn L\u00fd \u0110\u1ea1o T\u00f4ng. \u00d4ng nh\u00ecn th\u1ea5y trang ph\u1ee5c l\u1ed9ng l\u1eaby v\u00e0 nghi tr\u01b0\u1ee3ng tr\u00e1ng l\u1ec7 c\u1ee7a Trung Qu\u1ed1c, th\u00ec v\u00f4 c\u00f9ng ng\u01b0\u1ee1ng m\u1ed9. T\u1eeb \u0111\u00f3, Th\u1ed5 Ph\u1ed3n v\u00e0 nh\u00e0 \u0110\u01b0\u1eddng k\u1ebft n\u00ean quan h\u1ec7 sinh c\u1eefu, h\u1ecdc h\u1ecfi qua l\u1ea1i, chung s\u1ed1ng h\u1eefu h\u1ea3o.<\/p>\n<p>L\u00fac c\u00f4ng ch\u00faa V\u0103n Th\u00e0nh v\u00e0o T\u00e2y T\u1ea1ng, \u0111\u00e3 mang theo m\u1ed9t l\u01b0\u1ee3ng l\u1edbn v\u1eadt ph\u1ea9m, c\u00f3 ch\u00e2u b\u00e1u l\u1ee5a l\u00e0, \u0111\u1ed3 d\u00f9ng sinh ho\u1ea1t, thi\u1ebft b\u1ecb ch\u1eefa b\u1ec7nh, c\u00f4ng c\u1ee5 s\u1ea3n xu\u1ea5t, h\u1ea1t gi\u1ed1ng rau m\u00e0u, c\u00f2n c\u00f3 c\u00e1c th\u01b0 t\u1ecbch nh\u01b0 kinh s\u1eed, th\u01a1 v\u0103n, c\u00f4ng ngh\u1ec7, y d\u01b0\u1ee3c, l\u1ecbch ph\u00e1p. V\u00e0o th\u1eddi \u0110\u01b0\u1eddng Th\u00e1i T\u00f4ng, gi\u1ed1ng con t\u1eb1m t\u1eeb n\u1ed9i \u0111\u1ecba \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u01b0a v\u00e0o Th\u1ed5 Ph\u1ed3n, nh\u00e0 \u0110\u01b0\u1eddng c\u00f2n c\u1eed th\u1ee3 th\u1ee7 c\u00f4ng \u1ee7 r\u01b0\u1ee3u, ch\u1ebf c\u1ed1i xay, t\u1ea1o gi\u1ea5y m\u1ef1c \u0111\u1ebfn Th\u1ed5 Ph\u1ed3n truy\u1ec1n d\u1ea1y k\u1ef9 ngh\u1ec7. C\u00f4ng ch\u00faa c\u00f2n mang theo d\u00e0n nh\u1ea1c c\u1ee7a Trung Nguy\u00ean \u0111\u1ebfn l\u00e0m phong ph\u00fa th\u00eam \u00e2m nh\u1ea1c c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi T\u1ea1ng.<\/p>\n<p>C\u00f4ng ch\u00faa V\u0103n Th\u00e0nh l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi t\u00edn ph\u1ee5ng Ph\u1eadt gi\u00e1o, th\u1eddi \u0111i\u1ec3m \u1ea5y Ph\u1eadt gi\u00e1o \u1edf nh\u00e0 \u0110\u01b0\u1eddng r\u1ea5t h\u01b0ng th\u1ecbnh, m\u00e0 T\u00e2y T\u1ea1ng l\u1ea1i kh\u00f4ng c\u00f3 Ph\u1eadt gi\u00e1o. C\u00f4ng ch\u00faa \u0111\u00e3 mang Ph\u1eadt th\u00e1p, kinh Ph\u1eadt v\u00e0 t\u01b0\u1ee3ng Ph\u1eadt, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi x\u00e2y d\u1ef1ng ch\u00f9a \u0110\u1ea1i Chi\u00eau \u0111\u1ec3 th\u1edd ph\u1ee5ng. C\u00f4ng ch\u00faa c\u00f9ng v\u1edbi T\u00f9ng T\u00e1n C\u00e1n B\u1ed1 t\u1eadn tay c\u1eafm c\u00e0nh li\u1ec5u tr\u01b0\u1edbc c\u1ed5ng \u0111\u1ec1n, v\u1eady n\u00ean \u201c\u0110\u01b0\u1eddng Li\u1ec5u\u201d c\u0169ng t\u1eeb \u0111\u00f3 m\u00e0 c\u00f3. V\u00e0 \u201cbia \u0111\u00e1 sinh c\u1eefu \u0111\u1ed3ng minh\u201d n\u1ed5i ti\u1ebfng (c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ecdi l\u00e0 \u201cbia \u0111\u00e1 Tr\u01b0\u1eddng Kh\u00e1nh h\u1ed9i minh\u201d) l\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c d\u1ef1ng \u1edf c\u1ea1nh \u201c\u0110\u01b0\u1eddng Li\u1ec5u\u201d.<\/p>\n<p>T\u00f9ng T\u00e1n C\u00e1n B\u1ed1 r\u1ea5t k\u00ednh tr\u1ecdng c\u00f4ng ch\u00faa V\u0103n Th\u00e0nh hi\u1ec1n th\u1ee5c \u0111a t\u00e0i, \u00f4ng c\u1edfi b\u1ecf t\u1ea5m \u00e1o l\u00f4ng c\u1eebu chuy\u1ec3n sang mang \u00e1o l\u1ee5a g\u1ea5m, c\u00f2n nhi\u1ec1u l\u1ea7n c\u1eed con em qu\u00fd t\u1ed9c \u0111\u1ebfn Tr\u01b0\u1eddng An h\u1ecdc t\u1eadp.<\/p>\n<p>Trong 40 n\u0103m s\u1ed1ng \u1edf Th\u1ed5 Ph\u1ed3n, c\u00f4ng ch\u00faa V\u0103n Th\u00e0nh \u0111\u00e3 c\u1ed1ng hi\u1ebfn kh\u00f4ng ng\u1eebng ngh\u1ec9, v\u00e0 c\u00f3 nh\u1eefng c\u1ed1ng hi\u1ebfn ki\u1ec7t xu\u1ea5t v\u00ec m\u1ed1i quan h\u1ec7 h\u1eefu ngh\u1ecb c\u1ee7a hai d\u00e2n t\u1ed9c H\u00e1n T\u1ea1ng. C\u00f4ng ch\u00faa V\u0103n Th\u00e0nh m\u1ea5t n\u0103m 680, v\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c ng\u01b0\u1eddi T\u1ea1ng v\u00f4 c\u00f9ng y\u00eau m\u1ebfn g\u1ecdi l\u00e0 a t\u1ec9 Gi\u00e1p Sa (t\u1ee9c l\u00e0 \u201cch\u1ecb g\u00e1i ng\u01b0\u1eddi H\u00e1n\u201d). Thi nh\u00e2n Tr\u1ea7n \u0110\u00e0o nh\u00e0 \u0110\u01b0\u1eddng trong t\u1eadp \u00abL\u0169ng T\u00e2y H\u00e0nh\u00bb c\u00f3 th\u01a1 r\u1eb1ng: \u201cT\u1ef1 t\u00f2ng qu\u00fd ch\u1ee7 h\u00f2a th\u00e2n h\u1eadu, nh\u1ea5t b\u00e1n h\u1ed3 phong t\u1ef1 H\u00e1n gia\u201d (t\u1ea1m d\u1ecbch ngh\u0129a: T\u1eeb d\u1ea1o c\u00f4ng ch\u00faa h\u00f2a th\u00e2n, ph\u00e2n n\u1eeda h\u1ed3 phong t\u1ef1a H\u00e1n gia).<\/p>\n<p>Th\u00e1i T\u00f4ng \u0111\u1ed1i v\u1edbi c\u00e1c d\u00e2n t\u1ed9c chung quanh v\u1eeba l\u00e0 \u00e2n hu\u1ec7 v\u1eeba l\u00e0 uy nghi\u00eam, ngo\u00e0i vi\u1ec7c d\u00f9ng v\u0169 l\u1ef1c chinh ph\u1ee5c c\u01b0\u1eddng \u0111\u1ecbch ra, \u00f4ng c\u0169ng ch\u00fa \u00fd \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c xoa d\u1ecbu xung \u0111\u1ed9t s\u1eafc t\u1ed9c, v\u00ed nh\u01b0 \u0111\u1ea1i \u0111\u00f4 \u0111\u1ed1c c\u1ee7a \u00cdch \u0110\u00f4 t\u1ea5u xin \u0111\u01b0\u1ee3c xu\u1ea5t binh b\u00ecnh \u0111\u1ecbnh ng\u01b0\u1eddi Li\u00eau l\u00e0m ph\u1ea3n, nh\u01b0ng Th\u00e1i T\u00f4ng kh\u00f4ng \u0111\u1ed3ng \u00fd.<\/p>\n<p>C\u00f2n c\u00f3 n\u0103m, \u0110\u1ed9t Quy\u1ebft g\u1eb7p ph\u1ea3i tuy\u1ebft l\u1edbn, ng\u1ef1a d\u00ea ch\u1ebft r\u1ea5t nhi\u1ec1u, d\u00e2n \u0111\u00f3i k\u00e9m, s\u00fac v\u1eadt g\u1ea7y c\u00f2m, qu\u1ea7n th\u1ea7n khuy\u00ean Th\u00e1i T\u00f4ng nh\u00e2n c\u01a1 h\u1ed9i m\u00e0 t\u1ea5n c\u00f4ng \u0110\u1ed9t Quy\u1ebft. Th\u00e1i T\u00f4ng \u0111\u00e3 n\u00f3i r\u1eb1ng: \u201cTr\u1eabm v\u00e0 h\u1ecd v\u1eeba m\u1edbi k\u1ebft li\u00ean minh \u0111\u00e3 tr\u00e1i minh \u01b0\u1edbc, \u1ea5y l\u00e0 kh\u00f4ng th\u1ee7 t\u00edn; m\u01b0u l\u1ee3i l\u00fac h\u1ecd g\u1eb7p n\u1ea1n, \u1ea5y l\u00e0 b\u1ea5t nh\u00e2n; th\u1eeba l\u00fac h\u1ecd nguy nan m\u00e0 gi\u00e0nh l\u1ea5y th\u1eafng l\u1ee3i, c\u0169ng kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng v\u0169 trang ch\u00ednh \u0111\u00e1ng. Cho d\u00f9 c\u00e1c b\u1ed9 l\u1ea1c \u0110\u1ed9t Quy\u1ebft \u0111\u1ec1u n\u1ed5i lo\u1ea1n, s\u00fac v\u1eadt ch\u1eb3ng c\u00f2n con n\u00e0o, tr\u1eabm c\u0169ng kh\u00f4ng t\u1ea5n c\u00f4ng, nh\u1ea5t \u0111\u1ecbnh \u0111\u1ee3i \u0111\u1ebfn khi h\u1ecd c\u00f3 t\u1ed9i, tr\u1eabm m\u1edbi l\u1ea1i th\u1ea3o ph\u1ea1t\u201d.<\/p>\n<p>V\u00ec th\u1ebf m\u00e0 t\u1ee9 di ph\u1ee5c t\u00f9ng, ch\u01b0 qu\u1ed1c \u0111\u1ebfn tri\u1ec1u b\u00e1i.<\/p>\n<p>\u0110\u01b0\u01a1ng nhi\u00ean, c\u00e1c th\u00e0nh t\u1ef1u qu\u00e2n s\u1ef1 huy ho\u00e0ng c\u1ee7a Th\u00e1i T\u00f4ng kh\u00f4ng th\u1ec3 t\u00e1ch kh\u1ecfi c\u00e1c \u0111\u1ea1i t\u01b0\u1edbng nh\u01b0 T\u1ea7n Th\u00fac B\u1ea3o, U\u1ea5t Tr\u00ec K\u00ednh \u0110\u1ee9c, Tr\u00ecnh Gi\u1ea3o Kim. H\u1ecd \u0111\u1ec1u l\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi nhi\u1ec1u l\u1ea7n c\u00f9ng Th\u00e1i T\u00f4ng v\u00e0o sinh ra t\u1eed. Tuy nhi\u00ean nh\u1eefng anh h\u00f9ng c\u00f3 th\u1ec3 khi\u1ebfn Th\u00e1i T\u00f4ng uy ch\u1ea5n t\u1ee9 h\u1ea3i c\u00f2n c\u00f3 hai v\u1ecb \u0111\u1ea1i t\u01b0\u1edbng n\u1eefa: \u0111\u00f3 l\u00e0 L\u00fd T\u1ecbnh v\u00e0 L\u00fd T\u00edch.<\/p>\n<p>V\u00e0o n\u0103m Trinh Qu\u00e1n th\u1ee9 11, Th\u00e1i T\u00f4ng \u0111\u00e3 n\u00f3i v\u1edbi c\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n r\u1eb1ng: \u201cT\u00f9y D\u1ea1ng \u0110\u1ebf kh\u00f4ng bi\u1ebft d\u00f9ng ng\u01b0\u1eddi, nhi\u1ec1u l\u1ea7n tu s\u1eeda Tr\u01b0\u1eddng Th\u00e0nh \u0111\u1ec3 ch\u1ed1ng \u0110\u1ed9t Quy\u1ebft. Tr\u1eabm b\u1ed5 nhi\u1ec7m L\u00fd T\u00edch tr\u1ea5n th\u1ee7 B\u00ecnh Ch\u00e2u, \u0110\u1ed9t Quy\u1ebft s\u1ee3 h\u00e3i m\u00e0 b\u1ecf ch\u1ea1y, bi\u00ean th\u00f9y y\u00ean \u1ed5n, h\u00e0 t\u1ea5t nh\u1ecdc d\u00e2n s\u1eeda th\u00e0nh l\u00e0m chi?\u201d \u0110i\u1ec1u n\u00e0y n\u00f3i l\u00ean r\u1eb1ng Th\u00e1i T\u00f4ng r\u1ea5t bi\u1ebft nh\u00ecn ng\u01b0\u1eddi v\u00e0 c\u00f2n gi\u1ecfi d\u00f9ng ng\u01b0\u1eddi n\u1eefa.<\/p>\n<p><b>\u0110\u01b0\u1eddng Th\u00e1i T\u00f4ng v\u00e0 nh\u1eefng c\u1ea3nh b\u00e1o c\u1ee7a thi\u00ean t\u01b0\u1ee3ng<\/b><\/p>\n<p>Th\u00e1i T\u00f4ng tin t\u01b0\u1edfng r\u1eb1ng, nh\u1eefng bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i kh\u00e1c th\u01b0\u1eddng c\u1ee7a tinh t\u00fa nh\u1eadt nguy\u1ec7t l\u00e0 nh\u1eefng g\u1ee3i \u00fd c\u1ee7a Thi\u00ean th\u01b0\u1ee3ng cho con ng\u01b0\u1eddi. Thi\u00ean tai m\u1ea5t m\u00f9a x\u1ea3y ra t\u1ee9c l\u00e0 Thi\u00ean th\u01b0\u1ee3ng tr\u00e1ch ph\u1ea1t, nh\u00e0 vua c\u1ea7n ki\u1ec3m \u0111i\u1ec3m v\u00e0 s\u1eeda sai, n\u1ebfu kh\u00f4ng qu\u1ed1c gia s\u1ebd b\u1ecb di\u1ec7t vong. Vi\u1ec7c t\u1ed1t l\u00e0nh xu\u1ea5t hi\u1ec7n t\u1ee9c l\u00e0 Thi\u00ean th\u01b0\u1ee3ng khen ng\u1ee3i, ban xu\u1ed1ng ph\u00fac l\u00e0nh, v\u01b0\u01a1ng tri\u1ec1u d\u00e0i l\u00e2u.<\/p>\n<p>Ng\u00e0y 23 th\u00e1ng 08 n\u0103m Trinh Qu\u00e1n th\u1ee9 t\u00e1m, tr\u00ean b\u1ea7u tr\u1eddi ph\u01b0\u01a1ng Nam xu\u1ea5t hi\u1ec7n sao ch\u1ed5i d\u00e0i s\u00e1u tr\u01b0\u1ee3ng, ph\u1ea3i h\u01a1n tr\u0103m ng\u00e0y m\u1edbi t\u1ea3n. V\u00e0o th\u1eddi c\u1ed5 \u0111\u1ea1i sao ch\u1ed5i \u0111\u01b0\u1ee3c xem l\u00e0 \u0111i\u1ec1u kh\u00f4ng t\u1ed1t l\u00e0nh, n\u00ean Th\u00e1i T\u00f4ng \u0111\u00e3 h\u1ecfi c\u00e1c \u0111\u1ea1i th\u1ea7n r\u1eb1ng: \u201cTr\u1eabm c\u00f3 ch\u1ed7 kh\u00f4ng t\u1ed1t, ch\u1ea5p ch\u00ednh c\u00f3 thi\u1ebfu s\u00f3t m\u1edbi xu\u1ea5t hi\u1ec7n sao ch\u1ed5i, c\u00e1c khanh th\u1ea5y th\u1ebf n\u00e0o?\u201d<\/p>\n<p>\u0110\u1ea1i th\u1ea7n Ngu Th\u1ebf Nam tr\u1ea3 l\u1eddi: \u201cThu\u1edf tr\u01b0\u1edbc, T\u1ec1 C\u1ea3nh C\u00f4ng tr\u00f4ng th\u1ea5y sao ch\u1ed5i, s\u1ee3 h\u00e3i m\u00e0 l\u1eadp t\u1ee9c tu s\u1eeda \u0111\u1ee9c h\u1ea1nh, 16 ng\u00e0y sau th\u00ec sao ch\u1ed5i m\u1ea5t. Ho\u00e0ng th\u01b0\u1ee3ng ch\u1ec9 c\u1ea7n kh\u00f4ng v\u00ec c\u00f4ng \u0111\u1ee9c cao d\u00e0y m\u00e0 ki\u00eau c\u0103ng, kh\u00f4ng \u1ef7 th\u00e1i b\u00ecnh l\u00e2u d\u00e0i m\u00e0 bu\u00f4ng th\u1ea3, n\u1ebfu c\u00f3 th\u1ec3 tr\u01b0\u1edbc sau nh\u01b0 m\u1ed9t, th\u00ec kh\u00f4ng ph\u1ea3i lo ngh\u0129 chuy\u1ec7n sao ch\u1ed5i\u201d.<\/p>\n<p>Th\u00e1i T\u00f4ng t\u1ecf \u00fd t\u00e1n \u0111\u1ed3ng n\u00f3i: \u201cT\u1ea7n Th\u1ee7y Ho\u00e0ng b\u00ecnh \u0111\u1ecbnh s\u00e1u n\u01b0\u1edbc, T\u00f9y D\u1ea1ng \u0110\u1ebf ph\u00fac h\u01b0\u1edfng b\u1ed1n b\u1ec3, \u0111\u00e3 ki\u00eau ng\u1ea1o c\u00f2n bu\u00f4ng th\u1ea3, n\u00ean qu\u1ed1c gia di\u1ec7t vong nhanh ch\u00f3ng. C\u1ea3m t\u1ea1 Thi\u00ean th\u01b0\u1ee3ng c\u1ea3nh gi\u1edbi cho tr\u1eabm v\u00e0 \u0110\u1ea1i \u0110\u01b0\u1eddng, tr\u1eabm th\u1eeba nh\u1eadn c\u00f2n c\u00f3 c\u00e1i t\u00e2m t\u1ef1 ki\u00eau, \u1ea5y l\u00e0 l\u1ed7i c\u1ee7a tr\u1eabm!\u201d<\/p>\n<p>D\u1ecbch t\u1eeb: <a class=\"external free\" href=\"https:\/\/www.zhengjian.org\/node\/29148\" rel=\"nofollow\">https:\/\/www.zhengjian.org\/node\/29148<\/a><\/p>\n<div id=\"catlinks\" class=\"catlinks\" data-mw=\"interface\"><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>[ChanhKien.org] C\u00e1c bi\u1ec7n ph\u00e1p c\u1ee7ng c\u1ed1 ch\u1ebf \u0111\u1ed9 v\u01b0\u01a1ng tri\u1ec1u c\u1ee7a \u0110\u01b0\u1eddng Th\u00e1i T\u00f4ng \u0110\u01b0\u1eddng Th\u00e1i T\u00f4ng \u0111\u00e3 c\u1ee7ng c\u1ed1 v\u1eefng ch\u1eafc h\u01a1n n\u1eefa vi\u1ec7c x\u00e2y d\u1ef1ng ch\u1ebf \u0111\u1ed9 v\u01b0\u01a1ng tri\u1ec1u d\u1ef1a tr\u00ean c\u01a1 s\u1edf c\u00e1c bi\u1ec7n ph\u00e1p c\u1ee7a Cao T\u1ed5 v\u00e0 nh\u00e0 T\u00f9y ch\u1ebf \u0111\u1ecbnh ra, t\u00ednh h\u1ee3p l\u00fd v\u00e0 t\u00ednh hi\u1ec7u qu\u1ea3 cao [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":13,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_sitemap_exclude":false,"_sitemap_priority":"","_sitemap_frequency":"","ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[304,103],"tags":[482],"class_list":["post-34722","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-loat-bai","category-vanhoa-truyenthong","tag-dien-mao-chan-thuc-cua-lich-su"],"acf":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v26.8 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>V\u0103n minh 5000 n\u0103m: Di\u1ec7n m\u1ea1o ch\u00e2n th\u1ef1c c\u1ee7a l\u1ecbch s\u1eed - Nh\u00e0 \u0110\u01b0\u1eddng: M\u1ed9t trong ba \u0111\u1ea1i th\u1ecbnh th\u1ebf thi\u00ean tri\u1ec1u (3) - Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/chanhkien.org\/2024\/10\/van-minh-5000-nam-dien-mao-chan-thuc-cua-lich-su-nha-duong-mot-trong-ba-dai-thinh-the-thien-trieu-3.html\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"V\u0103n minh 5000 n\u0103m: Di\u1ec7n m\u1ea1o ch\u00e2n th\u1ef1c c\u1ee7a l\u1ecbch s\u1eed - Nh\u00e0 \u0110\u01b0\u1eddng: M\u1ed9t trong ba \u0111\u1ea1i th\u1ecbnh th\u1ebf thi\u00ean tri\u1ec1u (3) - Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"[ChanhKien.org] C\u00e1c bi\u1ec7n ph\u00e1p c\u1ee7ng c\u1ed1 ch\u1ebf \u0111\u1ed9 v\u01b0\u01a1ng tri\u1ec1u c\u1ee7a \u0110\u01b0\u1eddng Th\u00e1i T\u00f4ng \u0110\u01b0\u1eddng Th\u00e1i T\u00f4ng \u0111\u00e3 c\u1ee7ng c\u1ed1 v\u1eefng ch\u1eafc h\u01a1n n\u1eefa vi\u1ec7c x\u00e2y d\u1ef1ng ch\u1ebf \u0111\u1ed9 v\u01b0\u01a1ng tri\u1ec1u d\u1ef1a tr\u00ean c\u01a1 s\u1edf c\u00e1c bi\u1ec7n ph\u00e1p c\u1ee7a Cao T\u1ed5 v\u00e0 nh\u00e0 T\u00f9y ch\u1ebf \u0111\u1ecbnh ra, t\u00ednh h\u1ee3p l\u00fd v\u00e0 t\u00ednh hi\u1ec7u qu\u1ea3 cao [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/chanhkien.org\/2024\/10\/van-minh-5000-nam-dien-mao-chan-thuc-cua-lich-su-nha-duong-mot-trong-ba-dai-thinh-the-thien-trieu-3.html\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2024-10-15T04:20:49+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2025-05-22T15:20:52+00:00\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"editor_n\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"editor_n\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"40 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/2024\/10\/van-minh-5000-nam-dien-mao-chan-thuc-cua-lich-su-nha-duong-mot-trong-ba-dai-thinh-the-thien-trieu-3.html#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/2024\/10\/van-minh-5000-nam-dien-mao-chan-thuc-cua-lich-su-nha-duong-mot-trong-ba-dai-thinh-the-thien-trieu-3.html\"},\"author\":{\"name\":\"editor_n\",\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/#\/schema\/person\/d39853a2b0e6235cdad43189e4cbd085\"},\"headline\":\"V\u0103n minh 5000 n\u0103m: Di\u1ec7n m\u1ea1o ch\u00e2n th\u1ef1c c\u1ee7a l\u1ecbch s\u1eed &#8211; Nh\u00e0 \u0110\u01b0\u1eddng: M\u1ed9t trong ba \u0111\u1ea1i th\u1ecbnh th\u1ebf thi\u00ean tri\u1ec1u (3)\",\"datePublished\":\"2024-10-15T04:20:49+00:00\",\"dateModified\":\"2025-05-22T15:20:52+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/2024\/10\/van-minh-5000-nam-dien-mao-chan-thuc-cua-lich-su-nha-duong-mot-trong-ba-dai-thinh-the-thien-trieu-3.html\"},\"wordCount\":8108,\"keywords\":[\"Di\u1ec7n m\u1ea1o ch\u00e2n th\u1ef1c c\u1ee7a l\u1ecbch s\u1eed\"],\"articleSection\":[\"Lo\u1ea1t b\u00e0i (Series)\",\"V\u0103n h\u00f3a truy\u1ec1n th\u1ed1ng\"],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/2024\/10\/van-minh-5000-nam-dien-mao-chan-thuc-cua-lich-su-nha-duong-mot-trong-ba-dai-thinh-the-thien-trieu-3.html\",\"url\":\"https:\/\/chanhkien.org\/2024\/10\/van-minh-5000-nam-dien-mao-chan-thuc-cua-lich-su-nha-duong-mot-trong-ba-dai-thinh-the-thien-trieu-3.html\",\"name\":\"V\u0103n minh 5000 n\u0103m: Di\u1ec7n m\u1ea1o ch\u00e2n th\u1ef1c c\u1ee7a l\u1ecbch s\u1eed - Nh\u00e0 \u0110\u01b0\u1eddng: M\u1ed9t trong ba \u0111\u1ea1i th\u1ecbnh th\u1ebf thi\u00ean tri\u1ec1u (3) - Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/#website\"},\"datePublished\":\"2024-10-15T04:20:49+00:00\",\"dateModified\":\"2025-05-22T15:20:52+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/#\/schema\/person\/d39853a2b0e6235cdad43189e4cbd085\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/2024\/10\/van-minh-5000-nam-dien-mao-chan-thuc-cua-lich-su-nha-duong-mot-trong-ba-dai-thinh-the-thien-trieu-3.html#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/chanhkien.org\/2024\/10\/van-minh-5000-nam-dien-mao-chan-thuc-cua-lich-su-nha-duong-mot-trong-ba-dai-thinh-the-thien-trieu-3.html\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/2024\/10\/van-minh-5000-nam-dien-mao-chan-thuc-cua-lich-su-nha-duong-mot-trong-ba-dai-thinh-the-thien-trieu-3.html#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/chanhkien.org\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"V\u0103n minh 5000 n\u0103m: Di\u1ec7n m\u1ea1o ch\u00e2n th\u1ef1c c\u1ee7a l\u1ecbch s\u1eed &#8211; Nh\u00e0 \u0110\u01b0\u1eddng: M\u1ed9t trong ba \u0111\u1ea1i th\u1ecbnh th\u1ebf thi\u00ean tri\u1ec1u (3)\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/#website\",\"url\":\"https:\/\/chanhkien.org\/\",\"name\":\"Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net\",\"description\":\"Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/chanhkien.org\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/#\/schema\/person\/d39853a2b0e6235cdad43189e4cbd085\",\"name\":\"editor_n\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/477cfe79ccaed8cd40df0d7aaa67e353ae2abbab5c5e604c00a2fa48794ede02?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/477cfe79ccaed8cd40df0d7aaa67e353ae2abbab5c5e604c00a2fa48794ede02?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"editor_n\"},\"url\":\"https:\/\/chanhkien.org\/author\/editorn\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"V\u0103n minh 5000 n\u0103m: Di\u1ec7n m\u1ea1o ch\u00e2n th\u1ef1c c\u1ee7a l\u1ecbch s\u1eed - Nh\u00e0 \u0110\u01b0\u1eddng: M\u1ed9t trong ba \u0111\u1ea1i th\u1ecbnh th\u1ebf thi\u00ean tri\u1ec1u (3) - Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/chanhkien.org\/2024\/10\/van-minh-5000-nam-dien-mao-chan-thuc-cua-lich-su-nha-duong-mot-trong-ba-dai-thinh-the-thien-trieu-3.html","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"V\u0103n minh 5000 n\u0103m: Di\u1ec7n m\u1ea1o ch\u00e2n th\u1ef1c c\u1ee7a l\u1ecbch s\u1eed - Nh\u00e0 \u0110\u01b0\u1eddng: M\u1ed9t trong ba \u0111\u1ea1i th\u1ecbnh th\u1ebf thi\u00ean tri\u1ec1u (3) - Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net","og_description":"[ChanhKien.org] C\u00e1c bi\u1ec7n ph\u00e1p c\u1ee7ng c\u1ed1 ch\u1ebf \u0111\u1ed9 v\u01b0\u01a1ng tri\u1ec1u c\u1ee7a \u0110\u01b0\u1eddng Th\u00e1i T\u00f4ng \u0110\u01b0\u1eddng Th\u00e1i T\u00f4ng \u0111\u00e3 c\u1ee7ng c\u1ed1 v\u1eefng ch\u1eafc h\u01a1n n\u1eefa vi\u1ec7c x\u00e2y d\u1ef1ng ch\u1ebf \u0111\u1ed9 v\u01b0\u01a1ng tri\u1ec1u d\u1ef1a tr\u00ean c\u01a1 s\u1edf c\u00e1c bi\u1ec7n ph\u00e1p c\u1ee7a Cao T\u1ed5 v\u00e0 nh\u00e0 T\u00f9y ch\u1ebf \u0111\u1ecbnh ra, t\u00ednh h\u1ee3p l\u00fd v\u00e0 t\u00ednh hi\u1ec7u qu\u1ea3 cao [&hellip;]","og_url":"https:\/\/chanhkien.org\/2024\/10\/van-minh-5000-nam-dien-mao-chan-thuc-cua-lich-su-nha-duong-mot-trong-ba-dai-thinh-the-thien-trieu-3.html","og_site_name":"Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net","article_published_time":"2024-10-15T04:20:49+00:00","article_modified_time":"2025-05-22T15:20:52+00:00","author":"editor_n","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"editor_n","Est. reading time":"40 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/chanhkien.org\/2024\/10\/van-minh-5000-nam-dien-mao-chan-thuc-cua-lich-su-nha-duong-mot-trong-ba-dai-thinh-the-thien-trieu-3.html#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/chanhkien.org\/2024\/10\/van-minh-5000-nam-dien-mao-chan-thuc-cua-lich-su-nha-duong-mot-trong-ba-dai-thinh-the-thien-trieu-3.html"},"author":{"name":"editor_n","@id":"https:\/\/chanhkien.org\/#\/schema\/person\/d39853a2b0e6235cdad43189e4cbd085"},"headline":"V\u0103n minh 5000 n\u0103m: Di\u1ec7n m\u1ea1o ch\u00e2n th\u1ef1c c\u1ee7a l\u1ecbch s\u1eed &#8211; Nh\u00e0 \u0110\u01b0\u1eddng: M\u1ed9t trong ba \u0111\u1ea1i th\u1ecbnh th\u1ebf thi\u00ean tri\u1ec1u (3)","datePublished":"2024-10-15T04:20:49+00:00","dateModified":"2025-05-22T15:20:52+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/chanhkien.org\/2024\/10\/van-minh-5000-nam-dien-mao-chan-thuc-cua-lich-su-nha-duong-mot-trong-ba-dai-thinh-the-thien-trieu-3.html"},"wordCount":8108,"keywords":["Di\u1ec7n m\u1ea1o ch\u00e2n th\u1ef1c c\u1ee7a l\u1ecbch s\u1eed"],"articleSection":["Lo\u1ea1t b\u00e0i (Series)","V\u0103n h\u00f3a truy\u1ec1n th\u1ed1ng"],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/chanhkien.org\/2024\/10\/van-minh-5000-nam-dien-mao-chan-thuc-cua-lich-su-nha-duong-mot-trong-ba-dai-thinh-the-thien-trieu-3.html","url":"https:\/\/chanhkien.org\/2024\/10\/van-minh-5000-nam-dien-mao-chan-thuc-cua-lich-su-nha-duong-mot-trong-ba-dai-thinh-the-thien-trieu-3.html","name":"V\u0103n minh 5000 n\u0103m: Di\u1ec7n m\u1ea1o ch\u00e2n th\u1ef1c c\u1ee7a l\u1ecbch s\u1eed - Nh\u00e0 \u0110\u01b0\u1eddng: M\u1ed9t trong ba \u0111\u1ea1i th\u1ecbnh th\u1ebf thi\u00ean tri\u1ec1u (3) - Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net","isPartOf":{"@id":"https:\/\/chanhkien.org\/#website"},"datePublished":"2024-10-15T04:20:49+00:00","dateModified":"2025-05-22T15:20:52+00:00","author":{"@id":"https:\/\/chanhkien.org\/#\/schema\/person\/d39853a2b0e6235cdad43189e4cbd085"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/chanhkien.org\/2024\/10\/van-minh-5000-nam-dien-mao-chan-thuc-cua-lich-su-nha-duong-mot-trong-ba-dai-thinh-the-thien-trieu-3.html#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/chanhkien.org\/2024\/10\/van-minh-5000-nam-dien-mao-chan-thuc-cua-lich-su-nha-duong-mot-trong-ba-dai-thinh-the-thien-trieu-3.html"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/chanhkien.org\/2024\/10\/van-minh-5000-nam-dien-mao-chan-thuc-cua-lich-su-nha-duong-mot-trong-ba-dai-thinh-the-thien-trieu-3.html#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/chanhkien.org\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"V\u0103n minh 5000 n\u0103m: Di\u1ec7n m\u1ea1o ch\u00e2n th\u1ef1c c\u1ee7a l\u1ecbch s\u1eed &#8211; Nh\u00e0 \u0110\u01b0\u1eddng: M\u1ed9t trong ba \u0111\u1ea1i th\u1ecbnh th\u1ebf thi\u00ean tri\u1ec1u (3)"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/chanhkien.org\/#website","url":"https:\/\/chanhkien.org\/","name":"Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net","description":"Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/chanhkien.org\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/chanhkien.org\/#\/schema\/person\/d39853a2b0e6235cdad43189e4cbd085","name":"editor_n","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/chanhkien.org\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/477cfe79ccaed8cd40df0d7aaa67e353ae2abbab5c5e604c00a2fa48794ede02?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/477cfe79ccaed8cd40df0d7aaa67e353ae2abbab5c5e604c00a2fa48794ede02?s=96&d=mm&r=g","caption":"editor_n"},"url":"https:\/\/chanhkien.org\/author\/editorn"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/34722","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/users\/13"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=34722"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/34722\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=34722"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=34722"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=34722"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}