{"id":31112,"date":"2023-08-16T09:45:24","date_gmt":"2023-08-16T02:45:24","guid":{"rendered":"https:\/\/chanhkien.org\/?p=31112"},"modified":"2025-05-12T10:20:02","modified_gmt":"2025-05-12T03:20:02","slug":"giai-thich-chu-dich-bat-quai-va-chu-viet-than-truyen-5-chu-han-va-chu-dich","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/chanhkien.org\/2023\/08\/giai-thich-chu-dich-bat-quai-va-chu-viet-than-truyen-5-chu-han-va-chu-dich.html","title":{"rendered":"Gi\u1ea3i th\u00edch Chu D\u1ecbch, B\u00e1t Qu\u00e1i v\u00e0 ch\u1eef vi\u1ebft Th\u1ea7n truy\u1ec1n (5): Ch\u1eef H\u00e1n v\u00e0 Chu D\u1ecbch"},"content":{"rendered":"<p><b>[ChanhKien.org]<\/b><\/p>\n<p><b>5. Ch\u1eef H\u00e1n v\u00e0 Chu D\u1ecbch<\/b><\/p>\n<p>Trong b\u00e0i n\u00e0y, ch\u00fang t\u00f4i s\u1ebd li\u1ec7t k\u00ea c\u00e1c v\u00ed d\u1ee5 \u0111\u1ec3 c\u00f9ng c\u00e1c b\u1ea1n nghi\u00ean c\u1ee9u th\u1ea3o lu\u1eadn v\u1ec1 ngu\u1ed3n g\u1ed1c v\u00e0 huy\u1ec1n c\u01a1 c\u1ee7a Chu D\u1ecbch, B\u00e1t Qu\u00e1i v\u00e0 ch\u1eef H\u00e1n:<\/p>\n<p><b>B\u00e1t Qu\u00e1i sinh Chu D\u1ecbch<\/b><\/p>\n<p>\u201cChu D\u1ecbch \u2013 H\u1ec7 T\u1eeb Th\u01b0\u1ee3ng\u201d vi\u1ebft: \u201c\u00c2m d\u01b0\u01a1ng t\u01b0\u01a1ng sinh t\u01b0\u01a1ng kh\u1eafc, m\u1ed7i qu\u1ebb trong B\u00e1t Qu\u00e1i k\u1ebft h\u1ee3p v\u1edbi nhau, \u0111\u1ec3 khi\u1ebfn s\u1ea5m s\u00e9t c\u1ed5 \u0111\u1ed9ng cho mu\u00f4n v\u1eadt, m\u01b0a gi\u00f3 th\u1ea5m nhu\u1eadn cho mu\u00f4n v\u1eadt\u201d. [1] B\u00e1t Qu\u00e1i l\u00e0 t\u00e1m \u0111\u1ea1i t\u01b0\u1ee3ng c\u1ee7a v\u1ea1n v\u1eadt trong tr\u1eddi \u0111\u1ea5t \u0111\u01b0\u1ee3c tinh luy\u1ec7n t\u1eeb t\u1ea7ng cao h\u01a1n, gi\u1eefa B\u00e1t Qu\u00e1i k\u1ebft h\u1ee3p l\u1eabn nhau, t\u1ee9c l\u00e0 t\u00e1m tr\u1ea1ng th\u00e1i di\u1ec5n h\u00f3a, li\u00ean ti\u1ebfp v\u1edbi nhau, n\u00ean sinh ra c\u00e1c lo\u1ea1i v\u1eadn \u0111\u1ed9ng bi\u1ebfn h\u00f3a, sinh ra 64 T\u01b0\u1ee3ng, ch\u1ee9a \u0111\u1ef1ng c\u00e1i l\u00fd c\u1ee7a v\u1ea1n s\u1ef1 v\u1ea1n v\u1eadt tr\u00ean th\u1ebf gian.<\/p>\n<p>D\u01b0\u1edbi \u0111\u00e2y l\u00e0 m\u1ed9t v\u00ed d\u1ee5 \u0111\u1ec3 minh h\u1ecda:<\/p>\n<p>Qu\u1ebb Ly \u2632 v\u00e0 Qu\u1ebb Ch\u1ea5n \u2633 \u0111\u01b0\u1ee3c x\u1ebfp ch\u1ed3ng l\u00ean nhau, Ly \u1edf tr\u00ean Ch\u1ea5n \u1edf d\u01b0\u1edbi, h\u00ecnh th\u00e0nh Qu\u1ebb Ph\u1ec7 H\u1ea1p (\u4dd4), g\u1ecdi l\u00e0 H\u1ecfa L\u00f4i Ph\u1ec7 H\u1ea1p. Ph\u1ec7 H\u1ea1p c\u00f3 ngh\u0129a l\u00e0 s\u1ef1 \u0103n kh\u1edbp, c\u1eafn tan ch\u1ed7 gi\u00e1n c\u00e1ch th\u00ec m\u1edbi h\u1ee3p \u0111\u01b0\u1ee3c.<\/p>\n<p>M\u1ed7i qu\u1ebb trong B\u00e1t Qu\u00e1i \u0111\u1ec1u l\u00e0 m\u1ed9t T\u01b0\u1ee3ng, kh\u00f4ng ch\u1ec9 m\u1ed9t s\u1ef1 v\u1eadt c\u1ee5 th\u1ec3 n\u00e0o, nh\u01b0ng h\u00e0m ch\u1ee9a v\u1ea1n v\u1eadt trong \u0111\u00f3, so v\u1edbi n\u1ed9i h\u00e0m c\u1ee7a 64 T\u01b0\u1ee3ng th\u00ec c\u00e0ng l\u1edbn h\u01a1n. V\u00ed d\u1ee5 qu\u1ebb Ly c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ea1i di\u1ec7n cho l\u1eeda, m\u1eb7t tr\u1eddi, \u0111i\u1ec7n, \u00e1nh s\u00e1ng, m\u1eaft, m\u00f9a h\u00e8, ph\u01b0\u01a1ng Nam, n\u1ec1n v\u0103n minh&#8230; v\u00ec n\u00f3 bao h\u00e0m v\u1ea1n v\u1eadt cho n\u00ean kh\u00f4ng th\u1ec3 li\u1ec7t k\u00ea to\u00e0n b\u1ed9 ra h\u1ebft, nh\u01b0ng m\u1ed7i l\u1ea7n c\u00f3 th\u1ec3 ch\u1ecdn m\u1ed9t s\u1ef1 v\u1eadt c\u00f3 t\u00ednh \u0111\u1ea1i di\u1ec7n ho\u1eb7c \u0111\u1eb7c tr\u01b0ng trong \u0111\u00f3 \u0111\u1ec3 ch\u1ec9 r\u00f5 Qu\u1ebb T\u01b0\u1ee3ng n\u00e0y v\u00e0 l\u00fd gi\u1ea3i n\u00f3. \u1ede \u0111\u00e2y \u0111\u1ea7u ti\u00ean ch\u00fang ta ch\u1ecdn &#8220;\u0111i\u1ec7n&#8221; \u0111\u1ec3 \u0111\u1ea1i di\u1ec7n cho qu\u1ebb Ly, v\u00e0 &#8220;s\u1ea5m&#8221; \u0111\u1ea1i di\u1ec7n cho qu\u1ebb Ch\u1ea5n \u0111\u1ec3 ch\u1ec9 r\u00f5 m\u1ed9t hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng c\u1ee5 th\u1ec3.<\/p>\n<p>V\u1ec1 qu\u1ebb n\u00e0y, qu\u00e1i t\u1eeb c\u1ee7a Chu V\u0103n V\u01b0\u01a1ng n\u00f3i: Ph\u1ec7 H\u1ea1p, hanh, l\u1ee3i d\u1ee5ng ng\u1ee5c.<\/p>\n<p>\u00dd ngh\u0129a c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c hi\u1ec3u l\u00e0: qu\u1ebb Ph\u1ec7 H\u1ea1p, su\u00f4n s\u1ebb, c\u00f3 l\u1ee3i cho vi\u1ec7c s\u1eed d\u1ee5ng c\u00e1c h\u00ecnh ph\u1ea1t v\u00e0 ch\u1ec9nh \u0111\u1ed1n ph\u00e1p l\u1ec7nh.<\/p>\n<p>T\u01b0\u1ee3ng T\u1eeb c\u1ee7a Kh\u1ed5ng T\u1eed vi\u1ebft: L\u00f4i \u0111i\u1ec7n, Ph\u1ec7 H\u1ea1p; Ti\u00ean v\u01b0\u01a1ng d\u0129 minh ph\u1ea1t s\u1eafc ph\u00e1p.<\/p>\n<p>\u00dd ngh\u0129a c\u00f3 th\u1ec3 gi\u1ea3i th\u00edch l\u00e0: l\u00f4i tr\u00ean \u0111i\u1ec7n d\u01b0\u1edbi, c\u1eafn \u0111\u1ec3 h\u1ee3p l\u1ea1i v\u1edbi nhau; theo qu\u1ebb n\u00e0y ti\u00ean v\u01b0\u01a1ng ng\u1ed9 ra \u0111\u1ea1o l\u00fd c\u1ee7a s\u1ef1 tr\u1eebng ph\u1ea1t nghi\u00eam minh v\u00e0 vi\u1ec7c ch\u1ec9nh \u0111\u1ed1n lu\u1eadt ph\u00e1p.<\/p>\n<p>Gi\u1ea3i th\u00edch c\u1ee7a c\u00e1 nh\u00e2n: l\u1ea5y \u0111i\u1ec7n \u0111\u1ea1i di\u1ec7n cho Qu\u1ebb Ly, l\u1ea5y l\u00f4i (s\u1ea5m) \u0111\u1ea1i di\u1ec7n cho Qu\u1ebb Ch\u1ea5n. Qu\u1ebb Ly v\u00e0 Qu\u1ebb Ch\u1ea5n k\u1ebft h\u1ee3p tr\u00ean d\u01b0\u1edbi \u0111\u1ec3 t\u1ea1o th\u00e0nh T\u01b0\u1ee3ng c\u1ee7a Qu\u1ebb Ph\u1ec7 H\u1ea1p, gi\u1ed1ng nh\u01b0 s\u1ea5m s\u00e9t c\u00f9ng \u0111\u1ebfn. Thi\u00ean t\u01b0\u1ee3ng c\u00f3 s\u1ea5m s\u00e9t c\u00f9ng \u0111\u1ebfn \u0111\u1ea1i di\u1ec7n cho vi\u1ec7c Tr\u1eddi \u0111ang tr\u1eebng ph\u1ea1t t\u1ed9i \u00e1c c\u1ee7a nh\u00e2n gian v\u00e0 c\u1ea3nh b\u00e1o lo\u00e0i ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec3 tri\u1ec3n hi\u1ec7n s\u1ef1 uy nghi\u00eam c\u1ee7a Thi\u00ean \u0110\u1ea1o. V\u1edbi thi\u00ean t\u01b0\u1ee3ng s\u1ea5m s\u00e9t c\u00f9ng \u0111\u1ebfn, k\u1ebb \u00e1c th\u01b0\u1eddng s\u1ebd kinh s\u1ee3, lo l\u1eafng r\u1eb1ng s\u1ebd b\u1ecb s\u00e9t \u0111\u00e1nh. Cho n\u00ean c\u00e1c c\u1ed5 th\u00e1nh ti\u00ean v\u01b0\u01a1ng noi theo tr\u1eddi \u0111\u1ea5t t\u1ef1 nhi\u00ean, t\u1eeb hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng n\u00e0y m\u00e0 ng\u1ed9 ra r\u1eb1ng: N\u00ean s\u1eed d\u1ee5ng h\u00ecnh ph\u1ea1t \u0111\u1ec3 tr\u1eebng tr\u1ecb t\u1ed9i \u00e1c, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi ph\u00e1p lu\u1eadt ph\u1ea3i nghi\u00eam minh, \u00e2n uy song h\u00e0nh, \u0111\u1ec3 ki\u1ebfn l\u1eadp s\u1ef1 uy nghi\u00eam c\u1ee7a b\u1eadc qu\u00e2n v\u01b0\u01a1ng, khi\u1ebfn k\u1ebb \u00e1c b\u1ecb tr\u1eebng tr\u1ecb, ng\u01b0\u1eddi l\u01b0\u01a1ng thi\u1ec7n \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ea3o v\u1ec7, \u0111\u1ec3 duy tr\u00ec ch\u00ednh \u0111\u1ea1o c\u1ee7a nh\u00e2n gian&#8230;..<\/p>\n<p>Ngo\u00e0i ra trong &#8220;Chu D\u1ecbch \u2013 H\u1ec7 t\u1eeb H\u1ea1&#8221; c\u00f3 vi\u1ebft: \u201c(Th\u1ea7n N\u00f4ng th\u1ecb) \u0111\u00e3 t\u1ea1o ra ch\u1ebf \u0111\u1ed9 giao d\u1ecbch th\u1ecb tr\u01b0\u1eddng, cho ph\u00e9p b\u00e1ch t\u00ednh trong thi\u00ean h\u1ea1 thu th\u1eadp h\u00e0ng h\u00f3a trong thi\u00ean h\u1ea1, h\u00e0ng ng\u00e0y giao d\u1ecbch v\u1edbi nhau v\u00e0o bu\u1ed5i tr\u01b0a, l\u1ea5y v\u1eadt \u0111\u1ed5i v\u1eadt, m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi ch\u1ecdn nh\u1eefng g\u00ec m\u00ecnh c\u1ea7n, \u0111\u00e3 c\u00f3 s\u1eafp \u0111\u1eb7t \u0111\u00e2u v\u00e0o \u0111\u1ea5y, trao \u0111\u1ed5i h\u00e0ng v\u00e0 ra v\u1ec1, \u0111\u1ea1i kh\u00e1i l\u00e0 l\u00e0m theo T\u01b0\u1ee3ng qu\u1ebb c\u1ee7a qu\u1ebb \u2018Ph\u1ec7 H\u1ea1p\u2019.\u201d[2]<\/p>\n<p>C\u00e1 nh\u00e2n xin gi\u1ea3i th\u00edch \u0111\u1ed1i v\u1edbi \u0111i\u1ec1u n\u00e0y: T\u01b0\u1ee3ng c\u1ee7a Ly bao g\u1ed3m c\u00e1c s\u1ef1 v\u1eadt nh\u01b0 \u0111i\u1ec7n, l\u1eeda, \u00e1nh s\u00e1ng, M\u1eb7t Tr\u1eddi, con m\u1eaft, n\u1ec1n v\u0103n minh v.v, \u1edf tr\u00ean l\u1ea5y \u0111i\u1ec7n \u0111\u1ec3 gi\u1ea3i th\u00edch, c\u00f2n \u1edf \u0111\u00e2y l\u1ea1i l\u1ea5y \u00e1nh s\u00e1ng \u0111\u1ec3 gi\u1ea3i th\u00edch; Qu\u1ebb Ch\u1ea5n c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ea1i di\u1ec7n cho c\u00e1c s\u1ef1 v\u1eadt nh\u01b0 s\u1ea5m, ch\u1ea5n \u0111\u1ed9ng, \u0111e d\u1ecda, g\u00f3t ch\u00e2n, ph\u01b0\u01a1ng \u0110\u00f4ng, v.v., \u1edf \u0111\u00e2y l\u1ea5y \u0111e d\u1ecda \u0111\u1ec3 \u0111\u1ea1i di\u1ec7n.<\/p>\n<p>V\u00ec v\u1eady, qu\u1ebb T\u01b0\u1ee3ng n\u00e0y c\u00f3 th\u1ec3 hi\u1ec3u l\u00e0: s\u1ea5m ch\u1edbp \u0111an xen, ti\u1ebfng s\u1ea5m rung chuy\u1ec3n m\u01b0\u1eddi ph\u01b0\u01a1ng, c\u00f3 uy nghi\u00eam nh\u01b0ng kh\u00f4ng \u00e1nh s\u00e1ng, kh\u00f4ng c\u00f3 uy nghi\u00eam c\u1ee7a \u00e1nh s\u00e1ng th\u00ec d\u1eabn \u0111\u1ebfn hung b\u1ea1o; tia ch\u1edbp chi\u1ebfu s\u00e1ng tr\u1eddi \u0111\u1ea5t, c\u00f3 \u00e1nh s\u00e1ng l\u1edbn nh\u01b0ng kh\u00f4ng c\u00f3 \u0111\u1ee7 \u0111e d\u1ecda, kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 \u00e1nh s\u00e1ng \u0111\u1ec3 uy hi\u1ebfp s\u1ebd tr\u1edf n\u00ean y\u1ebfu \u1edbt v\u00e0 kh\u00f4ng ch\u1eebng m\u1ef1c. S\u1ea5m s\u00e9t \u0111an xen, \u0111\u1ec3 thu\u1ed9c t\u00ednh hai b\u00ean c\u1ee7a ch\u00fang giao nhau v\u00e0 trao \u0111\u1ed5i l\u1eabn nhau, \u0111\u1ec3 b\u1ed5 sung cho nhau, b\u00f9 \u0111\u1eafp khuy\u1ebft \u0111i\u1ec3m c\u1ee7a nhau, \u0111\u1ea1t \u0111\u1ebfn s\u1ef1 h\u00e0i h\u00f2a v\u00e0 ho\u00e0n m\u1ef9. S\u1ea5m nh\u1edd c\u00f3 tia ch\u1edbp m\u00e0 c\u00f3 \u00e1nh s\u00e1ng, tia ch\u1edbp nh\u1edd c\u00f3 ti\u1ebfng s\u1ea5m m\u00e0 uy hi\u1ebfp m\u01b0\u1eddi ph\u01b0\u01a1ng, c\u1ea3 hai k\u1ebft h\u1ee3p khi\u1ebfn uy nghi\u00eam v\u00e0 \u00e1nh s\u00e1ng \u0111\u1ed3ng t\u1ea1i, \u00e2n uy c\u00f9ng t\u1ed3n t\u1ea1i, khi\u1ebfn v\u1ea1n v\u1eadt trong tr\u1eddi \u0111\u1ea5t ng\u01b0\u1ee1ng m\u1ed9 m\u00e0 k\u00ednh s\u1ee3, \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ef1 h\u00e0i h\u00f2a ho\u00e0n m\u1ef9.<\/p>\n<p>V\u00ec v\u1eady, Th\u1ea7n N\u00f4ng th\u1ecb b\u1ea3o b\u00e1ch t\u00ednh trong thi\u00ean h\u1ea1 thu th\u1eadp h\u00e0ng h\u00f3a trong thi\u00ean h\u1ea1, trao \u0111\u1ed5i v\u1edbi nhau, ch\u1ecdn l\u1ea5y nh\u1eefng g\u00ec h\u1ecd c\u1ea7n, m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u s\u1eed d\u1ee5ng nh\u1eefng v\u1eadt ph\u1ea9m m\u00e0 m\u00ecnh c\u00f3 s\u1edf tr\u01b0\u1eddng l\u00e0m ra \u0111\u1ec3 b\u1ed5 sung cho nhu c\u1ea7u c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c, v\u00e0 h\u00e0ng h\u00f3a d\u01b0 th\u1eeba c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c c\u0169ng b\u1ed5 sung cho s\u1ef1 thi\u1ebfu h\u1ee5t c\u1ee7a ch\u00ednh h\u1ecd, nh\u01b0 v\u1eady h\u00e0ng h\u00f3a trong thi\u00ean h\u1ea1 \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 sung cho nhau, \u0111\u00e3 c\u00f3 s\u1eafp \u0111\u1eb7t \u0111\u00e2u v\u00e0o \u0111\u1ea5y, \u0111\u1ea1t \u0111\u1ebfn s\u1ef1 h\u00e0i h\u00f2a ho\u00e0n m\u1ef9, \u0111\u00e2y l\u00e0 \u0111\u1ea1o l\u00fd m\u00e0 Th\u1ea7n N\u00f4ng th\u1ecb ng\u1ed9 ra t\u1eeb trong T\u01b0\u1ee3ng c\u1ee7a qu\u1ebb \u201cPh\u1ec7 H\u1ea1p\u201d.<\/p>\n<p>\u0110\u01b0\u01a1ng nhi\u00ean, T\u01b0\u1ee3ng c\u1ee7a qu\u1ebb &#8220;Ph\u1ec7 H\u1ea1p&#8221; r\u1ea5t l\u1edbn, tr\u00ean \u0111\u00e2y ch\u1ec9 l\u01b0\u1ee3c ch\u1ecdn ra hai v\u1eadt m\u00e0 ng\u1ed9 \u0110\u1ea1o, li\u1ec7t k\u00ea hai v\u00ed d\u1ee5, kh\u00f4ng th\u1ec3 li\u1ec7t k\u00ea ra h\u1ebft to\u00e0n b\u1ed9, m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u c\u00f3 th\u1ec3 d\u1ef1a v\u00e0o ng\u1ed9 t\u00ednh c\u1ee7a m\u00ecnh m\u00e0 th\u1ec3 ng\u1ed9, \u0111\u1ea1o l\u00fd c\u1ee7a th\u1ebf gian \u0111\u1ec1u bao h\u00e0m trong \u0111\u00f3. Khi hi\u1ec3u \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ea5u \u0111\u00e1o 64 T\u01b0\u1ee3ng c\u1ee7a Chu D\u1ecbch, th\u00ec s\u1ebd \u0111\u1ea1t \u0111\u1ebfn c\u1ea3nh gi\u1edbi tuy\u1ec7t di\u1ec7u, c\u00f3 th\u1ec3 th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00e1i l\u00fd c\u1ee7a s\u1ef1 t\u1ed3n t\u1ea1i v\u00e0 bi\u1ebfn h\u00f3a c\u1ee7a v\u1ea1n v\u1eadt trong th\u1ebf gian, c\u00f3 th\u1ec3 bi\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c qu\u00e1 kh\u1ee9 v\u00e0 t\u01b0\u01a1ng lai.<\/p>\n<p>C\u00e1c qu\u1ebb k\u1ebft h\u1ee3p v\u1edbi nhau theo t\u1eebng \u0111\u00f4i, h\u1ee3p th\u00e0nh 64 T\u01b0\u1ee3ng, c\u0169ng l\u00e0 theo c\u01a1 l\u00fd n\u00e0y, n\u00ean kh\u00f4ng li\u1ec7t k\u00ea nhi\u1ec1u.<\/p>\n<p><b>Nguy\u00ean do v\u0103n sinh t\u1ef1<\/b><\/p>\n<p>&#8220;V\u0103n t\u1ef1&#8221; hi\u1ec7n nay l\u00e0 m\u1ed9t t\u1eeb, nh\u01b0ng trong th\u1eddi c\u1ed5 \u0111\u1ea1i, v\u0103n v\u00e0 t\u1ef1 l\u00e0 hai kh\u00e1i ni\u1ec7m. V\u0103n: \u00dd ngh\u0129a ban \u0111\u1ea7u l\u00e0 hoa v\u0103n, \u0111\u01b0\u1eddng v\u00e2n; T\u1ef1: \u00dd ngh\u0129a ban \u0111\u1ea7u l\u00e0 mang thai, sinh \u0111\u1ebb. B\u00e2y gi\u1edd ch\u00fang ta h\u00e3y k\u1ebft h\u1ee3p c\u00e1i l\u00fd c\u1ee7a B\u00e1t Qu\u00e1i Chu D\u1ecbch \u0111\u1ec3 l\u00fd gi\u1ea3i t\u1eeb \u201cv\u0103n t\u1ef1\u201d:<\/p>\n<p>Trong &#8220;T\u1ef1 Thuy\u1ebft &#8211; T\u1ef1&#8221; n\u00f3i: &#8220;V\u0103n sinh ra t\u1ef1, gi\u1ed1ng nh\u01b0 m\u1eb9 sinh con, \u0111\u00e2y l\u00e0 c\u01a1 l\u00fd gi\u1ed1ng nh\u01b0 vi\u1ec7c B\u00e1t Qu\u00e1i suy di\u1ec5n \u0111\u1ec3 sinh ra 64 qu\u1ebb, thanh lu\u1eadt, k\u1ebft c\u1ea5u, h\u00e0m ngh\u0129a, v.v. c\u1ee7a n\u00f3 \u0111\u1ec1u l\u00e0 t\u1ef1 nhi\u00ean m\u00e0 th\u00e0nh, kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 th\u1ee9 m\u00e0 tr\u00ed tu\u1ec7 c\u1ee7a ph\u00e0m nh\u00e2n c\u00f3 th\u1ec3 t\u1ea1o ra\u201d.[3]<\/p>\n<p>\u1ede \u0111\u00e2y n\u00f3i t\u1ef1 l\u00e0 do v\u0103n sinh ra, tr\u01b0\u1edbc ti\u00ean c\u00f3 v\u0103n r\u1ed3i sau m\u1edbi sinh ra t\u1ef1. C\u01a1 l\u00fd c\u1ee7a v\u0103n sinh ra t\u1ef1 c\u0169ng gi\u1ed1ng nh\u01b0 c\u01a1 l\u00fd c\u1ee7a B\u00e1t Qu\u00e1i sinh ra 64 T\u01b0\u1ee3ng.<\/p>\n<p>Trong &#8220;Thuy\u1ebft V\u0103n Gi\u1ea3i T\u1ef1 &#8211; T\u1ef1&#8221; H\u1ee9a Th\u1eadn \u0111\u00e3 n\u00f3i: &#8220;Khi Th\u01b0\u01a1ng Hi\u1ec7t t\u1ea1o ra c\u00e1c ch\u1eef l\u00fac \u0111\u1ea7u, c\u00e1c ch\u1eef \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1ea1o ra b\u1eb1ng ph\u01b0\u01a1ng th\u1ee9c t\u01b0\u1ee3ng h\u00ecnh \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ecdi l\u00e0 v\u0103n; c\u00e1c ch\u1eef do v\u0103n k\u1ebft h\u1ee3p v\u1edbi nhau m\u00e0 sinh ra, th\u00ec \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ecdi l\u00e0 t\u1ef1.&#8221; [4]<\/p>\n<p>Trong &#8220;Hi\u1ebfu Kinh Vi\u1ec7n Th\u1ea7n Kh\u1ebf&#8221; v\u00e0 &#8220;V\u0103n T\u1ef1 lu\u1eadn&#8221; c\u0169ng \u0111\u00e3 ghi l\u1ea1i r\u1eb1ng: &#8220;V\u0103n l\u00e0 \u00f4ng cha, t\u1ef1 l\u00e0 con ch\u00e1u, t\u1ea5t c\u1ea3 \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c sinh ra m\u1ed9t c\u00e1ch t\u1ef1 nhi\u00ean, l\u1eddi v\u0103n \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7 c\u1ea3&#8230;&#8221;[5]<\/p>\n<p>T\u1eeb nh\u1eefng ghi ch\u00e9p tr\u00ean c\u00f3 th\u1ec3 th\u1ea5y: V\u0103n l\u00e0 ch\u1eef nguy\u00ean th\u1ee7y nh\u1ea5t, ph\u1ea7n l\u1edbn \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1ea1o ra b\u1edfi ph\u01b0\u01a1ng th\u1ee9c t\u01b0\u1ee3ng h\u00ecnh. Th\u01b0\u01a1ng Hi\u1ec7t th\u1ea7n m\u1ee5c nh\u01b0 \u0111i\u1ec7n, v\u1edbi hai c\u1eb7p m\u1eaft th\u1ea7n kh\u00e1c v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi th\u01b0\u1eddng, th\u1ea5u su\u1ed1t v\u1ea1n v\u1eadt thi\u00ean \u0111\u1ecba, ch\u1eaft l\u1ecdc ra c\u00e1i th\u1ea7n c\u1ee7a v\u1ea1n v\u1eadt, sau \u0111\u00f3 s\u1eed d\u1ee5ng c\u00e1c \u0111\u01b0\u1eddng n\u00e9t \u0111\u01a1n gi\u1ea3n s\u1ed1ng \u0111\u1ed9ng \u0111\u1ec3 bi\u1ec3u l\u1ed9 r\u00f5 r\u00e0ng h\u00ecnh \u1ea3nh c\u1ee7a n\u00f3 v\u00e0 t\u1ea1o ra v\u0103n. V\u00ed d\u1ee5 nh\u01b0: (xem h\u00ecnh \u1ea3nh)<\/p>\n<p>Nguy\u1ec7t (tr\u0103ng): \u6708\uff1bs\u01a1n (n\u00fai): \u5c71\uff1bth\u1ee7y (n\u01b0\u1edbc): \u6c34\uff1b\u0111i\u1ec3u (chim): \u9e1f\uff1bm\u00e3 (ng\u1ef1a): \u9a6c\uff1bng\u01b0u (tr\u00e2u): \u725b\uff1bd\u01b0\u01a1ng (d\u00ea): \u7f8a: t\u1ecb (m\u0169i): \u9f3b\uff1b m\u1ee5c (m\u1eaft):\u76ee\uff1bth\u1ea3o (c\u1ecf): \u8349\uff1bm\u00f4n (c\u1eeda): \u95e8\u2026\u2026<\/p>\n<ul class=\"gallery mw-gallery-traditional\">\n<li class=\"gallerybox\">\n<div class=\"thumb\"><a href=\"https:\/\/chanhkien.org\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/32008C54-19A7-4762-850A-7E44F040A198.jpeg\"><img decoding=\"async\" class=\"size-full wp-image-31113 aligncenter\" src=\"https:\/\/chanhkien.org\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/32008C54-19A7-4762-850A-7E44F040A198.jpeg\" alt=\"\" width=\"856\" height=\"150\" srcset=\"https:\/\/chanhkien.org\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/32008C54-19A7-4762-850A-7E44F040A198.jpeg 856w, https:\/\/chanhkien.org\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/32008C54-19A7-4762-850A-7E44F040A198-300x53.jpeg 300w, https:\/\/chanhkien.org\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/32008C54-19A7-4762-850A-7E44F040A198-768x135.jpeg 768w\" sizes=\"(max-width: 856px) 100vw, 856px\" \/><\/a><\/div>\n<\/li>\n<\/ul>\n<p>H\u00e3y xem v\u00ed d\u1ee5 v\u1ec1 v\u0103n sinh t\u1ef1:<\/p>\n<p>V\u00ed d\u1ee5: \u201c\u9a6c\u201d (m\u00e3) v\u00e0 \u201c\u95e8\u201d (m\u00f4n) bi\u1ec3u th\u1ecb ph\u00e2n bi\u1ec7t hai t\u01b0\u1ee3ng v\u1eadt kh\u00e1c nhau, c\u0169ng gi\u1ed1ng nh\u01b0 vi\u1ec7c hai qu\u1ebb kinh kh\u00e1c nhau c\u1ee7a B\u00e1t Qu\u00e1i bi\u1ec3u th\u1ecb hai T\u01b0\u1ee3ng kh\u00e1c nhau. N\u1ebfu t\u1ed5 h\u1ee3p ch\u00fang l\u1ea1i v\u1edbi nhau, \u0111\u1eb7t m\u00e3 v\u00e0o trong m\u00f4n, m\u00e3 v\u00e0 m\u00f4n s\u1ebd h\u1ee3p th\u00e0nh m\u1ed9t T\u01b0\u1ee3ng m\u1edbi, gi\u1ed1ng nh\u01b0 B\u00e1t Qu\u00e1i t\u1eebng \u0111\u00f4i k\u1ebft h\u1ee3p th\u00e0nh 64 T\u01b0\u1ee3ng, qu\u1ebb T\u01b0\u1ee3ng n\u00e0y l\u00e0 \u201c\u95ef\u201d (S\u1ea5m: x\u00f4ng x\u00e1o).<\/p>\n<p>T\u01b0\u1ee3ng n\u00e0y c\u00f3 th\u1ec3 bi\u1ec3u th\u1ecb: con ng\u1ef1a phi qua c\u1eeda, m\u00e3nh li\u1ec7t lao ra, h\u00e0nh s\u1ef1 l\u1ed7 m\u00e3ng, b\u00f4n ba ki\u1ebfm s\u1ed1ng, d\u0169ng m\u00e3nh ti\u1ebfn l\u00ean, m\u1edf l\u1ed1i tho\u00e1t&#8230; T\u1ea5t c\u1ea3 \u0111\u1ec1u c\u00f3 ngh\u0129a l\u00e0 &#8220;x\u00f4ng x\u00e1o&#8221;, \u0111\u00f3 c\u0169ng l\u00e0 T\u01b0\u1ee3ng c\u1ee7a ch\u1eef \u201c\u95ef\u201d (s\u1ea5m: x\u00f4ng x\u00e1o), n\u1ed9i h\u00e0m c\u1ee7a T\u01b0\u1ee3ng n\u00e0y r\u1ea5t r\u1ed9ng, bao g\u1ed3m t\u1ea5t c\u1ea3, l\u1ea5y h\u00ecnh \u1ea3nh con ng\u1ef1a t\u1eeb trong c\u1eeda lao qua \u0111\u1ec3 thay cho T\u01b0\u1ee3ng n\u00e0y.<\/p>\n<p>M\u1ed9t v\u00ed d\u1ee5 kh\u00e1c l\u00e0 s\u1ef1 k\u1ebft h\u1ee3p gi\u1eefa \u201c\u9a6c\u201d (m\u00e3: ng\u1ef1a) v\u1edbi \u201c\u53c8\u201d (h\u1ef1u: c\u00e1i tay): &#8220;\u53c8&#8221; trong Gi\u00e1p C\u1ed1t V\u0103n l\u00e0 h\u00ecnh \u1ea3nh c\u1ee7a m\u1ed9t b\u00e0n tay (xem h\u00ecnh d\u01b0\u1edbi), ngh\u0129a g\u1ed1c bi\u1ec3u th\u1ecb nh\u01b0 d\u00f9ng tay n\u1eafm gi\u1eef v\u00e0 kh\u1ed1ng ch\u1ebf. Sau khi k\u1ebft h\u1ee3p ch\u00fang v\u1edbi nhau, th\u00ec m\u1ed9t T\u01b0\u1ee3ng m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c h\u00ecnh th\u00e0nh, T\u01b0\u1ee3ng t\u1ef1 n\u00e0y \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ecdi l\u00e0 \u201c\u9a6d\u201d (ng\u1ef1: \u0111\u00e1nh xe)&#8221;. \u0110\u1ea1i di\u1ec7n cho: thu\u1ea7n ph\u1ee5c ng\u1ef1a, \u0111\u00e1nh xe, n\u00f4 d\u1ecbch, kh\u1ed1ng ch\u1ebf, th\u1ed1ng tr\u1ecb v\u00e0 gi\u1edf tr\u00f2&#8230; d\u00f9ng \u201c\u9a6d\u201d \u0111\u1ec3 bi\u1ec3u th\u1ecb cho T\u01b0\u1ee3ng n\u00e0y, l\u1ea5y h\u00ecnh \u1ea3nh \u0111i\u1ec1u khi\u1ec3n ng\u1ef1a \u0111\u1ec3 bi\u1ec3u th\u1ecb cho T\u01b0\u1ee3ng n\u00e0y.<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/chanhkien.org\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/3EBD5ACD-F4E3-4457-9748-F40D13795316.jpeg\"><img decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-31114\" src=\"https:\/\/chanhkien.org\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/3EBD5ACD-F4E3-4457-9748-F40D13795316.jpeg\" alt=\"\" width=\"100\" height=\"100\"><\/a><\/p>\n<ul class=\"gallery mw-gallery-traditional\">\n<li class=\"gallerybox\">\n<div>\n<div class=\"thumb\" style=\"text-align: center;\"><em>Ch\u1eef h\u1ef1u gi\u00e1p c\u1ed1t<\/em><\/div>\n<\/div>\n<\/li>\n<\/ul>\n<p>N\u1ebfu gh\u00e9p &#8220;\u9a6c &#8220;(m\u00e3: ng\u1ef1a) v\u00e0 &#8220;\u51b0&#8221;(b\u0103ng: n\u01b0\u1edbc \u0111\u00e1,gi\u00e1 l\u1ea1nh) l\u1ea1i th\u00e0nh &#8220;\u51af&#8221; (ph\u00f9ng: ng\u1ef1a ch\u1ea1y nhanh). Trong Gi\u00e1p C\u1ed1t V\u0103n b\u0103ng l\u00e0 \u201c<img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.zhengjian.org\/sites\/default\/files\/2017\/09\/%E5%86%AB.gif\" data-display-inline-block=\"true\" alt=\"0920\" data-entity-type=\"file\" data-entity-uuid=\"7a3ac426-b0f8-4c91-8baf-55614eba089c\">\u201d, sau \u0111\u00f3 ph\u00e1t tri\u1ec3n th\u00e0nh hai gi\u1ecdt n\u01b0\u1edbc &#8221; \u51ab&#8221;. Ch\u1eef n\u00e0y T\u01b0\u1ee3ng l\u00e0 \u201c\u51af\u201d (ph\u00f9ng: ng\u1ef1a ch\u1ea1y nhanh), \u0111\u1ea1i di\u1ec7n cho: ng\u1ef1a b\u0103ng qua s\u00f4ng, \u0111i b\u1ed9 qua s\u00f4ng, ng\u1ef1a phi nhanh, \u1ef7 l\u1ea1i, d\u1ef1a v\u00e0o&#8230;..<\/p>\n<p>M\u1ed9t v\u00ed d\u1ee5 kh\u00e1c l\u00e0 s\u1ef1 k\u1ebft h\u1ee3p c\u1ee7a &#8220;\u65e5\u201d (nh\u1eadt: m\u1eb7t tr\u1eddi) v\u00e0 \u201c\u6708\u201d (nguy\u1ec7t: m\u1eb7t tr\u0103ng) th\u00e0nh \u201c\u660e\u201d (minh: s\u00e1ng); \u201c\u6728\u201d (m\u1ed9c: c\u00e2y) v\u00e0 \u201c\u6728\u201d (m\u1ed9c: c\u00e2y) th\u00ec th\u00e0nh \u201c\u6797\u201d (l\u00e2m: r\u1eebng) v\u00e0 \u201c\u68ee\u201d (s\u00e2m: r\u1eebng r\u1eadm); \u201c\u4eba\u201d (nh\u00e2n: ng\u01b0\u1eddi) v\u00e0 \u201c\u6728\u201d (m\u1ed9c: c\u00e2y) k\u1ebft h\u1ee3p l\u1ea1i th\u00e0nh \u201c\u4f11\u201d (h\u01b0u: ngh\u1ec9 ng\u01a1i)&#8230;.. \u0111\u00e2y \u0111\u1ec1u l\u00e0 c\u00f9ng m\u1ed9t c\u01a1 l\u00fd.<\/p>\n<p>Nh\u00ecn v\u00e0o c\u00e1c v\u00ed d\u1ee5 tr\u00ean, ch\u00fang ta s\u1ebd th\u1ea5y r\u1eb1ng: v\u0103n sinh t\u1ef1 v\u00e0 c\u01a1 l\u00fd c\u1ee7a B\u00e1t Qu\u00e1i sinh ra 64 qu\u1ebb l\u00e0 t\u01b0\u01a1ng th\u00f4ng, t\u1ee9c l\u00e0 nguy\u00ean l\u00fd c\u1ee7a &#8220;D\u1ecbch&#8221;. C\u01a1 l\u00fd c\u1ee7a v\u0103n h\u00f3a Th\u1ea7n truy\u1ec1n c\u1ee7a Trung Hoa c\u0169ng \u0111\u1ec1u c\u00f3 th\u1ec3 t\u01b0\u01a1ng th\u00f4ng v\u1edbi nhau, \u0111i\u1ec1u n\u00e0y kh\u00f4ng ph\u1ea3i v\u1edbi tr\u00ed tu\u1ec7 c\u1ee7a ph\u00e0m nh\u00e2n c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c.<\/p>\n<p>Trong \u201cThuy\u1ebft V\u0103n Gi\u1ea3i t\u1ef1\u201d, H\u1ee9a Th\u1eadn \u0111\u00e3 l\u1ea5y c\u00e1ch t\u1ea1o ch\u1eef H\u00e1n quy th\u00e0nh s\u00e1u lo\u1ea1i, \u0111\u00f3 l\u00e0 t\u01b0\u1ee3ng h\u00ecnh, ch\u1ec9 s\u1ef1, chuy\u1ec3n ch\u00fa, gi\u1ea3 t\u00e1, h\u00ecnh thanh v\u00e0 h\u1ed9i \u00fd. C\u00e1 nh\u00e2n t\u00f4i cho r\u1eb1ng ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p ph\u00e2n lo\u1ea1i n\u00e0y ch\u01b0a \u0111\u1ee7 ch\u00ednh x\u00e1c, ch\u01b0a c\u00f3 s\u1ef1 huy\u1ec1n b\u00ed v\u00e0 c\u01a1 l\u00fd \u0111\u1ec3 hi\u1ec3u ch\u1eef H\u00e1n. Th\u00f4ng qua vi\u1ec7c nghi\u00ean c\u1ee9u c\u00e1c v\u0103n t\u1ef1 c\u1ed5 nh\u01b0 Gi\u00e1p c\u1ed1t v\u0103n, t\u00f4i tin r\u1eb1ng ch\u1eef H\u00e1n k\u1ef3 th\u1ef1c l\u00e0 v\u1eadn d\u1ee5ng &#8220;T\u01b0\u1ee3ng&#8221; v\u00e0 d\u1ef1a v\u00e0o nguy\u00ean l\u00fd c\u1ee7a &#8220;D\u1ecbch&#8221; m\u00e0 t\u1ea1o ra, m\u1eb7c d\u00f9 hi\u1ec7n nay trong ch\u1eef H\u00e1n c\u00f3 m\u1ed9t s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng l\u1edbn &#8220;ch\u1eef h\u00ecnh thanh&#8221;, nh\u01b0ng kh\u00f4ng t\u1ed3n t\u1ea1i lo\u1ea1i ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p t\u1ea1o ch\u1eef \u201ch\u00ecnh thanh\u201d n\u00e0y. Trong s\u1ed1 c\u00e1c ch\u1eef vi\u1ebft m\u00e0 con ng\u01b0\u1eddi bi\u1ebft hi\u1ec7n nay, v\u1ec1 c\u01a1 b\u1ea3n ch\u00fang \u0111\u1ec1u l\u00e0 ch\u1eef vi\u1ebft bi\u1ec3u \u00e2m, c\u00f2n ch\u1eef H\u00e1n l\u00e0 m\u1ed9t lo\u1ea1i ch\u1eef tam v\u1ecb nh\u1ea5t th\u1ec3 (bao g\u1ed3m \u00e2m thanh, h\u00ecnh d\u1ea1ng v\u00e0 \u00fd ngh\u0129a c\u00f9ng t\u1ed3n t\u1ea1i trong m\u1ed9t ch\u1eef). Ch\u1eef H\u00e1n kh\u00f4ng ch\u1ec9 d\u00f9ng \u201ch\u00ecnh\u201d \u0111\u1ec3 \u0111\u1ed3ng th\u1eddi bi\u1ec3u \u0111\u1ea1t h\u00ecnh t\u01b0\u1ee3ng v\u00e0 \u00fd ngh\u0129a, m\u00e0 c\u00f2n c\u00f3 th\u1ec3 d\u00f9ng h\u00ecnh v\u00e0 \u00fd \u0111\u1ec3 ch\u1ec9 \u00e2m, n\u00f3 \u0111\u1ed3ng th\u1eddi c\u0169ng c\u00f3 ch\u1ee9c n\u0103ng bi\u1ec3u \u00e2m, \u0111\u00e2y l\u00e0 \u0111\u1eb7c \u0111i\u1ec3m m\u00e0 c\u00e1c ch\u1eef vi\u1ebft c\u1ee7a c\u00e1c ng\u00f4n ng\u1eef kh\u00e1c c\u1ee7a nh\u00e2n lo\u1ea1i kh\u00f4ng c\u00f3, do \u0111\u00f3 c\u00f3 s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng l\u1edbn &#8220;ch\u1eef h\u00ecnh thanh&#8221; trong ch\u1eef H\u00e1n.<\/p>\n<p>M\u1ed9t v\u00ed d\u1ee5 ng\u1eafn g\u1ecdn \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u01b0a ra \u0111\u1ec3 minh h\u1ecda: V\u00ed d\u1ee5 nh\u01b0 ch\u1eef \u201c\u8e35\u201d (\u00e2m ti\u1ebfng Trung \u0111\u1ecdc l\u00e0 [zh\u01d2ng], \u00e2m H\u00e1n Vi\u1ec7t l\u00e0: ch\u1ee7ng, ngh\u0129a l\u00e0: g\u00f3t ch\u00e2n) thu\u1ed9c v\u1ec1 ch\u1eef h\u00ecnh thanh, trong &#8220;Thuy\u1ebft V\u0103n Gi\u1ea3i T\u1ef1&#8221; cho r\u1eb1ng \u201c\u8e35\u201d \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1ea1o ra theo ph\u01b0\u01a1ng th\u1ee9c h\u00ecnh thanh, l\u1ea5y \u201c\u8db3\u201d (\u00e2m ti\u1ebfng Trung: [z\u00fa], \u00e2m H\u00e1n Vi\u1ec7t: t\u00fac, ngh\u0129a: b\u00e0n ch\u00e2n) m\u1ed9t b\u00ean \u0111\u1ec3 l\u00e0m h\u00ecnh d\u1ea1ng, bi\u1ec3u \u0111\u1ea1t \u00fd ngh\u0129a; l\u1ea5y \u201c\u91cd\u201d (\u00e2m ti\u1ebfng Trung: [zh\u00f2ng] , \u00e2m H\u00e1n Vi\u1ec7t: tr\u1ecdng, ngh\u0129a: n\u1eb7ng) m\u1ed9t b\u00ean l\u00e0m \u00e2m thanh, bi\u1ec3u \u0111\u1ea1t c\u00e1ch ph\u00e1t \u00e2m ch\u1ee9 kh\u00f4ng c\u00f3 \u00fd ngh\u0129a ([zh\u01d2ng] v\u00e0 [zh\u00f2ng] \u0111\u1ecdc g\u1ea7n nh\u01b0 nhau). K\u1ef3 th\u1ef1c ch\u1eef \u201c\u8e35\u201d kh\u00f4ng ph\u1ea3i \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1ea1o ra theo ph\u01b0\u01a1ng th\u1ee9c n\u00e0y, \u00fd ngh\u0129a ban \u0111\u1ea7u c\u1ee7a \u201c\u8e35\u201d c\u00f3 ngh\u0129a l\u00e0 g\u00f3t ch\u00e2n, khi m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ee9ng th\u1eb3ng, tr\u1ecdng l\u01b0\u1ee3ng c\u1ee7a to\u00e0n b\u1ed9 c\u01a1 th\u1ec3 v\u1ec1 c\u01a1 b\u1ea3n \u0111\u1ec1u do g\u00f3t ch\u00e2n g\u00e1nh ch\u1ecbu, v\u00ec v\u1eady l\u1ea5y \u201c\u91cd\u201d \u0111\u1ec3 bi\u1ec3u \u0111\u1ea1t \u00fd n\u00e0y, bi\u1ec3u th\u1ecb \u0111\u00e2y l\u00e0 n\u01a1i ch\u1ecbu s\u1ee9c n\u1eb7ng c\u1ee7a to\u00e0n b\u1ed9 c\u01a1 th\u1ec3. Ngo\u00e0i ra g\u00f3t ch\u00e2n l\u00e0 m\u1ed9t b\u1ed9 ph\u1eadn c\u1ee7a b\u00e0n ch\u00e2n n\u00ean l\u1ea5y \u201c\u8db3\u201d (ch\u00e2n) l\u00e0m g\u1ed1c k\u1ebft h\u1ee3p v\u1edbi \u201c\u91cd\u201d (n\u1eb7ng) \u0111\u1ec3 sinh ra \u201c\u8e35\u201d (g\u00f3t ch\u00e2n).<\/p>\n<p>T\u1ee9c l\u00e0 &#8220;h\u00ecnh thanh&#8221; ch\u1ec9 l\u00e0 tri\u1ec3n hi\u1ec7n \u0111\u1eb7c \u0111i\u1ec3m c\u1ee7a tam v\u1ecb nh\u1ea5t th\u1ec3 \u00e2m-h\u00ecnh-ngh\u0129a c\u1ee7a ch\u1eef H\u00e1n, nh\u01b0ng kh\u00f4ng thu\u1ed9c v\u1ec1 c\u00e1ch t\u1ea1o ch\u1eef. Trong qu\u00e1 tr\u00ecnh ph\u00e1t tri\u1ec3n l\u1ecbch s\u1eed ch\u1eef H\u00e1n \u0111\u00e3 tr\u1ea3i qua m\u1ed9t s\u1ed1 bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i l\u1edbn, n\u1ebfu l\u1ea5y t\u1ea5t c\u1ea3 ch\u1eef H\u00e1n \u0111\u1ed1i \u1ee9ng v\u1edbi Gi\u00e1p C\u1ed1t V\u0103n c\u1ed5 x\u01b0a nh\u1ea5t, th\u00ec c\u00f3 th\u1ec3 th\u1ea5y h\u00ecnh d\u00e1ng ban \u0111\u1ea7u c\u1ee7a n\u00f3, s\u1ebd ph\u00e1t hi\u1ec7n r\u1eb1ng ch\u1eef H\u00e1n l\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1ea1o ra d\u1ef1a tr\u00ean c\u01a1 s\u1edf nguy\u00ean l\u00fd c\u1ee7a \u201cD\u1ecbch\u201d, l\u00e0 s\u1ef1 v\u1eadn d\u1ee5ng \u0111\u1ed1i v\u1edbi &#8220;T\u01b0\u1ee3ng&#8221;.<\/p>\n<p>Trong to\u00e0n b\u1ed9 Ch\u1eef H\u00e1n, m\u1ed7i ch\u1eef \u0111\u1ec1u l\u00e0 m\u1ed9t T\u01b0\u1ee3ng, n\u1ed9i h\u00e0m b\u00e1c \u0111\u1ea1i tinh th\u00e2m, cao th\u00e2m kh\u00f4n l\u01b0\u1eddng, t\u01b0\u01a1ng th\u00f4ng v\u1edbi Thi\u00ean \u0110\u1ecba Th\u1ea7n Linh, t\u01b0\u01a1ng \u1ee9ng v\u1edbi c\u00e1c t\u1ea7ng th\u1ee9 cao c\u1ee7a v\u0169 tr\u1ee5, n\u00f3 v\u0129nh vi\u1ec5n kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 th\u1ee9 m\u00e0 con ng\u01b0\u1eddi hi\u1ec7n \u0111\u1ea1i c\u00f3 th\u1ec3 l\u00fd gi\u1ea3i \u0111\u01b0\u1ee3c.<\/p>\n<p><b>V\u0103n t\u1ef1 sinh t\u1eeb<\/b><\/p>\n<p>V\u00e0o th\u1eddi nh\u00e0 H\u00e1n c\u00f3 m\u1ed9t cu\u1ed1n s\u00e1ch t\u00ean l\u00e0 &#8220;Ti\u00eau Th\u1ecb D\u1ecbch L\u00e2m&#8221;, c\u00f2n \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ecdi l\u00e0 &#8220;D\u1ecbch L\u00e2m&#8221;, g\u1ed3m c\u00f3 16 quy\u1ec3n, do Ti\u00eau Di\u00ean Th\u1ecd, m\u1ed9t \u0111\u1ea1i s\u01b0 D\u1ecbch h\u1ecdc n\u1ed5i ti\u1ebfng th\u1eddi T\u00e2y H\u00e1n vi\u1ebft. Ti\u00eau Di\u00ean Th\u1ecd l\u00e0 th\u1ea7y c\u1ee7a Kinh Ph\u00f2ng, ng\u01b0\u1eddi kh\u1edfi x\u01b0\u1edbng ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p x\u00f3c \u0111\u1ed3ng ti\u1ec1n \u0111\u1ec3 b\u00f3i to\u00e1n (t\u1ee9c l\u00e0 ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p L\u1ee5c H\u00e0o N\u1ea1p Gi\u00e1p). &#8220;D\u1ecbch L\u00e2m&#8221; b\u1eaft ngu\u1ed3n t\u1eeb &#8220;Chu D\u1ecbch&#8221;, n\u00f3 d\u1ef1a tr\u00ean c\u01a1 s\u1edf 64 qu\u1ebb c\u1ee7a Chu D\u1ecbch, k\u1ebft h\u1ee3p hai qu\u1ebb v\u1edbi nhau, cu\u1ed1i c\u00f9ng sinh ra 4096 qu\u1ebb, m\u1ed7i qu\u1ebb \u0111\u1ec1u so\u1ea1n m\u1ed9t Qu\u00e1i t\u1eeb, nh\u01b0ng kh\u00f4ng c\u00f3 H\u00e0o t\u1eeb. &#8220;D\u1ecbch L\u00e2m&#8221; ch\u1ee7 y\u1ebfu \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1eed d\u1ee5ng \u0111\u1ec3 b\u00f3i to\u00e1n, so v\u1edbi Chu D\u1ecbch n\u00f3 c\u1ee5 th\u1ec3 h\u01a1n, qu\u1ebb T\u01b0\u1ee3ng c\u00e0ng nh\u1ecf th\u00ec \u1ee9ng d\u1ee5ng l\u00fd gi\u1ea3i c\u00e0ng d\u1ec5.<\/p>\n<p>B\u00e1t Qu\u00e1i sinh ra 64 T\u01b0\u1ee3ng, c\u00f2n c\u00f3 th\u1ec3 ti\u1ebfp t\u1ee5c k\u1ebft h\u1ee3p v\u1edbi nhau \u0111\u1ec3 sinh ra 4096 T\u01b0\u1ee3ng, \u0111i\u1ec1u \u0111\u00f3 t\u01b0\u01a1ng \u1ee9ng v\u1edbi nguy\u00ean l\u00fd \u201cD\u1ecbch\u201d c\u1ee7a s\u1ef1 sinh th\u00e0nh, ph\u00e1t tri\u1ec3n v\u00e0 bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i c\u1ee7a v\u0169 tr\u1ee5. N\u00f3 c\u00e0ng \u0111i \u0111\u1ebfn t\u1ea7ng b\u1ec1 m\u1eb7t th\u00ec tri\u1ec3n hi\u1ec7n c\u00e0ng tr\u1edf n\u00ean c\u1ee5 th\u1ec3, ph\u1ee9c t\u1ea1p v\u00e0 n\u1ed9i h\u00e0m c\u00e0ng nh\u1ecf. C\u0169ng nh\u01b0 v\u1eady, sau khi v\u0103n sinh ra t\u1ef1, n\u00f3 c\u00f3 th\u1ec3 ti\u1ebfp t\u1ee5c k\u1ebft h\u1ee3p \u0111\u1ec3 t\u1ea1o ra c\u00e1c t\u1eeb v\u00e0 c\u1ee5m t\u1eeb, \u0111i\u1ec1u n\u00e0y c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c xuy\u00ean su\u1ed1t b\u1edfi nguy\u00ean l\u00fd &#8220;D\u1ecbch&#8221; \u0111\u1ed3ng b\u1ed9 h\u1ee3p nh\u1ea5t v\u1edbi s\u1ef1 sinh th\u00e0nh, ph\u00e1t tri\u1ec3n v\u00e0 bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i c\u1ee7a to\u00e0n v\u0169 tr\u1ee5, v\u00ec v\u1eady dung ch\u1ee9a t\u1ea5t c\u1ea3. Sau khi t\u1eeb ng\u1eef \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ed1 \u0111\u1ecbnh, T\u01b0\u1ee3ng c\u0169ng s\u1ebd tr\u1edf n\u00ean nh\u1ecf h\u01a1n t\u01b0\u01a1ng \u1ee9ng, nh\u01b0ng khi \u0111em c\u00e1c t\u1eeb ng\u1eef ph\u00e2n t\u00e1ch th\u00e0nh c\u00e1c ch\u1eef \u0111\u1ec3 xem x\u00e9t m\u1ed9t c\u00e1ch t\u1ec9 m\u1ec9, th\u00ec c\u0169ng t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1 nh\u01b0 vi\u1ec7c \u0111em 64 T\u01b0\u1ee3ng ph\u00e2n t\u00e1ch th\u00e0nh c\u00e1c Qu\u00e1i \u0111\u1ec3 di\u1ec5n gi\u1ea3i, n\u0103ng l\u01b0\u1ee3ng c\u1ee7a n\u00f3 c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c gi\u1ea3i ph\u00f3ng.<\/p>\n<p>V\u00ed d\u1ee5 nh\u01b0 t\u1eeb \u201cdo d\u1ef1\u201d (\u72b9\u8c6b), hi\u1ec7n nay ch\u00fang ta ch\u1ec9 bi\u1ebft ngh\u0129a c\u1ee7a n\u00f3 l\u00e0 do d\u1ef1 kh\u00f4ng quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh, \u201cdo d\u1ef1 kh\u00f4ng quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh\u201d gi\u1ed1ng nh\u01b0 qu\u00e1i t\u1eeb \u201cdo d\u1ef1\u201d c\u1ee7a qu\u1ebb n\u00e0y, ch\u1ec9 c\u00f2n l\u1ea1i \u00fd ngh\u0129a c\u1ed1 \u0111\u1ecbnh c\u1ee9ng nh\u1eafc n\u00e0y. B\u00e2y gi\u1edd ch\u00fang ta h\u00e3y t\u00e1ch n\u00f3 ra \u0111\u1ec3 hi\u1ec3u:<\/p>\n<p>&#8220;T\u1eeb \u0111i\u1ec3n Khang Hy&#8221; gi\u1ea3i th\u00edch: Do l\u00e0 m\u1ed9t lo\u00e0i \u0111\u1ed9ng v\u1eadt gi\u1ed1ng v\u01b0\u1ee3n v\u1edbi m\u0169i qu\u0103n v\u00e0 \u0111u\u00f4i d\u00e0i, b\u1ea3n t\u00ednh \u0111a nghi. D\u1ef1 l\u00e0 m\u1ed9t lo\u00e0i \u0111\u1ed9ng v\u1eadt gi\u1ed1ng voi. V\u00e0o th\u1eddi c\u1ed5 \u0111\u1ea1i, v\u00f9ng H\u00e0 Nam r\u1ea5t nhi\u1ec1u voi, \u0111i\u1ec1u n\u00e0y \u0111\u01b0\u1ee3c ghi l\u1ea1i nhi\u1ec1u trong Gi\u00e1p C\u1ed1t V\u0103n c\u1ee7a tri\u1ec1u Th\u01b0\u01a1ng, H\u00e0 Nam \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ecdi t\u1eaft l\u00e0 &#8220;D\u1ef1&#8221;, ta c\u00f3 th\u1ec3 l\u00fd gi\u1ea3i \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1ea1i sao sau khi xem \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1eddi gi\u1ea3i th\u00edch n\u00e0y. L\u1ea1i gi\u1ea3i th\u00edch r\u1eb1ng ph\u00e2n bi\u1ec7t do v\u00e0 d\u1ef1 l\u00e0 hai lo\u00e0i th\u00fa, c\u1ea3 hai \u0111\u1ec1u c\u00f3 b\u1ea3n t\u00ednh \u0111a nghi, kh\u00f4ng bi\u1ebft n\u00ean ti\u1ebfn hay l\u00f9i, v\u00ec v\u1eady g\u1ecdi nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111a nghi thi\u1ebfu quy\u1ebft \u0111o\u00e1n l\u00e0 do d\u1ef1.<\/p>\n<p>H\u00f3a ra khi t\u00e1ch r\u1eddi ra, trong t\u1eeb ng\u1eef v\u1eabn bao h\u00e0m nhi\u1ec1u t\u00edn t\u1ee9c nh\u01b0 th\u1ebf, c\u00f3 n\u0103ng l\u01b0\u1ee3ng l\u1edbn nh\u01b0 v\u1eady, r\u00f5 th\u1eadt l\u00e0 c\u00f3 kho\u1ea3ng tr\u1eddi ri\u00eang, nh\u01b0ng m\u00e0 khi t\u1eeb ng\u1eef \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ed1 \u0111\u1ecbnh l\u1ea1i, sau khi T\u01b0\u1ee3ng m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c h\u00ecnh th\u00e0nh, T\u01b0\u1ee3ng ban \u0111\u1ea7u s\u1ebd co r\u00fat nh\u1ecf l\u1ea1i, n\u1ed9i h\u00e0m b\u00ean trong c\u0169ng b\u1ecb \u0111\u00f3ng k\u00edn l\u1ea1i, kh\u00f4ng bi\u1ec3u l\u1ed9 ra.<\/p>\n<p>L\u1ea1i xem ti\u1ebfp t\u1eeb &#8220;\u1ea3nh h\u01b0\u1edfng&#8221; (\u5f71\u54cd), hi\u1ec7n nay ch\u00fang ta ch\u1ec9 bi\u1ebft r\u1eb1ng \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng l\u00e0 ch\u1ec9 hi\u1ec7u \u1ee9ng \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1ea1o ra b\u1edfi m\u1ed9t s\u1ef1 v\u1eadt n\u00e0o \u0111\u00f3. H\u00e3y x\u00e9t ngu\u1ed3n g\u1ed1c c\u1ee7a n\u00f3: T\u1eeb n\u00e0y \u0111\u1ea7u ti\u00ean xu\u1ea5t ph\u00e1t t\u1eeb &#8220;Th\u01b0\u1ee3ng Th\u01b0 \u2013 \u0110\u1ea1i Thu\u1ea5n M\u00f4&#8221;, nguy\u00ean v\u0103n l\u00e0 &#8220;Hu\u1ec7 \u0111\u1ecbch c\u00e1t, t\u00f2ng ngh\u1ecbch hung, duy \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng&#8221;. Ngh\u0129a l\u00e0 thu\u1eadn theo \u0111\u1ea1o tr\u1eddi m\u00e0 l\u00e0m th\u00ec may m\u1eafn thu\u1eadn l\u1ee3i, l\u00e0m tr\u00e1i v\u1edbi \u0111\u1ea1o tr\u1eddi th\u00ec nguy hi\u1ec3m, gi\u1ed1ng nh\u01b0 b\u00f3ng theo h\u00ecnh, gi\u1ed1ng nh\u01b0 ti\u1ebfng v\u1ecdng l\u00e0 do \u00e2m thanh sinh ra. H\u00f3a ra \u1ea3nh l\u00e0 ch\u1ec9 c\u00e1i b\u00f3ng, h\u01b0\u1edfng l\u00e0 ch\u1ec9 ti\u1ebfng v\u1ecdng. Ngay khi c\u01a1 th\u1ec3 di chuy\u1ec3n, c\u00e1i b\u00f3ng l\u1eadp t\u1ee9c theo sau; ngay khi \u00e2m thanh \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1ea1o ra, ngay l\u1eadp t\u1ee9c c\u00f3 ph\u1ea3n \u1ee9ng d\u1ed9i l\u1ea1i, \u0111\u00f3 ch\u00ednh l\u00e0 \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng. Nh\u01b0 v\u1eady khi t\u00e1ch r\u1eddi m\u1ed9t c\u01a1 th\u1ec3 ra \u0111\u1ec3 hi\u1ec3u n\u00f3, ngay l\u1eadp t\u1ee9c c\u1ea3m gi\u00e1c s\u1ebd kh\u00f4ng nh\u01b0 th\u1ebf n\u1eefa, sau khi d\u00f9ng \u0111\u1ebfn t\u1eeb n\u00e0y th\u00ec c\u1ea3m gi\u00e1c n\u00f3 c\u00f3 h\u01a1i th\u1edf, kh\u00f4ng c\u00f2n c\u1ee9ng nh\u1eafc n\u1eefa. \u0110i\u1ec1u n\u00e0y ch\u00ednh l\u00e0 c\u00e1c t\u1eeb ng\u1eef b\u1ecb \u0111\u00f3ng k\u00edn l\u1ea1i, n\u1ebfu ph\u00e2n chia th\u00e0nh c\u00e1c T\u01b0\u1ee3ng cao h\u01a1n \u0111\u1ec3 di\u1ec5n gi\u1ea3i, \u0111\u01b0a n\u00f3 tr\u1edf l\u1ea1i n\u1ed9i h\u00e0m, khi\u1ebfn n\u00f3 d\u1ea7n d\u1ea7n s\u1ed1ng l\u1ea1i, th\u00ec n\u00f3 s\u1ebd ph\u00e1t ra n\u0103ng l\u01b0\u1ee3ng l\u1edbn h\u01a1n.<\/p>\n<p>Ghi ch\u00fa:<\/p>\n<p>[1] \u300a Chu D\u1ecbch &#8211; H\u1ec7 t\u1eeb th\u01b0\u1ee3ng \u300b: &#8220;Th\u1ecb c\u1ed1 c\u01b0\u01a1ng nhu t\u01b0\u01a1ng ma, B\u00e1t Qu\u00e1i t\u01b0\u01a1ng \u0111\u00e3ng, c\u1ed5 chi d\u0129 l\u00f4i \u0111\u00ecnh, nhu\u1eadn chi d\u0129 phong v\u0169&#8221;<\/p>\n<p>[2] \u300a Chu D\u1ecbch &#8211; H\u1ec7 t\u1eeb h\u1ea1 \u300b thuy\u1ebft: &#8220;Nh\u1eadt trung vi th\u1ecb, tr\u00ed thi\u00ean h\u1ea1 chi d\u00e2n, t\u1ee5 thi\u00ean h\u1ea1 chi h\u00f3a, giao d\u1ecbch nhi th\u1ed1i, c\u00e1c \u0111\u1eafc k\u00ec s\u1edf, c\u00e1i th\u1ee7 ch\u01b0 \u300a ph\u1ec7 h\u1ea1p \u300b&#8221;.<\/p>\n<p>[3] \u300a T\u1ef1 thuy\u1ebft \u300b: V\u0103n gi\u1ea3, k\u00ec ng\u1eabu c\u01b0\u01a1ng nhu, t\u1ea1p b\u1ec9 d\u0129 t\u01b0\u01a1ng th\u1eeba. Nh\u01b0 thi\u00ean \u0111\u00edch chi v\u0103n, c\u1ed1 v\u1ecb chi v\u0103n. T\u1ef1 gi\u1ea3, th\u1ee7y vu nh\u1ea5t nh\u1ecb, nhi sinh sinh ch\u00ed vu v\u00f4 c\u00f9ng. Nh\u01b0 m\u1eabu chi t\u1ef1 t\u1eed, c\u1ed1 v\u1ecb chi t\u1ef1. K\u00ec thanh chi \u1ee9c d\u01b0\u01a1ng khai t\u1eafc, h\u1ee3p t\u00e1n xu\u1ea5t nh\u1eadp, k\u00ec h\u00ecnh chi h\u00e0nh t\u00fang kh\u00fac tr\u1ef1c, t\u00e0 ch\u00ednh th\u01b0\u1ee3ng h\u1ea1, n\u1ed9i ngo\u1ea1i t\u1ea3 h\u1eefu, giai h\u1eefu ngh\u0129a, giai xu\u1ea5t vu t\u1ef1 nhi\u00ean, phi nh\u00e2n t\u01b0 tr\u00ed n\u0103ng vi d\u00e3. D\u1eef ph\u1ee5c hi B\u00e1t Qu\u00e1i, v\u0103n v\u01b0\u01a1ng l\u1ee5c th\u1eadp t\u1ee9, d\u1ecb d\u1ee5ng nhi \u0111\u1ed3ng ch\u1ebf, t\u01b0\u01a1ng \u0111\u00e3i nhi th\u00e0nh \u300a d\u1ecbch \u300b.<\/p>\n<p>[4] \u300a Thuy\u1ebft v\u0103n gi\u1ea3i t\u1ef1 \u00b7 t\u1ef1 \u300b: Th\u01b0\u01a1ng Hi\u1ec7t chi s\u01a1 t\u00e1c th\u01b0, c\u00e1i y lo\u1ea1i t\u01b0\u1ee3ng h\u00ecnh, c\u1ed1 v\u1ecb chi v\u0103n. K\u00ec h\u1eadu h\u00ecnh thanh t\u01b0\u01a1ng \u00edch, t\u1ee9c v\u1ecb chi t\u1ef1. T\u1ef1 gi\u1ea3, ng\u00f4n t\u01b0 nh\u0169 nhi t\u1ea9m \u0111a d\u00e3.<\/p>\n<p>[5] \u300a V\u0103n t\u1ef1 lu\u1eadn \u300b vi\u1ebft: V\u0103n t\u1ef1 gi\u1ea3, t\u1ed5ng nhi vi ng\u00f4n. Nh\u01b0\u1ee3c ph\u00e2n nhi vi ngh\u0129a, t\u1eafc v\u0103n gi\u1ea3 t\u1ed5 ph\u1ee5, t\u1ef1 gi\u1ea3 t\u1eed t\u00f4n. S\u00e1t k\u00ec v\u1eadt h\u00ecnh, \u0111\u1eafc k\u00ec v\u0103n l\u00ed, c\u1ed1 v\u1ecb chi vi\u1ebft v\u0103n; m\u1eabu t\u1eed t\u01b0\u01a1ng sinh, nghi\u1ec7t nh\u0169 t\u1ea9m \u0111a, nh\u00e2n danh chi vi t\u1ef1.<\/p>\n<p>\u300a Hi\u1ebfu kinh vi\u00ean th\u1ea7n kh\u1ebf \u300b: V\u0103n gi\u1ea3 t\u1ed5 ph\u1ee5, t\u1ef1 gi\u1ea3 t\u1eed t\u00f4n, \u0111\u1eafc chi t\u1ef1 nhi\u00ean, b\u1ecb k\u00ec v\u0103n l\u00ed. T\u01b0\u1ee3ng h\u00ecnh chi ch\u00fac, t\u1eafc v\u1ecb chi v\u0103n; nh\u00e2n nhi t\u01b0 m\u1ea1n, m\u1eabu t\u1eed t\u01b0\u01a1ng sinh, h\u00ecnh thanh, h\u1ed9i \u00fd chi ch\u00fac, t\u1eafc v\u1ecb chi t\u1ef1. T\u1ef1 gi\u1ea3, ng\u00f4n t\u01b0 nh\u0169 t\u1ea9m \u0111a d\u00e3.<\/p>\n<p>D\u1ecbch t\u1eeb: <a class=\"external free\" href=\"https:\/\/www.zhengjian.org\/node\/239728\" rel=\"nofollow\">https:\/\/www.zhengjian.org\/node\/239728<\/a><\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>[ChanhKien.org] 5. Ch\u1eef H\u00e1n v\u00e0 Chu D\u1ecbch Trong b\u00e0i n\u00e0y, ch\u00fang t\u00f4i s\u1ebd li\u1ec7t k\u00ea c\u00e1c v\u00ed d\u1ee5 \u0111\u1ec3 c\u00f9ng c\u00e1c b\u1ea1n nghi\u00ean c\u1ee9u th\u1ea3o lu\u1eadn v\u1ec1 ngu\u1ed3n g\u1ed1c v\u00e0 huy\u1ec1n c\u01a1 c\u1ee7a Chu D\u1ecbch, B\u00e1t Qu\u00e1i v\u00e0 ch\u1eef H\u00e1n: B\u00e1t Qu\u00e1i sinh Chu D\u1ecbch \u201cChu D\u1ecbch \u2013 H\u1ec7 T\u1eeb Th\u01b0\u1ee3ng\u201d vi\u1ebft: \u201c\u00c2m d\u01b0\u01a1ng t\u01b0\u01a1ng [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":13,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_sitemap_exclude":false,"_sitemap_priority":"","_sitemap_frequency":"","ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[14],"tags":[433],"class_list":["post-31112","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-van-hoa-than-truyen","tag-giai-thich-chu-dich"],"acf":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v26.8 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Gi\u1ea3i th\u00edch Chu D\u1ecbch, B\u00e1t Qu\u00e1i v\u00e0 ch\u1eef vi\u1ebft Th\u1ea7n truy\u1ec1n (5): Ch\u1eef H\u00e1n v\u00e0 Chu D\u1ecbch - Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/chanhkien.org\/2023\/08\/giai-thich-chu-dich-bat-quai-va-chu-viet-than-truyen-5-chu-han-va-chu-dich.html\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Gi\u1ea3i th\u00edch Chu D\u1ecbch, B\u00e1t Qu\u00e1i v\u00e0 ch\u1eef vi\u1ebft Th\u1ea7n truy\u1ec1n (5): Ch\u1eef H\u00e1n v\u00e0 Chu D\u1ecbch - Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"[ChanhKien.org] 5. Ch\u1eef H\u00e1n v\u00e0 Chu D\u1ecbch Trong b\u00e0i n\u00e0y, ch\u00fang t\u00f4i s\u1ebd li\u1ec7t k\u00ea c\u00e1c v\u00ed d\u1ee5 \u0111\u1ec3 c\u00f9ng c\u00e1c b\u1ea1n nghi\u00ean c\u1ee9u th\u1ea3o lu\u1eadn v\u1ec1 ngu\u1ed3n g\u1ed1c v\u00e0 huy\u1ec1n c\u01a1 c\u1ee7a Chu D\u1ecbch, B\u00e1t Qu\u00e1i v\u00e0 ch\u1eef H\u00e1n: B\u00e1t Qu\u00e1i sinh Chu D\u1ecbch \u201cChu D\u1ecbch \u2013 H\u1ec7 T\u1eeb Th\u01b0\u1ee3ng\u201d vi\u1ebft: \u201c\u00c2m d\u01b0\u01a1ng t\u01b0\u01a1ng [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/chanhkien.org\/2023\/08\/giai-thich-chu-dich-bat-quai-va-chu-viet-than-truyen-5-chu-han-va-chu-dich.html\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2023-08-16T02:45:24+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2025-05-12T03:20:02+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/chanhkien.org\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/32008C54-19A7-4762-850A-7E44F040A198.jpeg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"856\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"150\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"editor_n\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"editor_n\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"27 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/2023\/08\/giai-thich-chu-dich-bat-quai-va-chu-viet-than-truyen-5-chu-han-va-chu-dich.html#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/2023\/08\/giai-thich-chu-dich-bat-quai-va-chu-viet-than-truyen-5-chu-han-va-chu-dich.html\"},\"author\":{\"name\":\"editor_n\",\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/#\/schema\/person\/d39853a2b0e6235cdad43189e4cbd085\"},\"headline\":\"Gi\u1ea3i th\u00edch Chu D\u1ecbch, B\u00e1t Qu\u00e1i v\u00e0 ch\u1eef vi\u1ebft Th\u1ea7n truy\u1ec1n (5): Ch\u1eef H\u00e1n v\u00e0 Chu D\u1ecbch\",\"datePublished\":\"2023-08-16T02:45:24+00:00\",\"dateModified\":\"2025-05-12T03:20:02+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/2023\/08\/giai-thich-chu-dich-bat-quai-va-chu-viet-than-truyen-5-chu-han-va-chu-dich.html\"},\"wordCount\":5432,\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/2023\/08\/giai-thich-chu-dich-bat-quai-va-chu-viet-than-truyen-5-chu-han-va-chu-dich.html#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/chanhkien.org\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/32008C54-19A7-4762-850A-7E44F040A198.jpeg\",\"keywords\":[\"Gi\u1ea3i th\u00edch Chu D\u1ecbch\"],\"articleSection\":[\"V\u0103n h\u00f3a\"],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/2023\/08\/giai-thich-chu-dich-bat-quai-va-chu-viet-than-truyen-5-chu-han-va-chu-dich.html\",\"url\":\"https:\/\/chanhkien.org\/2023\/08\/giai-thich-chu-dich-bat-quai-va-chu-viet-than-truyen-5-chu-han-va-chu-dich.html\",\"name\":\"Gi\u1ea3i th\u00edch Chu D\u1ecbch, B\u00e1t Qu\u00e1i v\u00e0 ch\u1eef vi\u1ebft Th\u1ea7n truy\u1ec1n (5): Ch\u1eef H\u00e1n v\u00e0 Chu D\u1ecbch - Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/2023\/08\/giai-thich-chu-dich-bat-quai-va-chu-viet-than-truyen-5-chu-han-va-chu-dich.html#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/2023\/08\/giai-thich-chu-dich-bat-quai-va-chu-viet-than-truyen-5-chu-han-va-chu-dich.html#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/chanhkien.org\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/32008C54-19A7-4762-850A-7E44F040A198.jpeg\",\"datePublished\":\"2023-08-16T02:45:24+00:00\",\"dateModified\":\"2025-05-12T03:20:02+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/#\/schema\/person\/d39853a2b0e6235cdad43189e4cbd085\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/2023\/08\/giai-thich-chu-dich-bat-quai-va-chu-viet-than-truyen-5-chu-han-va-chu-dich.html#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/chanhkien.org\/2023\/08\/giai-thich-chu-dich-bat-quai-va-chu-viet-than-truyen-5-chu-han-va-chu-dich.html\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/2023\/08\/giai-thich-chu-dich-bat-quai-va-chu-viet-than-truyen-5-chu-han-va-chu-dich.html#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/chanhkien.org\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/32008C54-19A7-4762-850A-7E44F040A198.jpeg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/chanhkien.org\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/32008C54-19A7-4762-850A-7E44F040A198.jpeg\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/2023\/08\/giai-thich-chu-dich-bat-quai-va-chu-viet-than-truyen-5-chu-han-va-chu-dich.html#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/chanhkien.org\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Gi\u1ea3i th\u00edch Chu D\u1ecbch, B\u00e1t Qu\u00e1i v\u00e0 ch\u1eef vi\u1ebft Th\u1ea7n truy\u1ec1n (5): Ch\u1eef H\u00e1n v\u00e0 Chu D\u1ecbch\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/#website\",\"url\":\"https:\/\/chanhkien.org\/\",\"name\":\"Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net\",\"description\":\"Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/chanhkien.org\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/#\/schema\/person\/d39853a2b0e6235cdad43189e4cbd085\",\"name\":\"editor_n\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/477cfe79ccaed8cd40df0d7aaa67e353ae2abbab5c5e604c00a2fa48794ede02?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/477cfe79ccaed8cd40df0d7aaa67e353ae2abbab5c5e604c00a2fa48794ede02?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"editor_n\"},\"url\":\"https:\/\/chanhkien.org\/author\/editorn\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Gi\u1ea3i th\u00edch Chu D\u1ecbch, B\u00e1t Qu\u00e1i v\u00e0 ch\u1eef vi\u1ebft Th\u1ea7n truy\u1ec1n (5): Ch\u1eef H\u00e1n v\u00e0 Chu D\u1ecbch - Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/chanhkien.org\/2023\/08\/giai-thich-chu-dich-bat-quai-va-chu-viet-than-truyen-5-chu-han-va-chu-dich.html","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"Gi\u1ea3i th\u00edch Chu D\u1ecbch, B\u00e1t Qu\u00e1i v\u00e0 ch\u1eef vi\u1ebft Th\u1ea7n truy\u1ec1n (5): Ch\u1eef H\u00e1n v\u00e0 Chu D\u1ecbch - Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net","og_description":"[ChanhKien.org] 5. Ch\u1eef H\u00e1n v\u00e0 Chu D\u1ecbch Trong b\u00e0i n\u00e0y, ch\u00fang t\u00f4i s\u1ebd li\u1ec7t k\u00ea c\u00e1c v\u00ed d\u1ee5 \u0111\u1ec3 c\u00f9ng c\u00e1c b\u1ea1n nghi\u00ean c\u1ee9u th\u1ea3o lu\u1eadn v\u1ec1 ngu\u1ed3n g\u1ed1c v\u00e0 huy\u1ec1n c\u01a1 c\u1ee7a Chu D\u1ecbch, B\u00e1t Qu\u00e1i v\u00e0 ch\u1eef H\u00e1n: B\u00e1t Qu\u00e1i sinh Chu D\u1ecbch \u201cChu D\u1ecbch \u2013 H\u1ec7 T\u1eeb Th\u01b0\u1ee3ng\u201d vi\u1ebft: \u201c\u00c2m d\u01b0\u01a1ng t\u01b0\u01a1ng [&hellip;]","og_url":"https:\/\/chanhkien.org\/2023\/08\/giai-thich-chu-dich-bat-quai-va-chu-viet-than-truyen-5-chu-han-va-chu-dich.html","og_site_name":"Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net","article_published_time":"2023-08-16T02:45:24+00:00","article_modified_time":"2025-05-12T03:20:02+00:00","og_image":[{"width":856,"height":150,"url":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/32008C54-19A7-4762-850A-7E44F040A198.jpeg","type":"image\/jpeg"}],"author":"editor_n","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"editor_n","Est. reading time":"27 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/chanhkien.org\/2023\/08\/giai-thich-chu-dich-bat-quai-va-chu-viet-than-truyen-5-chu-han-va-chu-dich.html#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/chanhkien.org\/2023\/08\/giai-thich-chu-dich-bat-quai-va-chu-viet-than-truyen-5-chu-han-va-chu-dich.html"},"author":{"name":"editor_n","@id":"https:\/\/chanhkien.org\/#\/schema\/person\/d39853a2b0e6235cdad43189e4cbd085"},"headline":"Gi\u1ea3i th\u00edch Chu D\u1ecbch, B\u00e1t Qu\u00e1i v\u00e0 ch\u1eef vi\u1ebft Th\u1ea7n truy\u1ec1n (5): Ch\u1eef H\u00e1n v\u00e0 Chu D\u1ecbch","datePublished":"2023-08-16T02:45:24+00:00","dateModified":"2025-05-12T03:20:02+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/chanhkien.org\/2023\/08\/giai-thich-chu-dich-bat-quai-va-chu-viet-than-truyen-5-chu-han-va-chu-dich.html"},"wordCount":5432,"image":{"@id":"https:\/\/chanhkien.org\/2023\/08\/giai-thich-chu-dich-bat-quai-va-chu-viet-than-truyen-5-chu-han-va-chu-dich.html#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/32008C54-19A7-4762-850A-7E44F040A198.jpeg","keywords":["Gi\u1ea3i th\u00edch Chu D\u1ecbch"],"articleSection":["V\u0103n h\u00f3a"],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/chanhkien.org\/2023\/08\/giai-thich-chu-dich-bat-quai-va-chu-viet-than-truyen-5-chu-han-va-chu-dich.html","url":"https:\/\/chanhkien.org\/2023\/08\/giai-thich-chu-dich-bat-quai-va-chu-viet-than-truyen-5-chu-han-va-chu-dich.html","name":"Gi\u1ea3i th\u00edch Chu D\u1ecbch, B\u00e1t Qu\u00e1i v\u00e0 ch\u1eef vi\u1ebft Th\u1ea7n truy\u1ec1n (5): Ch\u1eef H\u00e1n v\u00e0 Chu D\u1ecbch - Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net","isPartOf":{"@id":"https:\/\/chanhkien.org\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/chanhkien.org\/2023\/08\/giai-thich-chu-dich-bat-quai-va-chu-viet-than-truyen-5-chu-han-va-chu-dich.html#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/chanhkien.org\/2023\/08\/giai-thich-chu-dich-bat-quai-va-chu-viet-than-truyen-5-chu-han-va-chu-dich.html#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/32008C54-19A7-4762-850A-7E44F040A198.jpeg","datePublished":"2023-08-16T02:45:24+00:00","dateModified":"2025-05-12T03:20:02+00:00","author":{"@id":"https:\/\/chanhkien.org\/#\/schema\/person\/d39853a2b0e6235cdad43189e4cbd085"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/chanhkien.org\/2023\/08\/giai-thich-chu-dich-bat-quai-va-chu-viet-than-truyen-5-chu-han-va-chu-dich.html#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/chanhkien.org\/2023\/08\/giai-thich-chu-dich-bat-quai-va-chu-viet-than-truyen-5-chu-han-va-chu-dich.html"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/chanhkien.org\/2023\/08\/giai-thich-chu-dich-bat-quai-va-chu-viet-than-truyen-5-chu-han-va-chu-dich.html#primaryimage","url":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/32008C54-19A7-4762-850A-7E44F040A198.jpeg","contentUrl":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-content\/uploads\/2023\/08\/32008C54-19A7-4762-850A-7E44F040A198.jpeg"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/chanhkien.org\/2023\/08\/giai-thich-chu-dich-bat-quai-va-chu-viet-than-truyen-5-chu-han-va-chu-dich.html#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/chanhkien.org\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Gi\u1ea3i th\u00edch Chu D\u1ecbch, B\u00e1t Qu\u00e1i v\u00e0 ch\u1eef vi\u1ebft Th\u1ea7n truy\u1ec1n (5): Ch\u1eef H\u00e1n v\u00e0 Chu D\u1ecbch"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/chanhkien.org\/#website","url":"https:\/\/chanhkien.org\/","name":"Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net","description":"Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/chanhkien.org\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/chanhkien.org\/#\/schema\/person\/d39853a2b0e6235cdad43189e4cbd085","name":"editor_n","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/chanhkien.org\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/477cfe79ccaed8cd40df0d7aaa67e353ae2abbab5c5e604c00a2fa48794ede02?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/477cfe79ccaed8cd40df0d7aaa67e353ae2abbab5c5e604c00a2fa48794ede02?s=96&d=mm&r=g","caption":"editor_n"},"url":"https:\/\/chanhkien.org\/author\/editorn"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/31112","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/users\/13"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=31112"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/31112\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=31112"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=31112"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=31112"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}