{"id":28314,"date":"2022-01-30T17:34:31","date_gmt":"2022-01-30T10:34:31","guid":{"rendered":"https:\/\/chanhkien.org\/?p=28314"},"modified":"2025-06-07T01:11:06","modified_gmt":"2025-06-06T18:11:06","slug":"nhi-long-hy-chau-3-van-hoa-hoang-long-mau-vang-van-hoa-xich-long-mau-do-phan-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/chanhkien.org\/2022\/01\/nhi-long-hy-chau-3-van-hoa-hoang-long-mau-vang-van-hoa-xich-long-mau-do-phan-2.html","title":{"rendered":"Nh\u1ecb long h\u00fd ch\u00e2u (3): V\u0103n h\u00f3a Ho\u00e0ng long m\u00e0u v\u00e0ng, v\u0103n h\u00f3a X\u00edch long m\u00e0u \u0111\u1ecf (Ph\u1ea7n 2)"},"content":{"rendered":"<p><b>[ChanhKien.org]<\/b><\/p>\n<p><strong>2. R\u1ed3ng \u0111\u1ecf Tr\u01b0\u1eddng Giang<\/strong><\/p>\n<p>S\u00f4ng Tr\u01b0\u1eddng Giang c\u00f3 h\u00ecnh th\u1ebf ngo\u1eb1n ngo\u00e8o u\u1ed1n kh\u00fac, tr\u00f4ng gi\u1ed1ng nh\u01b0 m\u1ed9t con r\u1eafn to \u0111ang ch\u1ea1y tr\u00ean m\u1eb7t \u0111\u1ea5t, \u0111\u1ea7u h\u01b0\u1edbng v\u1ec1 ph\u00eda \u0111\u00f4ng, \u0111u\u00f4i th\u00ec v\u1ec3nh v\u1ec1 ph\u00eda t\u00e2y; c\u1eeda bi\u1ec3n c\u1ee7a s\u00f4ng Tr\u01b0\u1eddng Giang loe ra nh\u01b0 h\u00ecnh chi\u1ebfc k\u00e8n \u0111\u1ed3ng, nh\u00ecn tr\u00f4ng gi\u1ed1ng nh\u01b0 c\u00e1i mi\u1ec7ng c\u1ee7a m\u1ed9t con r\u1eafn l\u1edbn \u0111ang h\u00e1 ra trong t\u01b0 th\u1ebf mu\u1ed1n nu\u1ed1t ch\u1eedng h\u00f2n \u0111\u1ea3o S\u00f9ng Minh &#8212; t\u00ean \u0111\u1ea3o c\u00f3 ngh\u0129a l\u00e0 &#8220;ng\u01b0\u1eddi t\u00f4n k\u00ednh, \u1ee7ng h\u1ed9 \u00e1nh s\u00e1ng&#8221; (S\u00f9ng Minh l\u00e0 \u0111\u1ea3o l\u1edbn th\u1ee9 hai sau \u0111\u1ea3o H\u1ea3i Nam, thu\u1ed9c huy\u1ec7n S\u00f9ng Minh c\u1ee7a Th\u01b0\u1ee3ng H\u1ea3i). S\u00f4ng Tr\u01b0\u1eddng Giang \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1eafn v\u1edbi h\u00ecnh t\u01b0\u1ee3ng c\u1ee7a m\u1ed9t con r\u1eafn, vi\u1ec7c \u0111\u1eb7t \u0111\u1ecbnh vai tr\u00f2 l\u1ecbch s\u1eed n\u00e0y kh\u00f4ng ch\u1ec9 d\u1ef1a tr\u00ean h\u00ecnh d\u1ea1ng m\u00e0 n\u00f3 bi\u1ec3u hi\u1ec7n m\u00e0 c\u00f2n d\u1ef1a v\u00e0o s\u1ef1 th\u1ec3 hi\u1ec7n c\u1ee7a n\u1ed9i h\u00e0m v\u0103n h\u00f3a \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e2n b\u1ed1 tr\u00ean nh\u1eefng khu v\u1ef1c kh\u00e1c nhau c\u1ee7a s\u00f4ng Tr\u01b0\u1eddng Giang.<\/p>\n<p>\u0110\u1ea7u ti\u00ean, ch\u00fang ta s\u1ebd th\u00f4ng qua h\u00ecnh d\u1ea1ng m\u00e0 s\u00f4ng Tr\u01b0\u1eddng Giang bi\u1ec3u hi\u1ec7n \u0111\u1ec3 t\u00ecm hi\u1ec3u vai tr\u00f2 m\u00e0 l\u1ecbch s\u1eed \u0111\u00e3 \u0111\u1eb7t \u0111\u1ecbnh cho d\u00f2ng s\u00f4ng n\u00e0y. T\u00ean &#8220;Tr\u01b0\u1eddng Giang&#8221; l\u00e0 t\u00ean g\u1ecdi chung cho con s\u00f4ng n\u00e0y, b\u1edfi v\u00ec Tr\u01b0\u1eddng Giang l\u00e0 do r\u1ea5t nhi\u1ec1u \u0111o\u1ea1n s\u00f4ng kh\u00e1c nhau h\u1ee3p th\u00e0nh: kh\u1edfi ngu\u1ed3n t\u1eeb cao nguy\u00ean Thanh T\u1ea1ng, \u0111\u1ebfn \u0111o\u1ea1n ch\u1ea3y qua Nghi Xu\u00e2n t\u1ec9nh T\u1ee9 Xuy\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ecdi l\u00e0 Kim Sa Giang; \u0111o\u1ea1n t\u1eeb Nghi Xu\u00e2n \u0111\u1ebfn Nghi X\u01b0\u01a1ng t\u1ec9nh H\u1ed3 B\u1eafc g\u1ecdi l\u00e0 Xuy\u00ean Giang; \u0111o\u1ea1n t\u1eeb Chi Giang t\u1ec9nh H\u1ed3 B\u1eafc \u0111\u1ebfn Th\u1ea1ch L\u0103ng C\u01a1 t\u1ec9nh H\u1ed3 Nam g\u1ecdi l\u00e0 Kinh Giang; \u0111o\u1ea1n h\u1ea1 l\u01b0u \u0111i qua t\u1ec9nh Giang T\u00f4 g\u1ecdi l\u00e0 D\u01b0\u01a1ng T\u1eed Giang. T\u1eeb c\u00e1ch g\u1ecdi t\u00ean c\u1ee7a s\u00f4ng Tr\u01b0\u1eddng Giang ta c\u00f3 th\u1ec3 bi\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00ean g\u1ecdi &#8220;Tr\u01b0\u1eddng Giang&#8221; l\u00e0 m\u1ed9t kh\u00e1i ni\u1ec7m c\u1ee7a m\u1ed9t th\u1ec3 t\u1eadp h\u1ee3p, l\u00e0 th\u1ee9 v\u00f4 h\u00ecnh. H\u00ecnh th\u1ee9c t\u00ean g\u1ecdi n\u00e0y c\u1ee7a s\u00f4ng Tr\u01b0\u1eddng Giang, k\u1ef3 th\u1ef1c \u0111\u00e3 th\u1ec3 hi\u1ec7n ra \u0111\u1eb7c tr\u01b0ng \u2018ti\u1ebft\u2019 \u0111o\u1ea1n c\u1ee7a n\u00f3: v\u00ed nh\u01b0 n\u01a1i kh\u1edfi ngu\u1ed3n c\u1ee7a Tam Hi\u1ec7p s\u00f4ng Tr\u01b0\u1eddng Giang l\u00e0 Ph\u1ee5ng Ti\u1ebft (thu\u1ed9c t\u1ec9nh Tr\u00f9ng Kh\u00e1nh), Qu\u00fd Ch\u00e2u c\u00f3 T\u1ea5t Ti\u1ebft, \u0111\u1ec1u c\u00f3 ch\u1eef \u201cTi\u1ebft\u201d (\u8282) \u1edf trong \u0111\u00f3. X\u00e9t t\u1eeb b\u1ed9 th\u1ee7 c\u1ee7a ch\u1eef \u201cGiang\u201d (\u6c5f) trong t\u1eeb &#8220;Tr\u01b0\u1eddng Giang&#8221; (\u957f\u6c5f) l\u00e0 c\u00f3 b\u1ed9 \u201cc\u00f4ng\u201d (\u5de5)\u00a0: trong \u00fd ngh\u0129a t\u01b0\u1ee3ng h\u00ecnh c\u1ee7a ch\u1eef c\u00f4ng (\u5de5), th\u00ec n\u00e9t s\u1ed5 th\u1eb3ng \u201c\u4e28\u201d \u1edf gi\u1eefa l\u00e0 c\u00f3 h\u00e0m \u00fd l\u00e0 ch\u1ec9 s\u1ef1 ph\u00e2n chia, ph\u00e2n \u0111o\u1ea1n c\u1ee7a d\u00f2ng s\u00f4ng n\u00e0y.<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1eddng Giang \u0111\u01b0\u1ee3c bi\u1ec3u hi\u1ec7n b\u1eb1ng h\u00ecnh t\u01b0\u1ee3ng ph\u00e2n \u0111o\u1ea1n, k\u1ef3 th\u1ef1c \u0111i\u1ec1u n\u00e0y \u0111\u00e3 th\u1ec3 hi\u1ec7n cho thu\u1ed9c t\u00ednh sinh m\u1ec7nh m\u00e0 l\u1ecbch s\u1eed \u0111\u00e3 trao cho Tr\u01b0\u1eddng Giang: m\u1ed9t con r\u1eafn. B\u1edfi v\u00ec \u0111\u1eb7c tr\u01b0ng sinh m\u1ec7nh c\u1ee7a r\u1eafn l\u00e0 do nhi\u1ec1u ti\u1ebft \u0111o\u1ea1n [ph\u00e2n \u0111o\u1ea1n] t\u1ed5 h\u1ee3p th\u00e0nh, r\u1eafn l\u00e0 c\u00f3 th\u1ec3 ph\u00e2n ti\u1ebft, ph\u00e2n \u0111o\u1ea1n, n\u1ebfu c\u1eaft b\u1ecf b\u1ed9 ph\u1eadn n\u1eeda ph\u00eda sau th\u00ec n\u00f3 v\u1eabn s\u1ed1ng nh\u01b0 th\u01b0\u1eddng, ch\u1ec9 khi l\u00e0m cho th\u00e2n th\u1ec3 n\u00f3 ho\u00e0n to\u00e0n t\u00e1ch r\u1eddi ho\u1eb7c \u0111\u1ee9t th\u00e0nh nhi\u1ec1u \u0111o\u1ea1n th\u00ec n\u00f3 m\u1edbi ho\u00e0n to\u00e0n b\u1ecb ch\u1ebft. V\u00ec v\u1eady h\u00ecnh th\u1ee9c \u0111\u1eb7t t\u00ean c\u1ee7a s\u00f4ng Tr\u01b0\u1eddng Giang l\u00e0 \u0111\u1eb7t t\u00ean theo t\u1eebng \u0111o\u1ea1n, \u0111i\u1ec1u n\u00e0y c\u00e0ng kh\u1eb3ng \u0111\u1ecbnh r\u1eb1ng: h\u00ecnh t\u01b0\u1ee3ng sinh m\u1ec7nh \u0111\u01b0\u1ee3c giao ph\u00f3 c\u1ee7a Tr\u01b0\u1eddng Giang l\u00e0 m\u1ed9t con r\u1eafn.<\/p>\n<p>Th\u1ee9 hai, n\u1ebfu x\u00e9t t\u1eeb n\u1ed9i h\u00e0m ph\u00e2n b\u1ed1 c\u1ee7a c\u00e1c khu v\u1ef1c v\u0103n h\u00f3a tr\u00ean c\u00e1c l\u01b0u v\u1ef1c s\u00f4ng Tr\u01b0\u1eddng Giang, ch\u00fang ta c\u0169ng s\u1ebd th\u1ea5y r\u1eb1ng \u0111i\u1ec1u n\u00e0y c\u0169ng t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1 nh\u01b0 h\u00ecnh \u1ea3nh c\u1ee7a m\u1ed9t con r\u1eafn. L\u1ecbch s\u1eed ph\u00e2n b\u1ed1 c\u1ee7a c\u00e1c khu v\u1ef1c v\u0103n h\u00f3a c\u1ee7a l\u01b0u v\u1ef1c s\u00f4ng Tr\u01b0\u1eddng Giang l\u00e0 v\u0103n h\u00f3a \u201cBa\u201d (\u5df4) (Ba l\u00e0 m\u1ed9t ch\u1eef t\u01b0\u1ee3ng h\u00ecnh cho con r\u1eafn, danh t\u1eeb n\u00e0y d\u00f9ng \u0111\u1ec3 ch\u1ec9 m\u1ed9t gi\u1ed1ng r\u1eafn l\u1edbn trong truy\u1ec1n thuy\u1ebft): l\u1ea5y L\u1ec7 Giang l\u00e0m v\u00ed d\u1ee5 \u0111\u1ec3 bi\u1ec3u hi\u1ec7n cho Tr\u01b0\u1eddng Giang, v\u0103n h\u00f3a L\u1ec7 Giang l\u00e0 v\u0103n h\u00f3a Ba \u0110\u00f4ng c\u1ee7a d\u00e2n t\u1ed9c Ba \u0110\u00f4ng; hay nh\u01b0 t\u1ec9nh T\u1ee9 Xuy\u00ean c\u00f2n \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ecdi l\u00e0 Ba Th\u1ee5c, Tr\u00f9ng Kh\u00e1nh (thu\u1ed9c t\u1ec9nh T\u1ee9 Xuy\u00ean) c\u00f2n g\u1ecdi l\u00e0 Ba Du; b\u1edd b\u1eafc s\u00f4ng Tr\u01b0\u1eddng Giang c\u00f3 n\u00fai \u0110\u1ea1i Ba S\u01a1n (thu\u1ed9c t\u1ec9nh T\u1ee9 Xuy\u00ean); huy\u1ec7n Ba \u0110\u00f4ng t\u1ec9nh H\u1ed3 B\u1eafc thu\u1ed9c v\u00f9ng \u0111\u1ea5t Tam Hi\u1ec7p v.v. V\u0103n h\u00f3a \u201cBa\u201d \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7t \u0111\u1ecbnh r\u1ea5t nhi\u1ec1u n\u01a1i d\u1ecdc theo l\u01b0u v\u1ef1c s\u00f4ng Tr\u01b0\u1eddng Giang. V\u1ec1 gi\u1ea3i th\u00edch H\u00e1n t\u1ef1 th\u00ec Ba l\u00e0 con r\u1eafn, t\u01b0\u1ee3ng h\u00ecnh c\u1ee7a ch\u1eef Ba \u201c\u5df4\u201d l\u00e0 con r\u1eafn \u0111ang cu\u1ed9n tr\u00f2n. Ngo\u00e0i ra d\u1ecdc theo s\u00f4ng Tr\u01b0\u1eddng Giang \u0111o\u1ea1n qua T\u1ec9nh T\u1ee9 Xuy\u00ean c\u00f2n c\u00f3 \u0110\u1ea1i L\u01b0\u01a1ng S\u01a1n, \u0110\u1ea1i L\u01b0\u01a1ng c\u0169ng l\u00e0 ch\u1ec9 con r\u1eafn, b\u1edfi v\u00ec r\u1eafn l\u00e0 lo\u1ea1i \u0111\u1ed9ng v\u1eadt m\u00e1u l\u1ea1nh, m\u00e0 \u0111\u1ea1i l\u01b0\u01a1ng trong ti\u1ebfng H\u00e1n \u0111\u01b0\u1ee3c d\u00f9ng \u0111\u1ec3 ch\u1ec9 cho c\u00e1i l\u1ea1nh v.v&#8230;<\/p>\n<p>V\u00ec v\u1eady, b\u1ea5t lu\u1eadn l\u00e0 x\u00e9t t\u1eeb h\u00ecnh d\u1ea1ng hay t\u1eeb n\u1ed9i h\u00e0m ph\u00e2n b\u1ed1 c\u1ee7a c\u00e1c khu v\u1ef1c v\u0103n h\u00f3a d\u1ecdc theo hai b\u00ean s\u00f4ng Tr\u01b0\u1eddng Giang, th\u00ec h\u00ecnh t\u01b0\u1ee3ng m\u00e0 l\u1ecbch s\u1eed \u0111\u1eb7t \u0111\u1ecbnh cho n\u00f3 ch\u00ednh l\u00e0 m\u1ed9t con r\u1eafn. \u0110\u1eb7c tr\u01b0ng n\u00e0y c\u1ee7a s\u00f4ng Tr\u01b0\u1eddng Giang khi\u1ebfn n\u00f3 ho\u00e0n to\u00e0n kh\u00e1c v\u1edbi s\u00f4ng Ho\u00e0ng H\u00e0. S\u00f4ng Ho\u00e0ng H\u00e0 ch\u1ec9 ph\u00e2n th\u00e0nh th\u01b0\u1ee3ng l\u01b0u, trung l\u01b0u, h\u1ea1 l\u01b0u, \u0111\u00e2y l\u00e0 m\u1eabu s\u1ed1 chung c\u1ee7a con s\u00f4ng n\u00e0y, Ho\u00e0ng H\u00e0 m\u1ed9t th\u1ec3 ho\u00e0n ch\u1ec9nh.<\/p>\n<p>S\u00f4ng Tr\u01b0\u1eddng Giang l\u00e0 \u0111\u1ecba long hay l\u00e0 con r\u1ed3ng \u0111\u1ea5t. H\u00ecnh t\u01b0\u1ee3ng \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ecbch s\u1eed giao cho s\u00f4ng Tr\u01b0\u1eddng Giang l\u00e0 m\u1ed9t con r\u1eafn, v\u1eady th\u00ec t\u1ea1i sao ch\u00fang ta l\u1ea1i n\u00f3i Tr\u01b0\u1eddng Giang l\u00e0 m\u1ed9t con r\u1ed3ng? B\u1edfi v\u00ec trong v\u0103n h\u00f3a truy\u1ec1n th\u1ed1ng Trung Qu\u1ed1c, r\u1eafn c\u00f2n c\u00f2n mang \u00fd ngh\u0129a l\u00e0 ch\u1ec9 m\u1ed9t con r\u1ed3ng nh\u1ecf, v\u00ec v\u1eady Tr\u01b0\u1eddng Giang l\u00e0 con r\u1eafn, con r\u1ed3ng nh\u1ecf, h\u01a1n n\u1eefa con r\u1ed3ng nh\u1ecf n\u00e0y c\u00f2n l\u00e0 \u0111\u1ecba long (r\u1ed3ng \u0111\u1ea5t). \u0110\u1ecba long ch\u00ednh l\u00e0 giun \u0111\u1ea5t. Ch\u00fang ta nh\u00ecn v\u00e0o khu v\u1ef1c trung, h\u1ea1 l\u01b0u Tr\u01b0\u1eddng Giang, d\u1ecdc theo s\u00f4ng \u0111\u1ea1i b\u1ed9 ph\u1eadn l\u00e0 c\u00e1c \u0111\u1ed3i \u0111\u1ea5t kh\u00f4ng cao: c\u00e1c \u0111\u1ed3i n\u00fai, \u0111\u1ed3i \u0111\u1ea5t \u1edf v\u00f9ng trung l\u01b0u v\u00e0 h\u1ea1 l\u01b0u \u0111\u1ec1u c\u00f3 h\u00ecnh th\u1ebf ch\u1ea1y h\u01b0\u1edbng v\u1ec1 ph\u00eda bi\u1ec3n \u0110\u00f4ng, l\u00e0 ng\u1ee5 \u00fd ch\u1ec9 con giun \u0111\u1ea5t, v\u00ec v\u1eady m\u00e0 Tr\u01b0\u1eddng Giang c\u00f2n \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ecdi l\u00e0 \u0110\u1ecba long (giun \u0111\u1ea5t). \u0110\u1ecba long di\u1ec5n gi\u1ea3i n\u1ec1n v\u0103n h\u00f3a tr\u00ean \u0111\u1ea5t, m\u00e0 c\u1ea3nh gi\u1edbi c\u1ee7a n\u00ean v\u0103n h\u00f3a tr\u00ean \u0111\u1ea5t th\u00ec kh\u00f4ng cao, \u0111\u00f3 ch\u00ednh l\u00e0 d\u00f9ng v\u0103n h\u00f3a g\u00f2 \u0111\u1ed3i kh\u00f4ng cao tr\u00ean \u0111\u1ea5t \u0111\u1ec3 d\u1eabn d\u1eaft x\u00e3 h\u1ed9i, do \u0111\u00f3 ch\u00ednh l\u00e0 \u201cgiun \u0111\u1ea5t\u201d.(\u0110\u00e2y l\u00e0 c\u00e1c di\u1ec5n gi\u1ea3i mang t\u00ednh ch\u01a1i ch\u1eef c\u1ee7a t\u00e1c gi\u1ea3 b\u1eb1ng vi\u1ec7c l\u1ea5y t\u1eeb &#8220;qi\u016b&#8221; (\u4e18) trong ch\u1eef &#8220;\u4e18\u9675&#8221; &#8211; c\u00f3 ngh\u0129a l\u00e0 g\u00f2 \u0111\u1ed3i, k\u1ebft h\u1ee3p v\u1edbi t\u1eeb &#8220;y\u01d0n&#8221; (\u5f15) trong ch\u1eef &#8220;\u5f15\u9886&#8221; &#8211; c\u00f3 ngh\u0129a l\u00e0 d\u1eabn d\u1eaft \u0111\u1ec3 t\u1ea1o ra m\u1ed1i li\u00ean h\u1ec7 v\u1edbi t\u1eeb &#8220;qi\u016b y\u01d0n&#8221; \u86af\u8693 &#8211; c\u00f3 ngh\u0129a l\u00e0 con giun \u0111\u1ea5t).<\/p>\n<p>R\u1ed3ng \u0111\u1ea5t Tr\u01b0\u1eddng Giang l\u00e0 con x\u00edch long m\u00e0u \u0111\u1ecf. T\u1ea1i sao l\u1ea1i n\u00f3i Tr\u01b0\u1eddng Giang l\u00e0 m\u00e0u s\u1eafc c\u1ee7a \u0111\u1ecba long, l\u00e0 m\u00e0u \u0111\u1ecf v\u00e0 m\u00e0u h\u1ed3ng? B\u1edfi v\u00ec n\u00f3 kh\u00e1c v\u1edbi \u0111\u1ea5t m\u00e0u v\u00e0ng (\u0111\u1ea5t ho\u00e0ng th\u1ed5) \u1edf l\u01b0u v\u1ef1c s\u00f4ng Ho\u00e0ng H\u00e0, \u0111\u1ea5t \u1edf l\u01b0u v\u1ef1c s\u00f4ng Tr\u01b0\u1eddng Giang v\u00e0 \u0111\u1ea5t sa th\u1ea1ch n\u00ean v\u1ec1 c\u01a1 b\u1ea3n \u0111\u1ec1u l\u00e0 m\u00e0u \u0111\u1ecf. D\u1ecdc theo l\u01b0u v\u1ef1c s\u00f4ng Tr\u01b0\u1eddng Giang, V\u00e2n Nam c\u00f3 v\u00f9ng \u0111\u1ea5t g\u1ecdi l\u00e0 h\u1ed3ng th\u1ed5 t\u1ee9c \u0111\u1ea5t \u0111\u1ecf; T\u1ee9 Xuy\u00ean, Qu\u00fd Ch\u00e2u, Tr\u00f9ng Kh\u00e1nh \u0111\u1ec1u ph\u00e2n b\u1ed1 nh\u1eefng d\u1ea3i \u0111\u1ea5t \u0111\u1ecf v\u00e0 \u0111\u1ea5t sa th\u1ea1ch \u0111\u1ecf; \u1edf Tr\u00f9ng Kh\u00e1nh, H\u1ed3 B\u1eafc c\u00f3 nh\u1eefng lo\u1ea1i \u0111\u00e1 nham th\u1ea1ch m\u00e0u \u0111\u1ecf nh\u01b0 hai b\u00ean b\u1edd Tam Hi\u1ec7p c\u1ee7a Tr\u01b0\u1eddng Giang; \u0111\u1ea5t \u0111\u1ecf v\u00e0 \u0111\u00e1 nham th\u1ea1ch m\u00e0u \u0111\u1ecf c\u1ee7a Giang T\u00e2y c\u0169ng l\u00e0 \u0111\u1eb7c tr\u01b0ng \u0111\u1ecba l\u00fd ch\u1ee7 y\u1ebfu c\u1ee7a Giang T\u00e2y, v\u00ec th\u1ebf bi\u1ec3u hi\u1ec7n v\u1ec1 \u0111\u1ecba l\u00fd l\u01b0u v\u1ef1c s\u00f4ng Tr\u01b0\u1eddng Giang ch\u00ednh l\u00e0 m\u00e0u \u0111\u1ecf, m\u00e0u h\u1ed3ng. T\u1ee9c l\u00e0, h\u00ecnh t\u01b0\u1ee3ng c\u1ee7a s\u00f4ng Tr\u01b0\u1eddng Giang \u0111\u01b0\u1ee3c xem l\u00e0 con r\u1eafn hay con r\u1ed3ng nh\u1ecf, m\u00e0 con r\u1ed3ng nh\u1ecf n\u00e0y l\u00e0 r\u1ed3ng \u0111\u1ea5t m\u00e0u h\u1ed3ng, l\u00e0 r\u1ed3ng \u0111\u1ecf. V\u00ec th\u1ebf ch\u00fang ta nh\u00ecn th\u1ea5y ch\u1eef \u201cH\u1ed3ng\u201d (\u7ea2) v\u00e0 ch\u1eef \u201cGiang\u201d (\u6c5f) trong t\u1eeb &#8220;Tr\u01b0\u1eddng Giang&#8221; \u0111\u1ec1u c\u00f9ng c\u00f3 b\u1ed9 \u201cC\u00f4ng\u201d (\u5de5) n\u1eb1m \u1edf b\u00ean ph\u1ea3i.<\/p>\n<p>V\u0103n h\u00f3a r\u1ed3ng \u0111\u1ecf m\u00e0u h\u1ed3ng l\u00e0 n\u1ec1n v\u0103n h\u00f3a ph\u1ee5. V\u00ec r\u1ed3ng v\u00e0ng s\u00f4ng Ho\u00e0ng H\u00e0 l\u00e0 \u0111\u1ea1i bi\u1ec3u cho v\u0103n h\u00f3a m\u00e0u v\u00e0ng c\u1ee7a Trung Hoa, \u0111\u1ea1i bi\u1ec3u cho v\u0103n h\u00f3a ch\u00ednh {ch\u00ednh th\u1ed1ng}; v\u1eady th\u00ec r\u1ed3ng \u0111\u1ecf Tr\u01b0\u1eddng Giang l\u00e0 \u0111\u1ea1i bi\u1ec3u cho v\u0103n h\u00f3a m\u00e0u \u0111\u1ecf, l\u00e0 v\u0103n h\u00f3a ph\u1ee5 phi ch\u00ednh th\u1ed1ng, ngu\u1ed3n g\u1ed1c c\u1ee7a v\u0103n h\u00f3a ph\u1ee5 n\u00e0y ch\u00ednh l\u00e0 b\u1eaft ngu\u1ed3n t\u1eeb Vi\u00eam \u0110\u1ebf.<\/p>\n<p>Vi\u00eam \u0110\u1ebf v\u00e0 Ho\u00e0ng \u0110\u1ebf l\u00e0 hai v\u1ecb t\u1ed5 ti\u00ean c\u1ee7a d\u00e2n t\u1ed9c Hoa H\u1ea1, k\u1ef3 th\u1ef1c h\u1ecd \u0111\u1ea1i bi\u1ec3u cho hai n\u1ec1n v\u0103n h\u00f3a c\u00f3 t\u00ednh ch\u1ea5t kh\u00e1c nhau c\u1ee7a d\u00e2n t\u1ed9c Trung Hoa, hai n\u1ec1n v\u0103n h\u00f3a c\u00f3 t\u00ednh ch\u1ea5t kh\u00e1c nhau n\u00e0y l\u1ea1i \u0111\u01b0\u1ee3c bi\u1ec3u hi\u1ec7n b\u1edfi hai m\u00e0u s\u1eafc kh\u00e1c nhau, t\u1ee9c l\u00e0 m\u00e0u v\u00e0ng v\u00e0 m\u00e0u \u0111\u1ecf. Ho\u00e0ng \u0110\u1ebf l\u00e0 m\u00e0u v\u00e0ng, Vi\u00eam \u0110\u1ebf bi\u1ec3u hi\u1ec7n l\u00e0 m\u00e0u h\u1ed3ng, hay m\u00e0u \u0111\u1ecf, b\u1edfi v\u00ec ch\u1eef \u201cVi\u00eam\u201d (\u708e) ch\u00ednh l\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c gh\u00e9p th\u00e0nh t\u1eeb hai ch\u1eef &#8220;h\u1ecfa&#8221; &#8211; l\u1eeda (\u706b) x\u1ebfp ch\u1ed3ng l\u00ean nhau, m\u00e0u c\u1ee7a l\u1eeda l\u00e0 m\u00e0u h\u1ed3ng, Vi\u00eam \u0110\u1ebf c\u00f2n \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ecdi l\u00e0 X\u00edch \u0110\u1ebf (x\u00edch l\u00e0 ch\u1ec9 m\u00e0u \u0111\u1ecf), v\u00ec v\u1eady Vi\u00eam \u0110\u1ebf \u2018m\u1eb7t h\u1ed3ng tai \u0111\u1ecf\u2019. Ho\u00e0ng \u0110\u1ebf \u0111\u1ea1i bi\u1ec3u cho v\u0103n minh m\u00e0u v\u00e0ng, t\u1ee9c l\u00e0 v\u0103n h\u00f3a r\u1ed3ng v\u00e0ng, r\u1ed3ng v\u00e0ng bi\u1ec3u hi\u1ec7n l\u00e0 s\u00f4ng Ho\u00e0ng H\u00e0; Vi\u00eam \u0110\u1ebf \u0111\u1ea1i bi\u1ec3u cho v\u0103n h\u00f3a m\u00e0u \u0111\u1ecf, t\u1ee9c l\u00e0 v\u0103n h\u00f3a r\u1ed3ng \u0111\u1ecf, r\u1ed3ng \u0111\u1ecf th\u1ec3 hi\u1ec7n l\u00e0 Tr\u01b0\u1eddng Giang. V\u1eady v\u00ec sao cho r\u1eb1ng s\u00f4ng Tr\u01b0\u1eddng Giang l\u00e0 bi\u1ec3u hi\u1ec7n c\u1ee7a n\u1ec1n v\u0103n h\u00f3a r\u1ed3ng \u0111\u1ecf c\u1ee7a Vi\u00eam \u0110\u1ebf?<\/p>\n<p>\u0110\u1ea7u ti\u00ean, \u0111\u1ea5t \u0111\u1ecf v\u00e0 \u0111\u00e1 \u0111\u1ecf \u1edf l\u01b0u v\u1ef1c s\u00f4ng Tr\u01b0\u1eddng Giang l\u00e0 m\u00e0u \u0111\u1ecf, Tr\u01b0\u1eddng Giang c\u00f2n l\u00e0 r\u1ed3ng \u0111\u1ea5t m\u00e0u \u0111\u1ecf, \u0111i\u1ec1u n\u00e0y l\u00e0 ph\u00f9 h\u1ee3p v\u1edbi m\u00e0u \u0111\u1ecf &#8211; m\u00e0u \u0111\u1ea1i bi\u1ec3u cho Vi\u00eam \u0110\u1ebf (X\u00edch \u0110\u1ebf).<\/p>\n<p>Th\u1ee9 hai, v\u00f9ng \u0111\u1ea5t \u0111\u1ea7u ti\u00ean m\u00e0 gia t\u1ed9c Vi\u00eam \u0110\u1ebf \u0111\u1eb7t ch\u00e2n t\u1edbi l\u00e0 \u1edf l\u01b0u v\u1ef1c s\u00f4ng Tr\u01b0\u1eddng Giang. Trong ch\u01b0\u01a1ng H\u1ea3i N\u1ed9i Kinh c\u1ee7a \u201cS\u01a1n H\u1ea3i Kinh\u201d c\u00f3 ghi ch\u00e9p: \u201cV\u1ee3 c\u1ee7a Vi\u00eam \u0110\u1ebf l\u00e0 con g\u00e1i c\u1ee7a X\u00edch Th\u1ee7y t\u00ean l\u00e0 Th\u00ednh \u00c1o sinh ra Vi\u00eam C\u01b0, Vi\u00eam C\u01b0 sinh ra Ti\u1ebft T\u1ecbnh, Ti\u1ebft T\u1ecbnh sinh ra H\u00ed Kh\u00ed, H\u00ed Kh\u00ed sinh ra Ch\u00fac Dung, Ch\u00fac Dung \u0111\u1ebfn s\u1ed1ng \u1edf v\u00f9ng giang thu\u1ef7, sinh ra C\u1ed9ng C\u00f4ng\u201d. Trong ghi ch\u00e9p l\u1ecbch s\u1eed tr\u1ecdng y\u1ebfu n\u00e0y, ch\u00fang ta c\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c th\u00f4ng tin l\u00e0: v\u0103n h\u00f3a m\u00e0u \u0111\u1ecf \u0111\u01b0\u1ee3c duy tr\u00ec ti\u1ebfp n\u1ed1i b\u1edfi c\u00e1c b\u1eadc h\u1eadu du\u1ec7 c\u1ee7a Vi\u00eam \u0110\u1ebf, th\u1ec3 hi\u1ec7n ch\u1ee7 y\u1ebfu \u1edf l\u01b0u v\u1ef1c s\u00f4ng Tr\u01b0\u1eddng Giang (\u201cVi\u00eam C\u01b0\u201d). X\u00edch Th\u1ee7y \u1edf \u0111\u00e2y l\u00e0 ch\u1ec9 s\u00f4ng X\u00edch Th\u1ee7y H\u00e0 c\u1ee7a t\u1ec9nh Qu\u00fd Ch\u00e2u; Giang \u0111\u01b0\u1ee3c n\u00f3i \u0111\u1ebfn trong \u0111o\u1ea1n \u201cCh\u00fac Dung \u0111\u1ebfn s\u1ed1ng \u1edf v\u00f9ng giang thu\u1ef7\u201d l\u00e0 ch\u1ec9 s\u00f4ng T\u01b0\u01a1ng Giang, \u0111\u00e2y l\u00e0 m\u1ed9t nh\u00e1nh c\u1ee7a s\u00f4ng Tr\u01b0\u1eddng Giang. Th\u1ea7n l\u1eeda Ch\u00fac Dung (Dung Quang) v\u00e0 Th\u1ea7n n\u01b0\u1edbc C\u1ed9ng C\u00f4ng c\u1ee7a gia t\u1ed9c Vi\u00eam \u0110\u1ebf l\u00e0 nh\u1eefng \u0111i\u1ec3n h\u00ecnh mang t\u00ednh \u0111\u1ea1i bi\u1ec3u nh\u1ea5t trong l\u1ecbch s\u1eed cho v\u0103n h\u00f3a m\u00e0u \u0111\u1ecf m\u00e0 X\u00edch \u0110\u1ebf \u0111\u1ea1i bi\u1ec3u. V\u0103n h\u00f3a m\u00e0 Th\u1ea7n l\u1eeda Ch\u00fac Dung (Dung Quang) \u0111\u01b0\u1ee3c bi\u1ec3u hi\u1ec7n t\u1ea1i n\u00fai Nam Nh\u1ea1c Ho\u00e0nh S\u01a1n \u1edf T\u1ec9nh H\u1ed3 Nam, c\u00f2n v\u0103n h\u00f3a c\u1ee7a Th\u1ea7n n\u01b0\u1edbc C\u1ed9ng C\u00f4ng l\u00e0 bi\u1ec3u hi\u1ec7n \u1edf s\u00f4ng Tr\u01b0\u1eddng Giang. T\u1ea1i \u0111\u00e2y ch\u00fang t\u00f4i xin n\u00f3i kh\u00e1i qu\u00e1t v\u1ec1 C\u1ed9ng C\u00f4ng nh\u01b0 v\u1eady.<\/p>\n<p>Ch\u01b0\u01a1ng \u0110\u1ea1i Hoang T\u00e2y Kinh trong s\u00e1ch S\u01a1n H\u1ea3i Kinh mi\u00eau t\u1ea3 v\u1ec1 C\u1ed9ng C\u00f4ng l\u00e0: \u201cC\u1ed9ng C\u00f4ng, m\u1eb7t ng\u01b0\u1eddi th\u00e2n r\u1eafn t\u00f3c \u0111\u1ecf\u201d. Kh\u00f4ng kh\u00f3 \u0111\u1ec3 nh\u1eadn th\u1ea5y r\u1eb1ng, th\u00e2n r\u1eafn c\u1ee7a C\u1ed9ng C\u00f4ng t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1 v\u1edbi h\u00ecnh t\u01b0\u1ee3ng con r\u1eafn c\u1ee7a s\u00f4ng Tr\u01b0\u1eddng Giang; m\u00e0u t\u00f3c \u0111\u1ecf chu sa c\u1ee7a C\u1ed9ng C\u00f4ng c\u0169ng gi\u1ed1ng nh\u01b0 v\u1edbi m\u00e0u \u0111\u1ecf t\u01b0\u1ee3ng tr\u01b0ng c\u1ee7a s\u00f4ng Tr\u01b0\u1eddng Giang, b\u1edfi v\u00ec m\u00e0u \u0111\u1ecf chu sa c\u0169ng ch\u00ednh l\u00e0 m\u00e0u \u0111\u1ecf; ch\u1eef &#8220;Giang&#8221; (\u6c5f) trong &#8220;Tr\u01b0\u1eddng Giang&#8221; c\u0169ng c\u00f3 b\u1ed9 c\u00f4ng (\u5de5), nh\u00ecn t\u1eeb g\u00f3c \u0111\u1ed9 v\u0103n h\u00f3a l\u1ecbch s\u1eed, th\u00ec b\u1ed9 c\u00f4ng (\u5de5) n\u00e0y c\u00f3 ngu\u1ed3n g\u1ed1c t\u1eeb ch\u1eef C\u1ed9ng C\u00f4ng. \u1ede th\u00e0nh ph\u1ed1 Nghi T\u00e2n t\u1ec9nh T\u1ee9 Xuy\u00ean c\u00f3 huy\u1ec7n C\u1ee7ng, c\u00e1i t\u00ean huy\u1ec7n \u201cC\u1ee7ng\u201d (\u73d9) n\u00e0y c\u0169ng l\u00e0 do t\u1eeb ch\u1eef C\u1ed9ng (\u5171) v\u00e0 ch\u1eef C\u00f4ng (\u5de5) gh\u00e9p th\u00e0nh.<\/p>\n<p>B\u00ean c\u1ea1nh Th\u1ea7n n\u01b0\u1edbc C\u1ed9ng C\u00f4ng c\u00f2n c\u00f3 m\u1ed9t \u0111\u1ea1i th\u1ea7n n\u1ed5i danh \u00e1c \u0111\u1ed9c t\u00ean l\u00e0 T\u01b0\u01a1ng Li\u1ec5u. D\u1ef1a theo ch\u01b0\u01a1ng H\u1ea3i Ngo\u1ea1i B\u1eafc Kinh trong s\u00e1ch S\u01a1n H\u1ea3i Kinh c\u00f3 ghi ch\u00e9p: T\u01b0\u01a1ng Li\u1ec5u th\u00e2n r\u1eafn, c\u00f3 ch\u00edn \u0111\u1ea7u, \u0103n ng\u01b0\u1eddi v\u00f4 s\u1ed1, \u00f4ng ta \u0111i \u0111\u1ebfn \u0111\u00e2u th\u00ec n\u01a1i \u0111\u00f3 bi\u1ebfn th\u00e0nh v\u00f9ng \u0111\u1ea7m l\u1ea7y ng\u1eadp n\u01b0\u1edbc. Ch\u00fang ta bi\u1ebft r\u1eb1ng v\u00f9ng H\u1ed3 B\u1eafc c\u00f3 m\u1ed9t c\u00e2u ng\u1ea1n ng\u1eef: \u201cChim ch\u00edn \u0111\u1ea7u tr\u00ean tr\u1eddi, ng\u01b0\u1eddi H\u1ed3 B\u1eafc tr\u00ean \u0111\u1ea5t\u201d, chim ch\u00edn \u0111\u1ea7u \u1edf \u0111\u00e2y l\u00e0 ch\u1ec9 \u0111\u1ea1i th\u1ea7n th\u00e2n r\u1eafn ch\u00edn \u0111\u1ea7u T\u01b0\u01a1ng Li\u1ec5u c\u1ee7a C\u1ed9ng C\u00f4ng.<\/p>\n<p>V\u00ec v\u1eady ch\u00fang ta th\u1ea5y, m\u00e0u \u0111\u1ecf c\u1ee7a Vi\u00eam \u0110\u1ebf l\u00e0 t\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed3ng v\u1edbi m\u00e0u \u0111\u1ecf c\u1ee7a s\u00f4ng Tr\u01b0\u1eddng Giang; Ch\u00fac Dung Dung Quang \u0111\u1ea1i bi\u1ec3u cho v\u0103n h\u00f3a m\u00e0u \u0111\u1ecf c\u1ee7a Vi\u00eam \u0110\u1ebf l\u1ea1c c\u01b0 \u1edf N\u00fai Ho\u00e0nh S\u01a1n t\u1ec9nh H\u1ed3 Nam; C\u1ed9ng C\u00f4ng l\u00e0 k\u1ebf t\u1ee5c c\u1ee7a Vi\u00eam \u0110\u1ebf \u0111\u00e3 dung nh\u1eadp v\u00e0o s\u00f4ng Tr\u01b0\u1eddng Giang. V\u00ec v\u1eady, kh\u00f4ng c\u00f2n nghi ng\u1edd g\u00ec n\u1eefa khi n\u00f3i r\u1eb1ng vai tr\u00f2 l\u1ecbch s\u1eed c\u1ee7a s\u00f4ng Tr\u01b0\u1eddng Giang ch\u00ednh l\u00e0 n\u01a1i truy\u1ec1n th\u1eeba n\u1ed1i ti\u1ebfp v\u0103n h\u00f3a r\u1ed3ng \u0111\u1ecf c\u1ee7a Vi\u00eam \u0110\u1ebf.<\/p>\n<p>N\u1ebfu v\u0103n h\u00f3a R\u1ed3ng V\u00e0ng m\u00e0 Ho\u00e0ng \u0110\u1ebf \u0111\u1ea1i bi\u1ec3u l\u00e0 v\u0103n h\u00f3a ch\u00ednh th\u1ed1ng c\u1ee7a d\u00e2n t\u1ed9c Trung Hoa, l\u00e0 v\u0103n h\u00f3a ch\u00ednh; v\u1eady th\u00ec v\u0103n h\u00f3a R\u1ed3ng \u0110\u1ecf m\u00e0u \u0111\u1ecf m\u00e0 Vi\u00eam \u0110\u1ebf \u0111\u1ea1i bi\u1ec3u ch\u00ednh l\u00e0 v\u0103n h\u00f3a phi ch\u00ednh th\u1ed1ng c\u1ee7a d\u00e2n t\u1ed9c Trung Hoa, l\u00e0 v\u0103n h\u00f3a ph\u1ee5. Ch\u00ednh l\u00e0 d\u01b0\u01a1ng, ph\u1ee5 l\u00e0 \u00e2m; Tr\u1eddi l\u00e0 d\u01b0\u01a1ng, \u0111\u1ea5t l\u00e0 \u00e2m, v\u00ec v\u1eady ch\u00fang ta th\u1ea5y, s\u00f4ng Ho\u00e0ng H\u00e0 l\u1ea5y h\u00ecnh t\u01b0\u1ee3ng con s\u00f4ng treo \u0111\u1ec3 bi\u1ec3u hi\u1ec7n r\u1ed3ng bay, l\u00e0 thi\u00ean long (r\u1ed3ng tr\u1eddi); c\u00f2n Tr\u01b0\u1eddng Giang d\u00f9ng h\u00ecnh t\u01b0\u1ee3ng r\u1eafn, u\u1ed1n kh\u00fac ngo\u1eb1n ngo\u00e8o \u0111\u1ec3 bi\u1ec3u hi\u1ec7n con r\u1ed3ng nh\u1ecf, l\u00e0 \u0111\u1ecba long (r\u1ed3ng \u0111\u1ea5t).<\/p>\n<p>Nh\u01b0 v\u1eady \u1edf ph\u1ea7n tr\u00ecnh b\u00e0y ph\u00eda tr\u00ean ch\u00fang ta \u0111\u00e3 ph\u00e2n t\u00edch s\u1ef1 kh\u00e1c bi\u1ec7t gi\u1eefa v\u0103n h\u00f3a r\u1ed3ng v\u00e0ng s\u00f4ng Ho\u00e0ng H\u00e0 v\u00e0 v\u0103n h\u00f3a r\u1ed3ng \u0111\u1ecf c\u1ee7a s\u00f4ng Tr\u01b0\u1eddng Giang t\u1eeb g\u00f3c \u0111\u1ed9 h\u00ecnh d\u1ea1ng \u0111\u1ecba l\u00fd v\u00e0 n\u1ed9i h\u00e0m v\u0103n ho\u00e1 c\u1ee7a m\u1ed7i con s\u00f4ng. \u1ede ph\u1ea7n sau, ch\u00fang ta s\u1ebd l\u1ea7n l\u01b0\u1ee3t l\u00e0m r\u00f5 s\u1ef1 kh\u00e1c bi\u1ec7t t\u1eeb bi\u1ec3u hi\u1ec7n l\u1ecbch s\u1eed v\u00e0 bi\u1ec3u hi\u1ec7n th\u1ef1c t\u1ebf gi\u1eefa v\u0103n h\u00f3a r\u1ed3ng v\u00e0ng s\u00f4ng Ho\u00e0ng H\u00e0 v\u00e0 v\u0103n h\u00f3a r\u1ed3ng \u0111\u1ecf c\u1ee7a s\u00f4ng Tr\u01b0\u1eddng Giang. M\u1eddi c\u00e1c b\u1ea1n c\u00f9ng \u0111\u00f3n \u0111\u1ecdc.<\/p>\n<p>(C\u00f2n ti\u1ebfp)<\/p>\n<p>D\u1ecbch t\u1eeb:\u00a0<a class=\"external free\" href=\"https:\/\/www.zhengjian.org\/node\/261047\" rel=\"nofollow\">https:\/\/www.zhengjian.org\/node\/261047<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>[ChanhKien.org] 2. R\u1ed3ng \u0111\u1ecf Tr\u01b0\u1eddng Giang S\u00f4ng Tr\u01b0\u1eddng Giang c\u00f3 h\u00ecnh th\u1ebf ngo\u1eb1n ngo\u00e8o u\u1ed1n kh\u00fac, tr\u00f4ng gi\u1ed1ng nh\u01b0 m\u1ed9t con r\u1eafn to \u0111ang ch\u1ea1y tr\u00ean m\u1eb7t \u0111\u1ea5t, \u0111\u1ea7u h\u01b0\u1edbng v\u1ec1 ph\u00eda \u0111\u00f4ng, \u0111u\u00f4i th\u00ec v\u1ec3nh v\u1ec1 ph\u00eda t\u00e2y; c\u1eeda bi\u1ec3n c\u1ee7a s\u00f4ng Tr\u01b0\u1eddng Giang loe ra nh\u01b0 h\u00ecnh chi\u1ebfc k\u00e8n \u0111\u1ed3ng, nh\u00ecn tr\u00f4ng gi\u1ed1ng [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":13,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_sitemap_exclude":false,"_sitemap_priority":"","_sitemap_frequency":"","ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[304,103],"tags":[373],"class_list":["post-28314","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-loat-bai","category-vanhoa-truyenthong","tag-nhi-long-hy-chau"],"acf":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v26.8 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Nh\u1ecb long h\u00fd ch\u00e2u (3): V\u0103n h\u00f3a Ho\u00e0ng long m\u00e0u v\u00e0ng, v\u0103n h\u00f3a X\u00edch long m\u00e0u \u0111\u1ecf (Ph\u1ea7n 2) - Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/chanhkien.org\/2022\/01\/nhi-long-hy-chau-3-van-hoa-hoang-long-mau-vang-van-hoa-xich-long-mau-do-phan-2.html\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Nh\u1ecb long h\u00fd ch\u00e2u (3): V\u0103n h\u00f3a Ho\u00e0ng long m\u00e0u v\u00e0ng, v\u0103n h\u00f3a X\u00edch long m\u00e0u \u0111\u1ecf (Ph\u1ea7n 2) - Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"[ChanhKien.org] 2. R\u1ed3ng \u0111\u1ecf Tr\u01b0\u1eddng Giang S\u00f4ng Tr\u01b0\u1eddng Giang c\u00f3 h\u00ecnh th\u1ebf ngo\u1eb1n ngo\u00e8o u\u1ed1n kh\u00fac, tr\u00f4ng gi\u1ed1ng nh\u01b0 m\u1ed9t con r\u1eafn to \u0111ang ch\u1ea1y tr\u00ean m\u1eb7t \u0111\u1ea5t, \u0111\u1ea7u h\u01b0\u1edbng v\u1ec1 ph\u00eda \u0111\u00f4ng, \u0111u\u00f4i th\u00ec v\u1ec3nh v\u1ec1 ph\u00eda t\u00e2y; c\u1eeda bi\u1ec3n c\u1ee7a s\u00f4ng Tr\u01b0\u1eddng Giang loe ra nh\u01b0 h\u00ecnh chi\u1ebfc k\u00e8n \u0111\u1ed3ng, nh\u00ecn tr\u00f4ng gi\u1ed1ng [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/chanhkien.org\/2022\/01\/nhi-long-hy-chau-3-van-hoa-hoang-long-mau-vang-van-hoa-xich-long-mau-do-phan-2.html\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2022-01-30T10:34:31+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2025-06-06T18:11:06+00:00\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"editor_n\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"editor_n\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"18 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/2022\/01\/nhi-long-hy-chau-3-van-hoa-hoang-long-mau-vang-van-hoa-xich-long-mau-do-phan-2.html#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/2022\/01\/nhi-long-hy-chau-3-van-hoa-hoang-long-mau-vang-van-hoa-xich-long-mau-do-phan-2.html\"},\"author\":{\"name\":\"editor_n\",\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/#\/schema\/person\/d39853a2b0e6235cdad43189e4cbd085\"},\"headline\":\"Nh\u1ecb long h\u00fd ch\u00e2u (3): V\u0103n h\u00f3a Ho\u00e0ng long m\u00e0u v\u00e0ng, v\u0103n h\u00f3a X\u00edch long m\u00e0u \u0111\u1ecf (Ph\u1ea7n 2)\",\"datePublished\":\"2022-01-30T10:34:31+00:00\",\"dateModified\":\"2025-06-06T18:11:06+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/2022\/01\/nhi-long-hy-chau-3-van-hoa-hoang-long-mau-vang-van-hoa-xich-long-mau-do-phan-2.html\"},\"wordCount\":3691,\"keywords\":[\"Nh\u1ecb long h\u00fd ch\u00e2u\"],\"articleSection\":[\"Lo\u1ea1t b\u00e0i (Series)\",\"V\u0103n h\u00f3a truy\u1ec1n th\u1ed1ng\"],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/2022\/01\/nhi-long-hy-chau-3-van-hoa-hoang-long-mau-vang-van-hoa-xich-long-mau-do-phan-2.html\",\"url\":\"https:\/\/chanhkien.org\/2022\/01\/nhi-long-hy-chau-3-van-hoa-hoang-long-mau-vang-van-hoa-xich-long-mau-do-phan-2.html\",\"name\":\"Nh\u1ecb long h\u00fd ch\u00e2u (3): V\u0103n h\u00f3a Ho\u00e0ng long m\u00e0u v\u00e0ng, v\u0103n h\u00f3a X\u00edch long m\u00e0u \u0111\u1ecf (Ph\u1ea7n 2) - Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/#website\"},\"datePublished\":\"2022-01-30T10:34:31+00:00\",\"dateModified\":\"2025-06-06T18:11:06+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/#\/schema\/person\/d39853a2b0e6235cdad43189e4cbd085\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/2022\/01\/nhi-long-hy-chau-3-van-hoa-hoang-long-mau-vang-van-hoa-xich-long-mau-do-phan-2.html#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/chanhkien.org\/2022\/01\/nhi-long-hy-chau-3-van-hoa-hoang-long-mau-vang-van-hoa-xich-long-mau-do-phan-2.html\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/2022\/01\/nhi-long-hy-chau-3-van-hoa-hoang-long-mau-vang-van-hoa-xich-long-mau-do-phan-2.html#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/chanhkien.org\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Nh\u1ecb long h\u00fd ch\u00e2u (3): V\u0103n h\u00f3a Ho\u00e0ng long m\u00e0u v\u00e0ng, v\u0103n h\u00f3a X\u00edch long m\u00e0u \u0111\u1ecf (Ph\u1ea7n 2)\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/#website\",\"url\":\"https:\/\/chanhkien.org\/\",\"name\":\"Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net\",\"description\":\"Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/chanhkien.org\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/#\/schema\/person\/d39853a2b0e6235cdad43189e4cbd085\",\"name\":\"editor_n\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/477cfe79ccaed8cd40df0d7aaa67e353ae2abbab5c5e604c00a2fa48794ede02?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/477cfe79ccaed8cd40df0d7aaa67e353ae2abbab5c5e604c00a2fa48794ede02?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"editor_n\"},\"url\":\"https:\/\/chanhkien.org\/author\/editorn\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Nh\u1ecb long h\u00fd ch\u00e2u (3): V\u0103n h\u00f3a Ho\u00e0ng long m\u00e0u v\u00e0ng, v\u0103n h\u00f3a X\u00edch long m\u00e0u \u0111\u1ecf (Ph\u1ea7n 2) - Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/chanhkien.org\/2022\/01\/nhi-long-hy-chau-3-van-hoa-hoang-long-mau-vang-van-hoa-xich-long-mau-do-phan-2.html","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"Nh\u1ecb long h\u00fd ch\u00e2u (3): V\u0103n h\u00f3a Ho\u00e0ng long m\u00e0u v\u00e0ng, v\u0103n h\u00f3a X\u00edch long m\u00e0u \u0111\u1ecf (Ph\u1ea7n 2) - Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net","og_description":"[ChanhKien.org] 2. R\u1ed3ng \u0111\u1ecf Tr\u01b0\u1eddng Giang S\u00f4ng Tr\u01b0\u1eddng Giang c\u00f3 h\u00ecnh th\u1ebf ngo\u1eb1n ngo\u00e8o u\u1ed1n kh\u00fac, tr\u00f4ng gi\u1ed1ng nh\u01b0 m\u1ed9t con r\u1eafn to \u0111ang ch\u1ea1y tr\u00ean m\u1eb7t \u0111\u1ea5t, \u0111\u1ea7u h\u01b0\u1edbng v\u1ec1 ph\u00eda \u0111\u00f4ng, \u0111u\u00f4i th\u00ec v\u1ec3nh v\u1ec1 ph\u00eda t\u00e2y; c\u1eeda bi\u1ec3n c\u1ee7a s\u00f4ng Tr\u01b0\u1eddng Giang loe ra nh\u01b0 h\u00ecnh chi\u1ebfc k\u00e8n \u0111\u1ed3ng, nh\u00ecn tr\u00f4ng gi\u1ed1ng [&hellip;]","og_url":"https:\/\/chanhkien.org\/2022\/01\/nhi-long-hy-chau-3-van-hoa-hoang-long-mau-vang-van-hoa-xich-long-mau-do-phan-2.html","og_site_name":"Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net","article_published_time":"2022-01-30T10:34:31+00:00","article_modified_time":"2025-06-06T18:11:06+00:00","author":"editor_n","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"editor_n","Est. reading time":"18 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/chanhkien.org\/2022\/01\/nhi-long-hy-chau-3-van-hoa-hoang-long-mau-vang-van-hoa-xich-long-mau-do-phan-2.html#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/chanhkien.org\/2022\/01\/nhi-long-hy-chau-3-van-hoa-hoang-long-mau-vang-van-hoa-xich-long-mau-do-phan-2.html"},"author":{"name":"editor_n","@id":"https:\/\/chanhkien.org\/#\/schema\/person\/d39853a2b0e6235cdad43189e4cbd085"},"headline":"Nh\u1ecb long h\u00fd ch\u00e2u (3): V\u0103n h\u00f3a Ho\u00e0ng long m\u00e0u v\u00e0ng, v\u0103n h\u00f3a X\u00edch long m\u00e0u \u0111\u1ecf (Ph\u1ea7n 2)","datePublished":"2022-01-30T10:34:31+00:00","dateModified":"2025-06-06T18:11:06+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/chanhkien.org\/2022\/01\/nhi-long-hy-chau-3-van-hoa-hoang-long-mau-vang-van-hoa-xich-long-mau-do-phan-2.html"},"wordCount":3691,"keywords":["Nh\u1ecb long h\u00fd ch\u00e2u"],"articleSection":["Lo\u1ea1t b\u00e0i (Series)","V\u0103n h\u00f3a truy\u1ec1n th\u1ed1ng"],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/chanhkien.org\/2022\/01\/nhi-long-hy-chau-3-van-hoa-hoang-long-mau-vang-van-hoa-xich-long-mau-do-phan-2.html","url":"https:\/\/chanhkien.org\/2022\/01\/nhi-long-hy-chau-3-van-hoa-hoang-long-mau-vang-van-hoa-xich-long-mau-do-phan-2.html","name":"Nh\u1ecb long h\u00fd ch\u00e2u (3): V\u0103n h\u00f3a Ho\u00e0ng long m\u00e0u v\u00e0ng, v\u0103n h\u00f3a X\u00edch long m\u00e0u \u0111\u1ecf (Ph\u1ea7n 2) - Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net","isPartOf":{"@id":"https:\/\/chanhkien.org\/#website"},"datePublished":"2022-01-30T10:34:31+00:00","dateModified":"2025-06-06T18:11:06+00:00","author":{"@id":"https:\/\/chanhkien.org\/#\/schema\/person\/d39853a2b0e6235cdad43189e4cbd085"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/chanhkien.org\/2022\/01\/nhi-long-hy-chau-3-van-hoa-hoang-long-mau-vang-van-hoa-xich-long-mau-do-phan-2.html#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/chanhkien.org\/2022\/01\/nhi-long-hy-chau-3-van-hoa-hoang-long-mau-vang-van-hoa-xich-long-mau-do-phan-2.html"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/chanhkien.org\/2022\/01\/nhi-long-hy-chau-3-van-hoa-hoang-long-mau-vang-van-hoa-xich-long-mau-do-phan-2.html#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/chanhkien.org\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Nh\u1ecb long h\u00fd ch\u00e2u (3): V\u0103n h\u00f3a Ho\u00e0ng long m\u00e0u v\u00e0ng, v\u0103n h\u00f3a X\u00edch long m\u00e0u \u0111\u1ecf (Ph\u1ea7n 2)"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/chanhkien.org\/#website","url":"https:\/\/chanhkien.org\/","name":"Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net","description":"Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/chanhkien.org\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/chanhkien.org\/#\/schema\/person\/d39853a2b0e6235cdad43189e4cbd085","name":"editor_n","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/chanhkien.org\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/477cfe79ccaed8cd40df0d7aaa67e353ae2abbab5c5e604c00a2fa48794ede02?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/477cfe79ccaed8cd40df0d7aaa67e353ae2abbab5c5e604c00a2fa48794ede02?s=96&d=mm&r=g","caption":"editor_n"},"url":"https:\/\/chanhkien.org\/author\/editorn"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/28314","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/users\/13"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=28314"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/28314\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=28314"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=28314"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=28314"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}