{"id":26215,"date":"2020-04-25T01:58:09","date_gmt":"2020-04-25T01:58:09","guid":{"rendered":"https:\/\/chanhkien.org\/?p=26215"},"modified":"2025-05-12T10:21:35","modified_gmt":"2025-05-12T03:21:35","slug":"nghia-giai-tam-quoc-2-the-nao-la-nghia","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/chanhkien.org\/2020\/04\/nghia-giai-tam-quoc-2-the-nao-la-nghia.html","title":{"rendered":"Ngh\u0129a gi\u1ea3i Tam qu\u1ed1c (2): Th\u1ebf n\u00e0o l\u00e0 \u2018ngh\u0129a\u2019?"},"content":{"rendered":"<p><strong>[ChanhKien.org]<\/strong> Ti\u1ebfp theo <a href=\"https:\/\/chanhkien.org\/2020\/04\/nghia-giai-tam-quoc-1-tam-quoc-chi-va-tam-quoc-dien-nghia.html\">ph\u1ea7n 1<\/a><\/p>\n<p>C\u00e1i m\u00e0 <em>Tam qu\u1ed1c di\u1ec5n ngh\u0129a<\/em>\u00a0di\u1ec5n l\u00e0 \u2018ngh\u0129a\u2019, v\u00ec v\u1eady c\u00e2u chuy\u1ec7n kinh \u0111i\u1ec3n m\u1edf \u0111\u1ea7u ch\u00ednh l\u00e0 \u2018k\u1ebft ngh\u0129a v\u01b0\u1eddn \u0111\u00e0o\u2019 gi\u1eefa L\u01b0u B\u1ecb, Quan V\u0169 v\u00e0 Tr\u01b0\u01a1ng Phi. T\u1ea1i v\u01b0\u1eddn \u0111\u00e0o c\u1ee7a Tr\u01b0\u01a1ng Phi \u0111\u00e3 h\u00ecnh th\u00e0nh n\u00ean m\u1ed1i quan h\u1ec7 k\u1ebft ngh\u0129a huynh \u0111\u1ec7 kh\u00f4ng c\u00f9ng huy\u1ebft th\u1ed1ng. V\u1eady \u2018ngh\u0129a\u2019 n\u00e0y l\u00e0 g\u00ec?<\/p>\n<p>C\u00e1ch hi\u1ec3u ph\u1ed5 bi\u1ebfn nh\u1ea5t v\u1ec1 \u2018ngh\u0129a\u2019 l\u00e0 ch\u00ednh l\u00fd l\u00e0m ng\u01b0\u1eddi, l\u00e0 \u0111\u1ea1o l\u00fd m\u00e0 l\u00e0m ng\u01b0\u1eddi tr\u00ean th\u1ebf gian c\u1ea7n tu\u00e2n theo. Do v\u1eady, \u2018ngh\u0129a\u2019 ph\u1ea3i \u0111\u01b0\u1eddng \u0111\u01b0\u1eddng ch\u00ednh ch\u00ednh, ngay th\u1eb3ng, c\u00f4ng b\u1eb1ng, kh\u00f4ng v\u1ecb t\u01b0, m\u00e0 v\u1ecb c\u00f4ng, v\u00ec ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c m\u00e0 h\u00e0nh. Ch\u00ednh v\u00ec v\u1eady nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi xu\u1ea5t th\u00e2n kh\u00e1c nhau th\u00ec c\u0169ng c\u00f3 nh\u1eefng ngh\u0129a v\u1ee5 kh\u00e1c nhau, kh\u00f4ng t\u1ef1 th\u00e2n n\u1ed7 l\u1ef1c l\u00e0m nh\u1eefng vi\u1ec7c n\u00ean l\u00e0m th\u00ec b\u1ecb xem l\u00e0 b\u1ea5t ngh\u0129a, \u0111i\u1ec1u \u0111\u00f3 c\u00f3 ngh\u0129a l\u00e0 b\u1ea1n \u0111\u00e3 vi ph\u1ea1m nguy\u00ean t\u1eafc l\u00e0m ng\u01b0\u1eddi. D\u00f9 b\u1ea1n l\u00e0 ai, ng\u1ed3i \u1edf v\u1ecb tr\u00ed n\u00e0o th\u00ec \u0111\u1ec1u v\u00f4 t\u01b0 m\u00e0 l\u00e0m t\u1ed1t nh\u1eefng vi\u1ec7c c\u1ea7n ph\u1ea3i l\u00e0m, \u0111\u00f3 ch\u00ednh l\u00e0 tr\u00e1ch nhi\u1ec7m c\u1ee7a b\u1ea1n, kh\u00f4ng th\u1ec3 tr\u1ed1n tr\u00e1nh, do v\u1eady m\u1edbi c\u00f3 c\u00e1ch n\u00f3i r\u1eb1ng vi\u1ec7c c\u1ee7a m\u00ecnh th\u00ec kh\u00f4ng th\u1ec3 \u0111\u1ea9y cho ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c. T\u1ea5t nhi\u00ean c\u0169ng c\u00f3 c\u00e1ch n\u00f3i r\u1eb1ng \u201cch\u00ednh ngh\u0129a b\u1ea5t dung t\u1eeb\u201d, t\u1ee9c n\u1ebfu c\u1ea7n ph\u1ea3i g\u00e1nh v\u00e1c \u0111\u1ea1o ngh\u0129a n\u00e0o \u0111\u00f3 th\u00ec kh\u00f4ng th\u1ec3 n\u00e0o t\u1eeb ch\u1ed1i.<\/p>\n<p>V\u00ed d\u1ee5, c\u00e1c qu\u00e2n th\u1ea7n, phu th\u00ea trong qu\u00e1 kh\u1ee9 \u0111\u1ec1u nh\u1ea5n m\u1ea1nh v\u1ec1 c\u00e1c nguy\u00ean t\u1eafc v\u00e0 tr\u00e1ch nhi\u1ec7m m\u00e0 h\u1ecd n\u00ean tu\u00e2n theo, v\u01b0\u01a1ng c\u00f3 v\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ea1o (nh\u00e2n ngh\u0129a), th\u1ea7n c\u00f3 th\u1ea7n \u0111\u1ea1o (trung ngh\u0129a), phu th\u00ea di\u1ec7c nhi\u00ean (l\u00f2ng chung th\u1ee7y). B\u1ea5t lu\u1eadn l\u00e0 qu\u00e2n th\u1ea7n hay phu th\u00ea, s\u01b0 \u0111\u1ed3 b\u1eb1ng h\u1eefu hay ph\u1ee5 t\u1eed huynh \u0111\u1ec7, ch\u1ecb em d\u00e2u, m\u1eb9 ch\u1ed3ng n\u00e0ng d\u00e2u\u2026 d\u00f9 b\u1ea1n \u0111ang trong m\u1ed1i quan h\u1ec7 n\u00e0o, v\u1edbi th\u00e2n ph\u1eadn ra sao \u0111\u1ec1u ph\u1ea3i n\u1eafm v\u1eefng \u0111\u1ea1o l\u00fd c\u0103n b\u1ea3n v\u1ec1 c\u00e1ch l\u00e0m ng\u01b0\u1eddi n\u00e0y. C\u00e1c \u0111\u1ea1o l\u00fd l\u00e0m ng\u01b0\u1eddi m\u00e0 m\u1ed7i b\u00ean \u0111\u1ec1u c\u1ea7n tu\u00e2n th\u1ee7, v\u1ed1n c\u00f3 c\u00e1c n\u1ed9i dung c\u1ee5 th\u1ec3 kh\u00e1c nhau, nh\u01b0ng \u0111\u1ec1u thu\u1ed9c v\u1ec1 ph\u1ea1m tr\u00f9\u00a0 \u2018ngh\u0129a\u2019, \u0111\u1ec1u l\u00e0 \u2018ngh\u0129a\u2019. \u0110\u1eb7c \u0111i\u1ec3m chung ch\u00ednh l\u00e0 s\u1ef1 ngay ch\u00ednh, v\u00f4 t\u01b0, v\u1ecb tha, v\u00e0 nh\u1eefng vi\u1ec7c m\u00e0 b\u1ea3n th\u00e2n n\u00ean th\u1ef1c hi\u1ec7n, n\u00ean g\u00e1nh v\u00e1c.<\/p>\n<p>Do \u0111\u00f3, ng\u01b0\u1eddi x\u01b0a c\u00f3 c\u00e2u: \u201chuynh \u0111\u1ea1o h\u1eefu, \u0111\u1ec7 \u0111\u1ea1o cung\u201d, \u00fd l\u00e0 \u0111\u1ea1o l\u00fd c\u1ee7a ph\u1eadn l\u00e0m anh trai l\u00e0 ph\u1ea3i y\u00eau th\u01b0\u01a1ng, ch\u0103m s\u00f3c, \u00e2n c\u1ea7n v\u1edbi em trai c\u1ee7a m\u00ecnh, c\u00f2n ph\u1eadn l\u00e0m em trai th\u00ec sao, \u0111\u00f3 l\u00e0 s\u1ef1 bi\u1ebft \u01a1n, t\u00f4n tr\u1ecdng, cung k\u00ednh v\u1ecb anh trai c\u1ee7a m\u00ecnh, th\u00e1i \u0111\u1ed9 c\u0169ng c\u1ea7n t\u00f4n k\u00ednh v\u00e0 c\u00f9ng san s\u1ebb v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi anh trai, \u0111\u00f3 l\u00e0 ngh\u0129a v\u1ee5. V\u00ec th\u1ebf, khi n\u00f3i \u0111\u1ebfn t\u00ecnh huynh \u0111\u1ec7, c\u00f3 th\u1ec3 ai \u0111\u00f3 s\u1ebd h\u1ecfi: v\u1eady \u2018k\u1ebft ngh\u0129a v\u01b0\u1eddn \u0111\u00e0o\u2019 c\u1ee7a L\u01b0u\u2013Quan\u2013Tr\u01b0\u01a1ng c\u00f3 ph\u1ea3i ng\u1ee5 \u00fd l\u00e0 ngh\u0129a t\u00ecnh huynh \u0111\u1ec7 n\u00e0y kh\u00f4ng?<\/p>\n<p><strong>Th\u1ec3 hi\u1ec7n c\u00e1i ngh\u0129a c\u1ee7a qu\u00e2n th\u1ea7n<\/strong><\/p>\n<p>Ch\u00fang t\u00f4i quay tr\u1edf l\u1ea1i quan \u0111i\u1ec3m c\u1ee7a t\u00e1c gi\u1ea3. T\u00e1c gi\u1ea3 vi\u1ebft v\u1ec1 Tam qu\u1ed1c l\u00e0 m\u00f4 t\u1ea3 v\u1ec1 to\u00e0n b\u1ed9 qu\u00e1 tr\u00ecnh t\u1eeb khi h\u00ecnh th\u00e0nh \u0111\u1ebfn khi k\u1ebft th\u00fac c\u1ee7a ba v\u01b0\u01a1ng qu\u1ed1c Ng\u1ee5y, Th\u1ee5c v\u00e0 Ng\u00f4, l\u00e0 s\u1ef1 mi\u00eau t\u1ea3 li\u00ean t\u1ee5c v\u1ec1 nh\u1eefng chi ti\u1ebft th\u1eddi ho\u00e0ng kim v\u00e0 th\u1ea5t b\u1ea1i c\u1ee7a c\u00e1c v\u1ecb ho\u00e0ng \u0111\u1ebf, nh\u1eefng t\u01b0\u1edbng l\u0129nh, c\u00e1c v\u1ecb anh h\u00f9ng h\u00e0o ki\u1ec7t. T\u00e1c gi\u1ea3 tri\u1ec3n khai c\u00e2u chuy\u1ec7n c\u1ee7a t\u1eebng nh\u00e2n v\u1eadt ch\u1ee7 ch\u1ed1t m\u1ed9t c\u00e1ch chi ti\u1ebft, \u0111\u1ec3 cho m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u1eefng th\u00e2n ph\u1eadn kh\u00e1c nhau \u0111\u00e3 c\u00f3 nh\u1eefng quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh v\u00e0 l\u1ef1a ch\u1ecdn nh\u01b0 th\u1ebf n\u00e0o khi \u0111\u1ed1i di\u1ec7n v\u1edbi \u0111\u1ecba v\u1ecb, quy\u1ec1n l\u1ef1c, gi\u00e0u sang trong th\u1eddi th\u1ebf gian nguy nan, lo\u1ea1n l\u1ea1c. M\u1ed7i m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1u c\u00f3 nh\u1eefng ch\u00ed h\u01b0\u1edbng kh\u00e1c nhau, nh\u1eefng nguy\u00ean t\u1eafc \u1ee9ng x\u1eed kh\u00e1c nhau v\u00e0 m\u1ed7i l\u1ef1a ch\u1ecdn \u0111\u1ec1u l\u00e0 s\u1ef1 kh\u1ea3o nghi\u1ec7m nh\u00e2n t\u00e2m, \u0111\u1ec1u l\u00e0 s\u1ef1 l\u1ef1a ch\u1ecdn gi\u1eefa thi\u1ec7n v\u00e0 \u00e1c, c\u0169ng ch\u00ednh l\u00e0 l\u1ef1a ch\u1ecdn gi\u1eefa ngh\u0129a v\u00e0 b\u1ea5t ngh\u0129a m\u00e0 ng\u01b0\u1eddi x\u01b0a n\u00f3i \u0111\u1ebfn. Do \u0111\u00f3, ch\u00fang ta th\u1ea5y r\u1eb1ng c\u00e1c cu\u1ed9c chi\u1ebfn tranh v\u1eabn ti\u1ebfp di\u1ec5n v\u00e0 c\u00e1c anh h\u00f9ng t\u1eeb m\u1ecdi t\u1ea7ng l\u1edbp l\u1ea1i li\u00ean t\u1ee5c xu\u1ea5t hi\u1ec7n. R\u1ed1t cu\u1ed9c th\u00ec ai \u0111ang c\u00f4ng t\u00e2m b\u00e1o qu\u1ed1c an d\u00e2n, v\u00e0 ai l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi nh\u00e2n danh c\u00f4ng l\u00fd tr\u00ean b\u1ec1 m\u1eb7t \u0111\u1ec3 r\u1ed3i th\u1ef1c ra l\u00e0 t\u00ecm ki\u1ebfm ngai v\u00e0ng \u0111\u1ecba v\u1ecb hay quy\u1ec1n l\u1ef1c l\u1ee3i \u00edch ri\u00eang t\u01b0? \u0110\u1ec3 m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi nh\u00ecn th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u1eefng bi\u1ec3u hi\u1ec7n c\u1ee5 th\u1ec3 c\u1ee7a ngh\u0129a v\u00e0 b\u1ea5t ngh\u0129a, t\u00e1c gi\u1ea3 \u0111\u00e3 vi\u1ebft n\u00ean t\u00e1c ph\u1ea9m \u0111\u1ed3 s\u1ed9 n\u00e0y, v\u00e0 l\u1ecbch s\u1eed quan c\u1ee7a t\u00e1c gi\u1ea3 qua \u0111\u00f3 c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ec3 hi\u1ec7n m\u1ed9t c\u00e1ch \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7.<\/p>\n<p>V\u00ec th\u1ebf, \u2018k\u1ebft ngh\u0129a v\u01b0\u1eddn \u0111\u00e0o\u2019 xu\u1ea5t hi\u1ec7n \u1edf ph\u1ea7n m\u1edf \u0111\u1ea7u v\u00e0 c\u0169ng nh\u1ea5t \u0111\u1ecbnh l\u00e0 c\u00f3 m\u1ed1i li\u00ean quan \u0111\u1ebfn nh\u1eefng nh\u00e2n v\u1eadt tr\u1ecdng y\u1ebfu v\u00e0 nh\u00e2n v\u1eadt ch\u00ednh \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00e1c gi\u1ea3 kh\u1eb3ng \u0111\u1ecbnh. Ba ng\u01b0\u1eddi qu\u1ea3 th\u1ef1c l\u00e0 tam v\u1ecb nh\u1ea5t th\u1ec3: L\u01b0u B\u1ecb l\u00e0 th\u1ee7 l\u0129nh, l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ea7u n\u00e3o cho c\u00e1c \u0111\u1ec7, l\u00e0 nh\u00e2n v\u1eadt \u0111\u1ecbnh h\u01b0\u1edbng; Quan V\u0169 v\u00e0 Tr\u01b0\u01a1ng Phi l\u00e0 hai c\u00e1nh tay tr\u00e1i ph\u1ea3i \u0111\u1eafc l\u1ef1c c\u1ee7a L\u01b0u B\u1ecb. Do \u0111\u00f3, ch\u00fang ta c\u00f3 th\u1ec3 th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c, khi ba ng\u01b0\u1eddi xu\u1ea5t hi\u1ec7n th\u00ec Quan V\u0169 \u1edf b\u00ean tr\u00e1i, Tr\u01b0\u01a1ng Phi \u1edf b\u00ean ph\u1ea3i. Ngo\u00e0i vi\u1ec7c t\u1eadn h\u1ebft c\u00e1i ngh\u0129a huynh \u0111\u1ec7, c\u00f2n bi\u1ec3u hi\u1ec7n s\u1ef1 \u0111\u1ed3ng t\u00e2m \u0111\u1ed3ng l\u00f2ng c\u1ee7a ngh\u0129a qu\u00e2n th\u1ea7n. L\u01b0u B\u1ecb kh\u00f4ng qu\u00ean c\u00f4ng t\u00e2m m\u00e0 \u00e1i d\u00e2n k\u00ednh hi\u1ec1n, l\u00e0m v\u1ecb vua nh\u00e2n ngh\u0129a khoan dung \u0111\u1ed9 l\u01b0\u1ee3ng, c\u00f9ng v\u1edbi Quan V\u0169 l\u00e0 b\u1ec1 t\u00f4i, l\u00e0 v\u1ecb t\u01b0\u1edbng trung ngh\u0129a, \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c tri\u1ec3n hi\u1ec7n m\u1ed9t c\u00e1ch tr\u1ecdng \u0111i\u1ec3m. \u0110\u00f3 l\u00e0 m\u1ed1i quan h\u1ec7 gi\u1eefa qu\u00e2n v\u01b0\u01a1ng v\u00e0 qu\u00e2n th\u1ea7n m\u00e0 t\u00e1c gi\u1ea3 \u0111\u00e1nh gi\u00e1 cao v\u00e0 t\u00f4n tr\u1ecdng. T\u00e1c gi\u1ea3 vi\u1ebft ra l\u00e0 \u0111\u1ec3 gi\u00e1o d\u1ee5c c\u00e1c \u0111\u1ebf v\u01b0\u01a1ng v\u00e0 v\u0103n v\u00f5 b\u00e1 quan, c\u00f9ng b\u00e1ch t\u00ednh ph\u1ed5 th\u00f4ng trong t\u01b0\u01a1ng lai.<\/p>\n<p>Do \u0111\u00f3, b\u1ea1n s\u1ebd nh\u1eadn ra r\u1eb1ng L\u01b0u B\u1ecb, ng\u01b0\u1eddi m\u00e0 sau n\u00e0y s\u1ebd l\u00e0m vua, tr\u1ecdng \u0111i\u1ec3m l\u00e0 th\u1ec3 hi\u1ec7n ch\u1eef \u2018nh\u00e2n\u2019 trong \u00fd ngh\u0129a c\u1ee7a nh\u00e2n v\u1eadt n\u00e0y, b\u1edfi v\u00ec c\u00f3 c\u00e1ch n\u00f3i r\u1eb1ng \u0111\u1ea1o l\u00e0m vua ph\u1ea3i c\u00f3 nh\u00e2n ngh\u0129a. C\u00f2n Quan V\u0169 v\u00e0 Tr\u01b0\u01a1ng Phi l\u00e0 hai v\u1ecb b\u1ec1 t\u00f4i, do v\u1eady ch\u1ee7 y\u1ebfu l\u00e0m n\u1ed5i b\u1eadt h\u00e0m ngh\u0129a \u2018trung\u2019. T\u1ea5t nhi\u00ean m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi c\u0169ng s\u1ebd d\u1ec5 d\u00e0ng hi\u1ec3u \u0111\u01b0\u1ee3c v\u00ec sao b\u1eb1ng h\u1eefu th\u01b0\u1eddng nh\u1eafc \u0111\u1ebfn t\u00edn ngh\u0129a, b\u1edfi l\u1ebd b\u1eb1ng h\u1eefu c\u1ed1t y\u1ebfu l\u00e0 bi\u1ec3u hi\u1ec7n c\u00e1i h\u00e0m ngh\u0129a \u201ct\u00edn\u201d. Th\u1eadt ra nh\u00e2n ngh\u0129a, trung ngh\u0129a, t\u00edn ngh\u0129a \u0111\u1ec1u c\u00f3 s\u1ef1 t\u01b0\u01a1ng quan v\u1edbi nhau v\u00e0 kh\u00f4ng th\u1ec3 n\u00e0o t\u00e1ch r\u1eddi ho\u00e0n to\u00e0n, n\u1ebfu t\u00e1ch r\u1eddi ho\u00e0n to\u00e0n, th\u00ec s\u1ebd xu\u1ea5t hi\u1ec7n c\u00e1i ngu trung v\u00e0 ngu t\u00edn kh\u00f4ng ph\u00e2n bi\u1ec7t r\u00f5 thi\u1ec7n \u00e1c, th\u1eadm ch\u00ed c\u00f3 th\u1ec3 d\u1eabn t\u1edbi \u201ctr\u1ee3 Tr\u1ee5 vi ng\u01b0\u1ee3c\u201d. Do v\u1eady, ng\u01b0\u1eddi x\u01b0a c\u00f3 c\u00e2u r\u1eb1ng \u201chi\u1ec1n th\u1ea7n tr\u1ea1ch ch\u1ee7 nhi s\u1ef1\u201d (T\u00f4i hi\u1ec1n ch\u1ecdn ch\u00faa m\u00e0 th\u1edd). <em>Tam qu\u1ed1c di\u1ec5n ngh\u0129a<\/em>\u00a0\u0111\u00e3 th\u1ec3 hi\u1ec7n n\u1ed9i h\u00e0m n\u00e0y m\u1ed9t c\u00e1ch \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7 trong c\u00e2u chuy\u1ec7n. V\u00ec th\u1ebf nh\u00e2n ngh\u0129a, trung ngh\u0129a v\u00e0 t\u00edn ngh\u0129a \u0111\u1ec1u c\u00f3 h\u00e0m \u00fd nh\u1ea5n m\u1ea1nh ri\u00eang. N\u00f3i m\u1ed9t c\u00e1ch kh\u00e1c, cho d\u00f9 l\u00e0 nh\u00e2n, trung hay t\u00edn th\u00ec \u0111\u1ec1u c\u00f3 n\u1ed9i h\u00e0m c\u01a1 b\u1ea3n b\u00ean trong l\u00e0 \u201cCh\u00ednh tr\u1ef1c v\u00f4 t\u01b0, gi\u1eef v\u1eefng thi\u1ec7n ni\u1ec7m\u201d.<\/p>\n<p>Trong ti\u1ec3u thuy\u1ebft, \u0111\u1ec3 th\u1ec3 hi\u1ec7n l\u00f2ng nh\u00e2n t\u1eeb c\u1ee7a L\u01b0u B\u1ecb, nh\u00e2n v\u1eadt T\u00e0o Th\u00e1o \u0111\u01b0\u1ee3c mi\u00eau t\u1ea3 l\u00e0 m\u1ed9t gian h\u00f9ng v\u00e0 tr\u00e1i ng\u01b0\u1ee3c v\u1edbi L\u01b0u B\u1ecb. Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi t\u00f4n tr\u1ecdng l\u1ecbch s\u1eed th\u00ec cho r\u1eb1ng kh\u00f4ng c\u00f4ng b\u1eb1ng v\u1edbi nh\u00e2n v\u1eadt T\u00e0o Th\u00e1o v\u00e0 c\u1ea3m th\u1ea5y kh\u00f4ng ph\u00f9 h\u1ee3p v\u1edbi l\u1ecbch s\u1eed. V\u1eady ch\u00fang ta xem \u0111\u00e2y ch\u1ec9 l\u00e0 cu\u1ed1n ti\u1ec3u thuy\u1ebft v\u00e0 tr\u00ean th\u1ef1c t\u1ebf \u0111\u00f3 \u0111\u1ec1u l\u00e0 x\u1eed l\u00fd ngh\u1ec7 thu\u1eadt. L\u01b0u B\u1ecb c\u0169ng kh\u00f4ng gi\u1ed1ng y nh\u01b0 nh\u00e2n v\u1eadt l\u1ecbch s\u1eed nguy\u00ean g\u1ed1c m\u00e0 l\u00e0 \u0111\u1ea1i di\u1ec7n cho m\u1ed9t t\u00ednh c\u00e1ch cao qu\u00fd trong l\u00f2ng t\u00e1c gi\u1ea3. Mi\u1ec5n l\u00e0 nh\u00e2n v\u1eadt ch\u00ednh \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00e1c gi\u1ea3 t\u1ea1o d\u1ef1ng l\u00e0 ch\u00ednh di\u1ec7n v\u00e0 m\u1ee5c \u0111\u00edch cu\u1ed1i c\u00f9ng l\u00e0 \u0111\u1ec1 cao l\u00f2ng t\u1ed1t, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi nh\u1eb1m m\u1ee5c \u0111\u00edch ch\u00ednh l\u00e0 chuy\u1ec3n t\u1ea3i \u0111\u1ebfn m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi v\u1ec1 n\u1ed9i h\u00e0m c\u1ee7a c\u00e1c ch\u1ee7ng lo\u1ea1i \u2018<i><\/i>ngh\u0129a\u2019 kh\u00e1c nhau, d\u1ea1y con ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng ch\u1ec9 tr\u1edf th\u00e0nh ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 t\u00ecnh m\u00e0 c\u00f2n l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi tr\u1ecdng ngh\u0129a.<\/p>\n<p>Sau \u0111\u00e2y, ch\u00fang ta s\u1ebd xem chuy\u1ec7n k\u1ebft ngh\u0129a c\u1ee7a L\u01b0u Quan Tr\u01b0\u01a1ng, tr\u01b0\u1edbc h\u1ebft c\u1ea7n ph\u1ea3i n\u00f3i r\u00f5 b\u1ed1i c\u1ea3nh l\u1ecbch s\u1eed. Ng\u00e0y nay, c\u00e1ch gi\u1ea3i ngh\u0129a ph\u1ed5 bi\u1ebfn \u1edf Trung Qu\u1ed1c \u0110\u1ea1i l\u1ee5c l\u00e0 cu\u1ed9c kh\u1edfi ngh\u0129a Ho\u00e0ng C\u00e2n (Kh\u0103n V\u00e0ng) l\u00e0 do b\u1ed1i c\u1ea3nh tri\u1ec1u ch\u00ednh m\u1ee5c n\u00e1t, quan l\u1ea1i tham \u00f4 v\u00e0 nh\u0169ng nhi\u1ec5u v\u00e0o cu\u1ed1i th\u1eddi \u0110\u00f4ng H\u00e1n. Nh\u01b0ng th\u1eadt ra \u0111i\u1ec1u n\u00e0y kh\u00f4ng ph\u00f9 h\u1ee3p nguy\u00ean t\u00e1c l\u1ecbch s\u1eed. R\u1ed1t cu\u1ed9c nh\u01b0 th\u1ebf n\u00e0o th\u00ec h\u00e3y d\u1ef1a v\u00e0o nguy\u00ean t\u00e1c \u0111\u1ec3 \u0111\u1ed1i chi\u1ebfu.<\/p>\n<p>D\u1ecbch t\u1eeb:<a href=\"http:\/\/big5.zhengjian.org\/node\/254336\"> http:\/\/big5.zhengjian.org\/node\/254336<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>[ChanhKien.org] Ti\u1ebfp theo ph\u1ea7n 1 C\u00e1i m\u00e0 Tam qu\u1ed1c di\u1ec5n ngh\u0129a\u00a0di\u1ec5n l\u00e0 \u2018ngh\u0129a\u2019, v\u00ec v\u1eady c\u00e2u chuy\u1ec7n kinh \u0111i\u1ec3n m\u1edf \u0111\u1ea7u ch\u00ednh l\u00e0 \u2018k\u1ebft ngh\u0129a v\u01b0\u1eddn \u0111\u00e0o\u2019 gi\u1eefa L\u01b0u B\u1ecb, Quan V\u0169 v\u00e0 Tr\u01b0\u01a1ng Phi. T\u1ea1i v\u01b0\u1eddn \u0111\u00e0o c\u1ee7a Tr\u01b0\u01a1ng Phi \u0111\u00e3 h\u00ecnh th\u00e0nh n\u00ean m\u1ed1i quan h\u1ec7 k\u1ebft ngh\u0129a huynh \u0111\u1ec7 kh\u00f4ng c\u00f9ng huy\u1ebft [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":12,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_sitemap_exclude":false,"_sitemap_priority":"","_sitemap_frequency":"","ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[103],"tags":[263],"class_list":["post-26215","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-vanhoa-truyenthong","tag-nghia-giai-tam-quoc"],"acf":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v26.8 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Ngh\u0129a gi\u1ea3i Tam qu\u1ed1c (2): Th\u1ebf n\u00e0o l\u00e0 \u2018ngh\u0129a\u2019? - Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/chanhkien.org\/2020\/04\/nghia-giai-tam-quoc-2-the-nao-la-nghia.html\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Ngh\u0129a gi\u1ea3i Tam qu\u1ed1c (2): Th\u1ebf n\u00e0o l\u00e0 \u2018ngh\u0129a\u2019? - Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"[ChanhKien.org] Ti\u1ebfp theo ph\u1ea7n 1 C\u00e1i m\u00e0 Tam qu\u1ed1c di\u1ec5n ngh\u0129a\u00a0di\u1ec5n l\u00e0 \u2018ngh\u0129a\u2019, v\u00ec v\u1eady c\u00e2u chuy\u1ec7n kinh \u0111i\u1ec3n m\u1edf \u0111\u1ea7u ch\u00ednh l\u00e0 \u2018k\u1ebft ngh\u0129a v\u01b0\u1eddn \u0111\u00e0o\u2019 gi\u1eefa L\u01b0u B\u1ecb, Quan V\u0169 v\u00e0 Tr\u01b0\u01a1ng Phi. T\u1ea1i v\u01b0\u1eddn \u0111\u00e0o c\u1ee7a Tr\u01b0\u01a1ng Phi \u0111\u00e3 h\u00ecnh th\u00e0nh n\u00ean m\u1ed1i quan h\u1ec7 k\u1ebft ngh\u0129a huynh \u0111\u1ec7 kh\u00f4ng c\u00f9ng huy\u1ebft [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/chanhkien.org\/2020\/04\/nghia-giai-tam-quoc-2-the-nao-la-nghia.html\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2020-04-25T01:58:09+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2025-05-12T03:21:35+00:00\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Editor\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Editor\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"11 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/2020\/04\/nghia-giai-tam-quoc-2-the-nao-la-nghia.html#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/2020\/04\/nghia-giai-tam-quoc-2-the-nao-la-nghia.html\"},\"author\":{\"name\":\"Editor\",\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/#\/schema\/person\/815a8ddcbe05b998bbeba355c194560a\"},\"headline\":\"Ngh\u0129a gi\u1ea3i Tam qu\u1ed1c (2): Th\u1ebf n\u00e0o l\u00e0 \u2018ngh\u0129a\u2019?\",\"datePublished\":\"2020-04-25T01:58:09+00:00\",\"dateModified\":\"2025-05-12T03:21:35+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/2020\/04\/nghia-giai-tam-quoc-2-the-nao-la-nghia.html\"},\"wordCount\":2285,\"keywords\":[\"Ngh\u0129a gi\u1ea3i tam qu\u1ed1c\"],\"articleSection\":[\"V\u0103n h\u00f3a truy\u1ec1n th\u1ed1ng\"],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/2020\/04\/nghia-giai-tam-quoc-2-the-nao-la-nghia.html\",\"url\":\"https:\/\/chanhkien.org\/2020\/04\/nghia-giai-tam-quoc-2-the-nao-la-nghia.html\",\"name\":\"Ngh\u0129a gi\u1ea3i Tam qu\u1ed1c (2): Th\u1ebf n\u00e0o l\u00e0 \u2018ngh\u0129a\u2019? - Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/#website\"},\"datePublished\":\"2020-04-25T01:58:09+00:00\",\"dateModified\":\"2025-05-12T03:21:35+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/#\/schema\/person\/815a8ddcbe05b998bbeba355c194560a\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/2020\/04\/nghia-giai-tam-quoc-2-the-nao-la-nghia.html#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/chanhkien.org\/2020\/04\/nghia-giai-tam-quoc-2-the-nao-la-nghia.html\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/2020\/04\/nghia-giai-tam-quoc-2-the-nao-la-nghia.html#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/chanhkien.org\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Ngh\u0129a gi\u1ea3i Tam qu\u1ed1c (2): Th\u1ebf n\u00e0o l\u00e0 \u2018ngh\u0129a\u2019?\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/#website\",\"url\":\"https:\/\/chanhkien.org\/\",\"name\":\"Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net\",\"description\":\"Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/chanhkien.org\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/#\/schema\/person\/815a8ddcbe05b998bbeba355c194560a\",\"name\":\"Editor\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/a7e351796c267be1e6120d3fd4e0fd9e37a5f397ee8fb5758ccfd748b3dd9907?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/a7e351796c267be1e6120d3fd4e0fd9e37a5f397ee8fb5758ccfd748b3dd9907?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"Editor\"},\"url\":\"https:\/\/chanhkien.org\/author\/editor\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Ngh\u0129a gi\u1ea3i Tam qu\u1ed1c (2): Th\u1ebf n\u00e0o l\u00e0 \u2018ngh\u0129a\u2019? - Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/chanhkien.org\/2020\/04\/nghia-giai-tam-quoc-2-the-nao-la-nghia.html","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"Ngh\u0129a gi\u1ea3i Tam qu\u1ed1c (2): Th\u1ebf n\u00e0o l\u00e0 \u2018ngh\u0129a\u2019? - Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net","og_description":"[ChanhKien.org] Ti\u1ebfp theo ph\u1ea7n 1 C\u00e1i m\u00e0 Tam qu\u1ed1c di\u1ec5n ngh\u0129a\u00a0di\u1ec5n l\u00e0 \u2018ngh\u0129a\u2019, v\u00ec v\u1eady c\u00e2u chuy\u1ec7n kinh \u0111i\u1ec3n m\u1edf \u0111\u1ea7u ch\u00ednh l\u00e0 \u2018k\u1ebft ngh\u0129a v\u01b0\u1eddn \u0111\u00e0o\u2019 gi\u1eefa L\u01b0u B\u1ecb, Quan V\u0169 v\u00e0 Tr\u01b0\u01a1ng Phi. T\u1ea1i v\u01b0\u1eddn \u0111\u00e0o c\u1ee7a Tr\u01b0\u01a1ng Phi \u0111\u00e3 h\u00ecnh th\u00e0nh n\u00ean m\u1ed1i quan h\u1ec7 k\u1ebft ngh\u0129a huynh \u0111\u1ec7 kh\u00f4ng c\u00f9ng huy\u1ebft [&hellip;]","og_url":"https:\/\/chanhkien.org\/2020\/04\/nghia-giai-tam-quoc-2-the-nao-la-nghia.html","og_site_name":"Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net","article_published_time":"2020-04-25T01:58:09+00:00","article_modified_time":"2025-05-12T03:21:35+00:00","author":"Editor","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"Editor","Est. reading time":"11 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/chanhkien.org\/2020\/04\/nghia-giai-tam-quoc-2-the-nao-la-nghia.html#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/chanhkien.org\/2020\/04\/nghia-giai-tam-quoc-2-the-nao-la-nghia.html"},"author":{"name":"Editor","@id":"https:\/\/chanhkien.org\/#\/schema\/person\/815a8ddcbe05b998bbeba355c194560a"},"headline":"Ngh\u0129a gi\u1ea3i Tam qu\u1ed1c (2): Th\u1ebf n\u00e0o l\u00e0 \u2018ngh\u0129a\u2019?","datePublished":"2020-04-25T01:58:09+00:00","dateModified":"2025-05-12T03:21:35+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/chanhkien.org\/2020\/04\/nghia-giai-tam-quoc-2-the-nao-la-nghia.html"},"wordCount":2285,"keywords":["Ngh\u0129a gi\u1ea3i tam qu\u1ed1c"],"articleSection":["V\u0103n h\u00f3a truy\u1ec1n th\u1ed1ng"],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/chanhkien.org\/2020\/04\/nghia-giai-tam-quoc-2-the-nao-la-nghia.html","url":"https:\/\/chanhkien.org\/2020\/04\/nghia-giai-tam-quoc-2-the-nao-la-nghia.html","name":"Ngh\u0129a gi\u1ea3i Tam qu\u1ed1c (2): Th\u1ebf n\u00e0o l\u00e0 \u2018ngh\u0129a\u2019? - Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net","isPartOf":{"@id":"https:\/\/chanhkien.org\/#website"},"datePublished":"2020-04-25T01:58:09+00:00","dateModified":"2025-05-12T03:21:35+00:00","author":{"@id":"https:\/\/chanhkien.org\/#\/schema\/person\/815a8ddcbe05b998bbeba355c194560a"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/chanhkien.org\/2020\/04\/nghia-giai-tam-quoc-2-the-nao-la-nghia.html#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/chanhkien.org\/2020\/04\/nghia-giai-tam-quoc-2-the-nao-la-nghia.html"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/chanhkien.org\/2020\/04\/nghia-giai-tam-quoc-2-the-nao-la-nghia.html#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/chanhkien.org\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Ngh\u0129a gi\u1ea3i Tam qu\u1ed1c (2): Th\u1ebf n\u00e0o l\u00e0 \u2018ngh\u0129a\u2019?"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/chanhkien.org\/#website","url":"https:\/\/chanhkien.org\/","name":"Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net","description":"Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/chanhkien.org\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/chanhkien.org\/#\/schema\/person\/815a8ddcbe05b998bbeba355c194560a","name":"Editor","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/chanhkien.org\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/a7e351796c267be1e6120d3fd4e0fd9e37a5f397ee8fb5758ccfd748b3dd9907?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/a7e351796c267be1e6120d3fd4e0fd9e37a5f397ee8fb5758ccfd748b3dd9907?s=96&d=mm&r=g","caption":"Editor"},"url":"https:\/\/chanhkien.org\/author\/editor"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/26215","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/users\/12"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=26215"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/26215\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=26215"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=26215"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=26215"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}