{"id":2131,"date":"2009-07-06T08:19:53","date_gmt":"2009-07-06T08:19:53","guid":{"rendered":"https:\/\/chanhkien.org\/?p=2131"},"modified":"2011-11-10T03:32:53","modified_gmt":"2011-11-10T03:32:53","slug":"doi-song-bi-mat-cua-cay-coi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/chanhkien.org\/2009\/07\/doi-song-bi-mat-cua-cay-coi.html","title":{"rendered":"\u0110\u1eddi s\u1ed1ng b\u00ed m\u1eadt c\u1ee7a c\u00e2y c\u1ed1i"},"content":{"rendered":"<p><strong>[Chanhkien.org]<\/strong> Cleve Backster l\u00e0 m\u1ed9t chuy\u00ean gia ng\u01b0\u1eddi M\u1ef9 v\u1ec1 ph\u00e1t hi\u1ec7n n\u00f3i d\u1ed1i. V\u00e0o n\u0103m 1966, b\u1eb1ng c\u00e1ch s\u1eed d\u1ee5ng m\u1ed9t m\u00e1y d\u00f2 n\u00f3i d\u1ed1i, \u00f4ng \u0111\u00e3 t\u00ecnh c\u1edd kh\u00e1m ph\u00e1 ra r\u1eb1ng th\u1ef1c v\u1eadt c\u0169ng c\u00f3 nh\u1eefng ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng c\u1ea3m x\u00fac \u1edf c\u1ea5p cao v\u00e0 kh\u00e1 t\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed3ng v\u1edbi c\u1ea3m t\u00ecnh \u1edf con ng\u01b0\u1eddi. \u00d4ng \u0111\u00e3 th\u1ef1c hi\u1ec7n m\u1ed9t chu\u1ed7i c\u00e1c nghi\u00ean c\u1ee9u l\u00e0m ch\u1ea5n \u0111\u1ed9ng c\u1ea3 th\u1ebf gi\u1edbi.<\/p>\n<p><strong><em>Th\u1ef1c v\u1eadt c\u0169ng c\u00f3 c\u1ea3m t\u00ecnh<\/em><\/strong><\/p>\n<p>M\u1ed9t ng\u00e0y, Backster n\u1ed1i m\u1ed9t m\u00e1y d\u00f2 n\u00f3i d\u1ed1i v\u1edbi nh\u1eefng chi\u1ebfc l\u00e1 c\u1ee7a c\u00e2y huy\u1ebft d\u1ee5, th\u01b0\u1eddng \u0111\u01b0\u1ee3c bi\u1ebft v\u1edbi c\u00e1i t\u00ean \u201cc\u00e2y r\u1ed3ng\u201d. \u00d4ng mu\u1ed1n bi\u1ebft sau bao l\u00e2u th\u00ec nh\u1eefng chi\u1ebfc l\u00e1 ph\u1ea3n \u1ee9ng khi \u00f4ng t\u01b0\u1edbi n\u01b0\u1edbc v\u00e0o r\u1ec5 c\u1ee7a c\u00e2y. Tr\u00ean l\u00fd thuy\u1ebft, m\u1ed9t c\u00e1i c\u00e2y s\u1ebd gia t\u0103ng t\u00ednh d\u1eabn v\u00e0 gi\u1ea3m s\u1ef1 kh\u00e1ng c\u1ef1 khi n\u00f3 h\u1ea5p th\u1ee5 n\u01b0\u1edbc, v\u00e0 \u0111\u01b0\u1eddng cong \u0111\u01b0\u1ee3c ghi l\u1ea1i tr\u00ean bi\u1ec3u \u0111\u1ed3 s\u1ebd c\u00f3 h\u00ecnh h\u01b0\u1edbng l\u00ean. Nh\u01b0ng s\u1ef1 th\u1eadt l\u00e0, \u0111\u01b0\u1eddng v\u1ebd l\u1ea1i cong xu\u1ed1ng d\u01b0\u1edbi. Khi m\u1ed9t m\u00e1y d\u00f2 n\u00f3i d\u1ed1i \u0111\u01b0\u1ee3c n\u1ed1i v\u00e0o c\u01a1 th\u1ec3 ng\u01b0\u1eddi, b\u00fat v\u1ebd s\u1ebd ghi l\u1ea1i nh\u1eefng \u0111\u01b0\u1eddng cong kh\u00e1c nhau ph\u1ee5 thu\u1ed9c v\u00e0o s\u1ef1 thay \u0111\u1ed5i trong t\u00e2m tr\u1ea1ng con ng\u01b0\u1eddi. S\u1ef1 ph\u1ea3n \u1ee9ng c\u1ee7a c\u00e2y huy\u1ebft d\u1ee5 c\u0169ng l\u00ean xu\u1ed1ng nh\u01b0 l\u00e0 t\u00e2m tr\u1ea1ng con ng\u01b0\u1eddi. D\u01b0\u1eddng nh\u01b0 n\u00f3 r\u1ea5t h\u1ea1nh ph\u00fac khi \u0111\u01b0\u1ee3c u\u1ed1ng n\u01b0\u1edbc.<\/p>\n<p><em><strong>Th\u1ef1c v\u1eadt c\u00f3 tri gi\u00e1c ngo\u1ea1i c\u1ea3m<\/strong><\/em><\/p>\n<p>Backster mu\u1ed1n bi\u1ebft li\u1ec7u th\u1ef1c v\u1eadt c\u00f3 th\u1ec3 c\u00f3 ph\u1ea3n \u1ee9ng n\u00e0o kh\u00e1c kh\u00f4ng. Theo kinh nghi\u1ec7m c\u1ee7a \u00f4ng, Backster bi\u1ebft r\u1eb1ng c\u00f3 m\u1ed9t c\u00e1ch t\u1ed1t \u0111\u1ec3 g\u00e2y ra ph\u1ea3n \u1ee9ng m\u1ea1nh m\u1ebd \u0111\u00f3 l\u00e0 l\u1ea5y ng\u01b0\u1eddi n\u00e0y \u0111\u1ec3 \u0111e d\u1ecda ng\u01b0\u1eddi kia. V\u00ec v\u1eady, Backster nh\u00fang l\u00e1 c\u00e2y v\u00e0o n\u01b0\u1edbc c\u00e0 ph\u00ea n\u00f3ng. Kh\u00f4ng c\u00f3 ph\u1ea3n \u1ee9ng n\u00e0o x\u1ea3y ra. \u00d4ng b\u00e8n ngh\u0129 ra m\u1ed9t \u0111i\u1ec1u \u0111\u00e1ng s\u1ee3 h\u01a1n: \u0111\u1ed1t chi\u1ebfc l\u00e1 m\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c n\u1ed1i v\u1edbi m\u00e1y d\u00f2 n\u00f3i d\u1ed1i. V\u1edbi \u00fd ngh\u0129 n\u00e0y, th\u1eadm ch\u00ed tr\u01b0\u1edbc khi \u00f4ng l\u00e0m th\u00ed nghi\u1ec7m, m\u1ed9t \u0111\u01b0\u1eddng cong l\u1eadp t\u1ee9c \u0111\u01b0\u1ee3c v\u1ebd l\u00ean gi\u1ea5y. Khi \u00f4ng tr\u1edf l\u1ea1i v\u1edbi m\u1ed9t bao di\u00eam, \u00f4ng th\u1ea5y m\u1ed9t \u0111\u01b0\u1eddng cong kh\u00e1c xu\u1ea5t hi\u1ec7n. D\u01b0\u1eddng nh\u01b0 khi c\u00e1i c\u00e2y th\u1ea5y \u00f4ng quy\u1ebft t\u00e2m \u0111\u1ed1t n\u00f3, n\u00f3 \u0111\u00e3 r\u1ea5t s\u1ee3 s\u1ec7t. N\u1ebfu \u00f4ng do d\u1ef1 hay ng\u1eadp ng\u1eebng khi mu\u1ed1n \u0111\u1ed1t c\u00e1i c\u00e2y, ph\u1ea3n \u1ee9ng \u0111\u01b0\u1ee3c ghi l\u1ea1i b\u1edfi m\u00e1y d\u00f2 n\u00f3i d\u1ed1i l\u00e0 kh\u00f4ng r\u00f5 r\u00e0ng. V\u00e0 khi \u00f4ng gi\u1ea3 v\u1edd \u0111\u1ed1t chi\u1ebfc l\u00e1, c\u00e1i c\u00e2y h\u1ea7u nh\u01b0 kh\u00f4ng c\u00f3 ph\u1ea3n \u1ee9ng g\u00ec. C\u00e1i c\u00e2y th\u1eadm ch\u00ed c\u00f2n c\u00f3 th\u1ec3 ph\u00e2n bi\u1ec7t \u0111\u01b0\u1ee3c \u00fd \u0111\u1ecbnh th\u1ef1c s\u1ef1 hay l\u00e0 s\u1ef1 gi\u1ea3 v\u1edd. Backster g\u1ea7n nh\u01b0 \u0111\u00e3 ch\u1ea1y ra ngo\u00e0i ph\u1ed1 v\u00e0 h\u00e9t l\u00ean r\u1eb1ng: \u201cTh\u1ef1c v\u1eadt c\u0169ng c\u00f3 c\u1ea3m t\u00ecnh! Th\u1ef1c v\u1eadt c\u0169ng c\u00f3 c\u1ea3m t\u00ecnh!\u201d V\u1edbi kh\u00e1m ph\u00e1 \u0111\u00e1ng kinh ng\u1ea1c n\u00e0y, cu\u1ed9c s\u1ed1ng c\u1ee7a \u00f4ng \u0111\u00e3 thay \u0111\u1ed5i m\u00e3i m\u00e3i.<\/p>\n<p>Sau n\u00e0y, khi Backster v\u00e0 \u0111\u1ed3ng nghi\u1ec7p l\u00e0m c\u00e1c th\u00ed nghi\u1ec7m kh\u1eafp \u0111\u1ea5t n\u01b0\u1edbc v\u1edbi c\u00e1c d\u1ee5ng c\u1ee5 kh\u00e1c nhau v\u00e0 c\u00e1c lo\u1ea1i c\u00e2y kh\u00e1c nhau, h\u1ecd \u0111\u00e3 quan s\u00e1t \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u1eefng k\u1ebft qu\u1ea3 t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1. H\u1ecd kh\u00e1m ph\u00e1 ra r\u1eb1ng th\u1eadm ch\u00ed n\u1ebfu l\u00e1 c\u00e2y b\u1ecb b\u1ee9t ra hay b\u1ecb c\u1eaft th\u00e0nh t\u1eebng m\u1ea3nh, ph\u1ea3n \u1ee9ng t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1 c\u0169ng x\u1ea3y ra v\u1edbi nh\u1eefng m\u1ea3nh l\u00e1 n\u00e0y khi ch\u00fang \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7t g\u1ea7n \u0111i\u1ec7n c\u1ef1c c\u1ee7a m\u00e1y d\u00f2 n\u00f3i d\u1ed1i. Khi m\u1ed9t con ch\u00f3 hay m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi thi\u1ebfu th\u00e2n thi\u1ec7n th\u00ecnh l\u00ecnh b\u01b0\u1edbc v\u00e0o, c\u00e1i c\u00e2y c\u0169ng l\u1ea1i c\u00f3 ph\u1ea3n \u1ee9ng.<\/p>\n<p><strong><em>Th\u1ef1c v\u1eadt l\u00e0 chuy\u00ean gia v\u1ec1 ph\u00e1t hi\u1ec7n n\u00f3i d\u1ed1i<\/em><\/strong><\/p>\n<p>Nh\u00ecn chung, khi ti\u1ebfn h\u00e0nh th\u00ed nghi\u1ec7m v\u1edbi m\u00e1y d\u00f2 n\u00f3i d\u1ed1i, c\u00e1c c\u1ef1c \u0111\u01b0\u1ee3c n\u1ed1i v\u00e0o ng\u01b0\u1eddi b\u1ecb t\u00ecnh nghi v\u00e0 ng\u01b0\u1eddi b\u1ecb t\u00ecnh nghi \u0111\u01b0\u1ee3c h\u1ecfi c\u00e1c c\u00e2u h\u1ecfi \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c thi\u1ebft k\u1ebf t\u1ec9 m\u1ec9. Ai c\u0169ng c\u00f3 m\u1ed9t ph\u1ea7n minh b\u1ea1ch c\u1ee7a m\u00ecnh, th\u01b0\u1eddng \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ecdi l\u00e0 \u201cl\u01b0\u01a1ng tri.\u201d V\u00ec v\u1eady, kh\u00f4ng k\u1ec3 l\u00e0 bao nhi\u00eau l\u00fd do v\u00e0 c\u1edb m\u00e0 m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi vi\u1ec7n v\u00e0o, th\u00ec khi n\u00f3i d\u1ed1i hay th\u1ef1c hi\u1ec7n m\u1ed9t h\u00e0nh vi x\u1ea5u, ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00f3 bi\u1ebft r\u00f5 r\u1eb1ng \u0111\u00f3 l\u00e0 m\u1ed9t s\u1ef1 l\u1eeba d\u1ed1i, hay m\u1ed9t h\u00e0nh vi x\u1ea5u. Do \u0111\u00f3, tr\u01b0\u1eddng \u0111i\u1ec7n c\u1ee7a th\u00e2n th\u1ec3 ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00f3 thay \u0111\u1ed5i, v\u00e0 s\u1ef1 thay \u0111\u1ed5i n\u00e0y c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c ghi l\u1ea1i b\u1edfi c\u00e1c thi\u1ebft b\u1ecb.<\/p>\n<p>Backster \u0111\u00e3 l\u00e0m m\u1ed9t th\u00ed nghi\u1ec7m, trong \u0111\u00f3 \u00f4ng n\u1ed1i m\u00e1y d\u00f2 n\u00f3i d\u1ed1i v\u00e0o m\u1ed9t c\u00e1i c\u00e2y v\u00e0 r\u1ed3i h\u1ecfi m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi v\u00e0i c\u00e2u h\u1ecfi. K\u1ebft qu\u1ea3 l\u00e0, Backster \u0111\u00e3 kh\u00e1m ph\u00e1 ra r\u1eb1ng c\u00e1i c\u00e2y c\u00f3 th\u1ec3 n\u00f3i \u0111\u01b0\u1ee3c ng\u01b0\u1eddi \u1ea5y c\u00f3 n\u00f3i d\u1ed1i hay kh\u00f4ng. \u00d4ng h\u1ecfi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00f3 n\u0103m sinh, \u0111\u01b0a cho anh ta b\u1ea3y s\u1ef1 l\u1ef1a ch\u1ecdn v\u00e0 h\u01b0\u1edbng d\u1eabn anh ta tr\u1ea3 l\u1eddi \u201ckh\u00f4ng\u201d v\u1edbi t\u1ea5t c\u1ea3 s\u1ed1 \u0111\u00f3, trong \u0111\u00f3 c\u00f3 m\u1ed9t c\u00e2u tr\u1ea3 l\u1eddi \u0111\u00fang. Khi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00f3 tr\u1ea3 l\u1eddi \u201ckh\u00f4ng\u201d v\u1edbi n\u0103m sinh ch\u00ednh x\u00e1c, c\u00e1i c\u00e2y c\u00f3 ph\u1ea3n \u1ee9ng v\u00e0 m\u1ed9t h\u00ecnh ch\u00f3p nh\u1ecdn tr\u00ean gi\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c v\u1ebd ra.<\/p>\n<p>Ti\u1ebfn s\u0129 Aristide Esser, tr\u01b0\u1edfng nh\u00f3m nghi\u00ean c\u1ee9u y t\u1ebf thu\u1ed9c B\u1ec7nh vi\u1ec7n bang Rockland t\u1ea1i New York, \u0111\u00e3 l\u00e0m l\u1ea1i th\u00ed nghi\u1ec7m n\u00e0y b\u1eb1ng c\u00e1ch h\u1ecfi m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e0n \u00f4ng m\u1ed9t c\u00e2u h\u1ecfi m\u00e0 c\u00f3 c\u00e2u tr\u1ea3 l\u1eddi kh\u00f4ng ch\u00ednh x\u00e1c \u1edf ph\u00eda tr\u01b0\u1edbc m\u1ed9t c\u00e1i c\u00e2y m\u00e0 anh ta \u0111\u00e3 ch\u0103m s\u00f3c n\u00f3 t\u1eeb khi n\u00f3 m\u1edbi n\u1ea3y m\u1ea7m. C\u00e1i c\u00e2y kh\u00f4ng che d\u1ea5u cho ng\u01b0\u1eddi ch\u1ee7 c\u1ee7a n\u00f3 ch\u00fat n\u00e0o. C\u00e2u tr\u1ea3 l\u1eddi kh\u00f4ng ch\u00ednh x\u00e1c \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u1ea3n \u00e1nh \u1edf bi\u1ec3u \u0111\u1ed3 \u0111\u01b0\u1ee3c v\u1ebd tr\u00ean gi\u1ea5y. \u00d4ng Esser, ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng tin Backster, \u0111\u00e3 t\u1eadn m\u1eaft ch\u1ee9ng ki\u1ebfn r\u1eb1ng l\u00fd thuy\u1ebft c\u1ee7a Backster l\u00e0 ho\u00e0n to\u00e0n \u0111\u00fang \u0111\u1eafn.<\/p>\n<p><strong><em>Th\u1ef1c v\u1eadt c\u00f3 th\u1ec3 nh\u1eadn ra con ng\u01b0\u1eddi<\/em><\/strong><\/p>\n<p>\u0110\u1ec3 ki\u1ec3m tra xem li\u1ec7u m\u1ed9t c\u00e1i c\u00e2y c\u00f3 th\u1ec3 nh\u1eadn ra c\u00e1c \u0111\u1ed3 v\u1eadt hay kh\u00f4ng, Backster \u0111\u00e3 g\u1ecdi t\u1edbi s\u00e1u sinh vi\u00ean, b\u1ecbt m\u1eaft h\u1ecd, v\u00e0 y\u00eau c\u1ea7u h\u1ecd r\u00fat th\u0103m t\u1eeb m\u1ed9t chi\u1ebfc m\u0169. M\u1ed9t trong s\u1ed1 c\u00e1c s\u1ef1 l\u1ef1a ch\u1ecdn c\u00f3 h\u01b0\u1edbng d\u1eabn v\u1ec1 vi\u1ec7c nh\u1ed5 r\u1ec5 hai c\u00e1i c\u00e2y trong ph\u00f2ng v\u00e0 ph\u00e1 ho\u1ea1i n\u00f3 b\u1eb1ng c\u00e1ch d\u1eabm ch\u00e2n l\u00ean. \u201cK\u1ebb s\u00e1t nh\u00e2n\u201d ph\u1ea3i l\u00e0m \u0111i\u1ec1u \u0111\u00f3 m\u1ed9t m\u00ecnh, v\u00e0 kh\u00f4ng ai bi\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c danh t\u00ednh c\u1ee7a th\u1ee7 ph\u1ea1m, bao g\u1ed3m c\u1ea3 Backster. B\u1eb1ng c\u00e1ch \u0111\u00f3, c\u00e1i c\u00e2y c\u00f2n l\u1ea1i kh\u00f4ng th\u1ec3 c\u1ea3m nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c ai l\u00e0 \u201ck\u1ebb gi\u1ebft ng\u01b0\u1eddi\u201d t\u1eeb \u00fd ngh\u0129 c\u1ee7a m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi. Th\u00ed nghi\u1ec7m \u0111\u01b0\u1ee3c thi\u1ebft k\u1ebf \u0111\u1ec3 c\u00e1i c\u00e2y s\u1ebd l\u00e0 nh\u00e2n ch\u1ee9ng duy nh\u1ea5t.<\/p>\n<p>Khi c\u00e1i c\u00e2y c\u00f2n l\u1ea1i \u0111\u01b0\u1ee3c n\u1ed1i v\u00e0o m\u1ed9t m\u00e1y d\u00f2 n\u00f3i d\u1ed1i, m\u1ed7i sinh vi\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c y\u00eau c\u1ea7u ph\u1ea3i \u0111i qua n\u00f3. C\u00e1i c\u00e2y kh\u00f4ng c\u00f3 ph\u1ea3n \u1ee9ng g\u00ec v\u1edbi n\u0103m sinh vi\u00ean. Khi ng\u01b0\u1eddi sinh vi\u00ean \u0111\u00e3 th\u1ef1c hi\u1ec7n h\u00e0nh vi \u2018t\u1ed9i \u00e1c\u2019 \u0111i ngang qua, b\u00fat \u0111i\u1ec7n t\u1eed b\u1eaft \u0111\u1ea7u v\u1ebd m\u1ed9t c\u00e1ch \u0111i\u00ean cu\u1ed3ng. Ph\u1ea3n \u1ee9ng n\u00e0y ch\u1ec9 ra cho Backster r\u1eb1ng nh\u1eefng c\u00e1i c\u00e2y c\u00f3 kh\u1ea3 n\u0103ng ghi nh\u1edb v\u00e0 nh\u1eadn di\u1ec7n con ng\u01b0\u1eddi hay \u0111\u1ed3 v\u1eadt m\u00e0 l\u00e0m h\u1ea1i ch\u00fang.<\/p>\n<p><strong><em>X\u00fac c\u1ea3m t\u1eeb c\u1ef1 ly xa<\/em><\/strong><\/p>\n<p>C\u00e2y c\u1ed1i c\u00f3 m\u1ed9t m\u1ed1i li\u00ean h\u1ec7 m\u1eadt thi\u1ebft v\u1edbi ch\u1ee7 s\u1edf h\u1eefu ch\u00fang. L\u1ea5y v\u00ed d\u1ee5, khi Backster tr\u1edf v\u1ec1 New York t\u1eeb New Jersey, \u00f4ng th\u1ea5y tr\u00ean bi\u1ec3u \u0111\u1ed3 ghi l\u1ea1i r\u1eb1ng t\u1ea5t c\u1ea3 nh\u1eefng c\u00e1i c\u00e2y c\u1ee7a \u00f4ng \u0111\u1ec1u \u0111\u00e3 c\u00f3 ph\u1ea3n \u1ee9ng. \u00d4ng t\u1ef1 h\u1ecfi li\u1ec7u nh\u1eefng c\u00e1i c\u00e2y c\u00f3 ch\u1ec9 ra r\u1eb1ng ch\u00fang c\u1ea3m th\u1ea5y \u201cnh\u1eb9 nh\u00f5m\u201d hay \u201cch\u00e0o \u0111\u00f3n\u201d khi \u00f4ng tr\u1edf v\u1ec1 hay kh\u00f4ng. \u00d4ng \u0111\u1ec3 \u00fd r\u1eb1ng th\u1eddi gian m\u00e0 nh\u1eefng c\u00e1i c\u00e2y ph\u1ea3n \u1ee9ng l\u00e0 th\u1eddi \u0111i\u1ec3m m\u00e0 \u00f4ng \u0111\u00e3 quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh tr\u1edf v\u1ec1 nh\u00e0 t\u1eeb New York.<\/p>\n<p><strong><em>X\u00fac c\u1ea3m v\u1edbi \u0111\u1eddi s\u1ed1ng \u1edf m\u1ee9c vi quan<\/em><\/strong><\/p>\n<p>Backster \u0111\u00e3 kh\u00e1m ph\u00e1 ra r\u1eb1ng \u0111\u01b0\u1eddng cong c\u1ed1 \u0111\u1ecbnh t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1 s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c v\u1ebd tr\u00ean bi\u1ec3u \u0111\u1ed3 khi c\u00e2y c\u1ed1i d\u01b0\u1eddng nh\u01b0 c\u1ea3m gi\u00e1c \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00e1i ch\u1ebft c\u1ee7a b\u1ea5t k\u1ef3 m\u1ed9t m\u00f4 s\u1ed1ng n\u00e0o, th\u1eadm ch\u00ed \u1edf m\u1ee9c t\u1ebf b\u00e0o. \u00d4ng t\u00ecnh c\u1edd ch\u00fa \u00fd \u0111\u1ebfn \u0111i\u1ec1u n\u00e0y khi \u00f4ng tr\u1ed9n m\u1ee9t v\u00e0o s\u1eefa chua m\u00e0 \u00f4ng \u0111\u1ecbnh \u0103n. D\u01b0\u1eddng nh\u01b0, ch\u1ea5t b\u1ea3o qu\u1ea3n c\u00f3 trong m\u1ee9t \u0111\u00e3 gi\u1ebft ch\u1ebft m\u1ed9t v\u00e0i vi khu\u1ea9n g\u00e2y men trong s\u1eefa chua, v\u00e0 nh\u1eefng c\u00e1i c\u00e2y c\u00f3 th\u1ec3 c\u1ea3m th\u1ee5 \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111i\u1ec1u n\u00e0y. Backster c\u0169ng \u0111\u00e3 kh\u00e1m ph\u00e1 ra r\u1eb1ng c\u00e2y c\u1ed1i c\u00f3 ph\u1ea3n \u1ee9ng khi \u00f4ng \u0111\u1ed5 n\u01b0\u1edbc n\u00f3ng v\u00e0o b\u1ed3n. D\u01b0\u1eddng nh\u01b0 ch\u00fang c\u1ea3m th\u1ee5 \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00e1i ch\u1ebft c\u1ee7a nh\u1eefng vi khu\u1ea9n \u1edf trong \u0111\u01b0\u1eddng \u1ed1ng n\u01b0\u1edbc. \u0110\u1ec3 ki\u1ec3m nghi\u1ec7m gi\u1ea3 thuy\u1ebft n\u00e0y, Backster l\u00e0m m\u1ed9t th\u00ed nghi\u1ec7m v\u00e0 th\u1ea5y r\u1eb1ng khi t\u00f4m bi\u1ec3n \u0111\u01b0\u1ee3c cho v\u00e0o n\u01b0\u1edbc s\u00f4i th\u00f4ng qua m\u1ed9t c\u1ed7 m\u00e1y t\u1ef1 \u0111\u1ed9ng v\u00e0 kh\u00f4ng c\u1ea7n con ng\u01b0\u1eddi tham gia, c\u00e2y c\u1ed1i c\u00f3 m\u1ed9t ph\u1ea3n \u1ee9ng r\u1ea5t m\u1ea1nh m\u1ebd.<\/p>\n<p><strong><em>Nh\u1ecbp \u0111\u1eadp tim c\u1ee7a m\u1ed9t qu\u1ea3 tr\u1ee9ng<\/em><\/strong><\/p>\n<p>L\u1ea1i trong m\u1ed9t l\u1ea7n t\u00ecnh c\u1edd, Backster \u0111\u1ec3 \u00fd \u0111\u1ebfn c\u00e1c ph\u1ea3n \u1ee9ng c\u1ee7a c\u00e2y c\u1ed1i khi \u00f4ng \u0111\u1eadp m\u1ed9t qu\u1ea3 tr\u1ee9ng. \u00d4ng quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh theo \u0111u\u1ed5i th\u00ed nghi\u1ec7m n\u00e0y v\u00e0 n\u1ed1i qu\u1ea3 tr\u1ee9ng v\u1edbi thi\u1ebft b\u1ecb c\u1ee7a \u00f4ng. Sau ch\u00edn gi\u1edd \u0111\u1ed3ng h\u1ed3, bi\u1ec3u \u0111\u1ed3 ghi l\u1ea1i \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u1ecbp \u0111\u1eadp tim c\u1ee7a m\u1ed9t b\u00e0o thai g\u00e0 con \u2013 t\u1eeb 160 \u0111\u1ebfn 170 nh\u1ecbp \u0111\u1eadp trong m\u1ed9t ph\u00fat \u2013 t\u01b0\u01a1ng \u0111\u01b0\u01a1ng v\u1edbi b\u00e0o thai g\u00e0 con \u1edf trong l\u00f2 \u1ea5p tr\u1ee9ng t\u1eeb ba \u0111\u1ebfn b\u1ed1n ng\u00e0y. Tuy nhi\u00ean, qu\u1ea3 tr\u1ee9ng n\u00e0y l\u00e0 m\u1ed9t qu\u1ea3 tr\u1ee9ng ch\u01b0a \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ee5 tinh m\u00e0 \u00f4ng mua trong c\u1eeda h\u00e0ng. C\u0169ng kh\u00f4ng c\u00f3 h\u1ec7 th\u1ed1ng tu\u1ea7n ho\u00e0n m\u00e1u \u1edf b\u00ean trong qu\u1ea3 tr\u1ee9ng \u0111\u00f3. Backster li\u1ec7u c\u00f3 th\u1ec3 gi\u1ea3i th\u00edch nh\u01b0 th\u1ebf n\u00e0o v\u1ec1 xung \u0111\u1ed9ng [nh\u1ecbp tim] c\u1ee7a qu\u1ea3 tr\u1ee9ng n\u00e0y?<\/p>\n<p>Trong c\u00e1c th\u00ed nghi\u1ec7m \u0111\u01b0\u1ee3c ti\u1ebfn h\u00e0nh b\u1edfi Tr\u01b0\u1eddng Y c\u1ee7a \u0110\u1ea1i h\u1ecdc Yale trong nh\u1eefng n\u0103m 1930 v\u00e0 1940, ng\u01b0\u1eddi m\u00e0 sau n\u00e0y l\u00e0 gi\u00e1o s\u01b0 Harold Saxton Burr \u0111\u00e3 kh\u00e1m ph\u00e1 ra r\u1eb1ng c\u00f3 t\u1ed3n t\u1ea1i tr\u01b0\u1eddng n\u0103ng l\u01b0\u1ee3ng xung quanh th\u1ef1c v\u1eadt, c\u00e2y c\u1ed1i, con ng\u01b0\u1eddi, v\u00e0 c\u00e1c t\u1ebf b\u00e0o. Backster ngh\u0129 r\u1eb1ng c\u00e1c th\u00ed nghi\u1ec7m c\u1ee7a Burr c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u01b0a ra c\u00e2u tr\u1ea3 l\u1eddi cho qu\u1ea3 tr\u1ee9ng c\u1ee7a \u00f4ng. \u00d4ng \u0111\u00e3 quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh \u0111\u1eb7t qua m\u1ed9t b\u00ean c\u00e1c th\u00ed nghi\u1ec7m v\u1edbi c\u00e2y c\u1ed1i c\u1ee7a \u00f4ng trong m\u1ed9t kho\u1ea3ng th\u1eddi gian v\u00e0 thay v\u00e0o \u0111\u00f3 b\u1eb1ng c\u00e1c th\u00ed nghi\u1ec7m v\u1edbi tr\u1ee9ng, qua \u0111\u00f3 t\u00ecm hi\u1ec3u c\u00e1c v\u1ea5n \u0111\u1ec1 li\u00ean quan \u0111\u1ebfn ngu\u1ed3n g\u1ed1c c\u1ee7a s\u1ef1 s\u1ed1ng.<\/p>\n<p><em>Tham kh\u1ea3o:<\/em><\/p>\n<p>\u201c\u0110\u1eddi s\u1ed1ng b\u00ed m\u1eadt c\u1ee7a c\u00e2y c\u1ed1i\u201d c\u1ee7a t\u00e1c gi\u1ea3 Peter Tompkins v\u00e0 Christopher Bird<\/p>\n<p>B\u00e0i vi\u1ebft tr\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1ed5ng k\u1ebft t\u1eeb b\u1ed1n b\u00e0i vi\u1ebft d\u01b0\u1edbi \u0111\u00e2y tr\u00ean Zhengjian Net (H\u00e1n ng\u1eef):<\/p>\n<p>&#8220;Th\u1ef1c v\u1eadt c\u00f3 th\u1ec3 suy ngh\u0129&#8221; \u2013 Kh\u00e1m ph\u00e1 \u0111\u1eddi s\u1ed1ng b\u00ed m\u1eadt c\u1ee7a c\u00e2y c\u1ed1i (I) <a href=\"http:\/\/www.zhengjian.org\/zj\/articles\/2001\/3\/9\/9143.html\">http:\/\/www.zhengjian.org\/zj\/articles\/2001\/3\/9\/9143.html<\/a><\/p>\n<p>\u201cTh\u1ef1c v\u1eadt c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0 chuy\u00ean gia v\u1ec1 ph\u00e1t hi\u1ec7n n\u00f3i d\u1ed1i\u201d \u2013 Kh\u00e1m ph\u00e1 \u0111\u1eddi s\u1ed1ng b\u00ed m\u1eadt c\u1ee7a c\u00e2y c\u1ed1i (II) <a href=\"http:\/\/www.zhengjian.org\/zj\/articles\/2001\/3\/10\/9196.html\">http:\/\/www.zhengjian.org\/zj\/articles\/2001\/3\/10\/9196.html<\/a><\/p>\n<p>\u201cNh\u1eadn di\u1ec7n k\u1ebb s\u00e1t nh\u00e2n v\u00e0 x\u00fac c\u1ea3m t\u1eeb c\u1ef1 ly xa\u201d \u2013 Kh\u00e1m ph\u00e1 \u0111\u1eddi s\u1ed1ng b\u00ed m\u1eadt c\u1ee7a c\u00e2y c\u1ed1i (III) <a href=\"http:\/\/www.zhengjian.org\/zj\/articles\/2001\/3\/11\/9197.html\">http:\/\/www.zhengjian.org\/zj\/articles\/2001\/3\/11\/9197.html<\/a><\/p>\n<p>\u201cKh\u00f4ng c\u00f3 s\u1ef1 kh\u00e1c bi\u1ec7t gi\u1eefa \u0111\u1eddi s\u1ed1ng l\u1edbn hay nh\u1ecf\u201d \u2013 Kh\u00e1m ph\u00e1 \u0111\u1eddi s\u1ed1ng b\u00ed m\u1eadt c\u1ee7a c\u00e2y c\u1ed1i (IV) <a href=\"http:\/\/www.zhengjian.org\/zj\/articles\/2001\/3\/12\/9198.html\">http:\/\/www.zhengjian.org\/zj\/articles\/2001\/3\/12\/9198.html<\/a><\/p>\n<p>D\u1ecbch t\u1eeb:<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/www.pureinsight.org\/node\/1496\">http:\/\/www.pureinsight.org\/node\/1496<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>[Chanhkien.org] Cleve Backster l\u00e0 m\u1ed9t chuy\u00ean gia ng\u01b0\u1eddi M\u1ef9 v\u1ec1 ph\u00e1t hi\u1ec7n n\u00f3i d\u1ed1i. V\u00e0o n\u0103m 1966, b\u1eb1ng c\u00e1ch s\u1eed d\u1ee5ng m\u1ed9t m\u00e1y d\u00f2 n\u00f3i d\u1ed1i, \u00f4ng \u0111\u00e3 t\u00ecnh c\u1edd kh\u00e1m ph\u00e1 ra r\u1eb1ng th\u1ef1c v\u1eadt c\u0169ng c\u00f3 nh\u1eefng ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng c\u1ea3m x\u00fac \u1edf c\u1ea5p cao v\u00e0 kh\u00e1 t\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed3ng v\u1edbi c\u1ea3m t\u00ecnh \u1edf con [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":8,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_sitemap_exclude":false,"_sitemap_priority":"","_sitemap_frequency":"","ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[11,81],"tags":[53],"class_list":["post-2131","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-bai-chon-loc","category-bi-an-khoa-hoc","tag-tri-giac-nguyen-sinh"],"acf":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v26.8 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>\u0110\u1eddi s\u1ed1ng b\u00ed m\u1eadt c\u1ee7a c\u00e2y c\u1ed1i - Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/chanhkien.org\/2009\/07\/doi-song-bi-mat-cua-cay-coi.html\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"\u0110\u1eddi s\u1ed1ng b\u00ed m\u1eadt c\u1ee7a c\u00e2y c\u1ed1i - Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"[Chanhkien.org] Cleve Backster l\u00e0 m\u1ed9t chuy\u00ean gia ng\u01b0\u1eddi M\u1ef9 v\u1ec1 ph\u00e1t hi\u1ec7n n\u00f3i d\u1ed1i. V\u00e0o n\u0103m 1966, b\u1eb1ng c\u00e1ch s\u1eed d\u1ee5ng m\u1ed9t m\u00e1y d\u00f2 n\u00f3i d\u1ed1i, \u00f4ng \u0111\u00e3 t\u00ecnh c\u1edd kh\u00e1m ph\u00e1 ra r\u1eb1ng th\u1ef1c v\u1eadt c\u0169ng c\u00f3 nh\u1eefng ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng c\u1ea3m x\u00fac \u1edf c\u1ea5p cao v\u00e0 kh\u00e1 t\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed3ng v\u1edbi c\u1ea3m t\u00ecnh \u1edf con [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/chanhkien.org\/2009\/07\/doi-song-bi-mat-cua-cay-coi.html\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2009-07-06T08:19:53+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2011-11-10T03:32:53+00:00\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"ductai\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"ductai\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"14 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/2009\/07\/doi-song-bi-mat-cua-cay-coi.html#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/2009\/07\/doi-song-bi-mat-cua-cay-coi.html\"},\"author\":{\"name\":\"ductai\",\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/#\/schema\/person\/51dea4f51593f81f39b61e02af63277c\"},\"headline\":\"\u0110\u1eddi s\u1ed1ng b\u00ed m\u1eadt c\u1ee7a c\u00e2y c\u1ed1i\",\"datePublished\":\"2009-07-06T08:19:53+00:00\",\"dateModified\":\"2011-11-10T03:32:53+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/2009\/07\/doi-song-bi-mat-cua-cay-coi.html\"},\"wordCount\":2743,\"commentCount\":0,\"keywords\":[\"Tri gi\u00e1c nguy\u00ean sinh\"],\"articleSection\":[\"B\u00e0i ch\u1ecdn l\u1ecdc\",\"B\u00ed \u1ea9n khoa h\u1ecdc\"],\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\/\/chanhkien.org\/2009\/07\/doi-song-bi-mat-cua-cay-coi.html#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/2009\/07\/doi-song-bi-mat-cua-cay-coi.html\",\"url\":\"https:\/\/chanhkien.org\/2009\/07\/doi-song-bi-mat-cua-cay-coi.html\",\"name\":\"\u0110\u1eddi s\u1ed1ng b\u00ed m\u1eadt c\u1ee7a c\u00e2y c\u1ed1i - Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/#website\"},\"datePublished\":\"2009-07-06T08:19:53+00:00\",\"dateModified\":\"2011-11-10T03:32:53+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/#\/schema\/person\/51dea4f51593f81f39b61e02af63277c\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/2009\/07\/doi-song-bi-mat-cua-cay-coi.html#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/chanhkien.org\/2009\/07\/doi-song-bi-mat-cua-cay-coi.html\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/2009\/07\/doi-song-bi-mat-cua-cay-coi.html#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/chanhkien.org\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"\u0110\u1eddi s\u1ed1ng b\u00ed m\u1eadt c\u1ee7a c\u00e2y c\u1ed1i\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/#website\",\"url\":\"https:\/\/chanhkien.org\/\",\"name\":\"Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net\",\"description\":\"Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/chanhkien.org\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/#\/schema\/person\/51dea4f51593f81f39b61e02af63277c\",\"name\":\"ductai\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/chanhkien.org\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/2c23e3d17479158b9653401392911d86c456559820107b3a545ecee499cc515d?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/2c23e3d17479158b9653401392911d86c456559820107b3a545ecee499cc515d?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"ductai\"},\"sameAs\":[\"http:\/\/chanhkien.org\"],\"url\":\"https:\/\/chanhkien.org\/author\/ductai\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"\u0110\u1eddi s\u1ed1ng b\u00ed m\u1eadt c\u1ee7a c\u00e2y c\u1ed1i - Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/chanhkien.org\/2009\/07\/doi-song-bi-mat-cua-cay-coi.html","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"\u0110\u1eddi s\u1ed1ng b\u00ed m\u1eadt c\u1ee7a c\u00e2y c\u1ed1i - Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net","og_description":"[Chanhkien.org] Cleve Backster l\u00e0 m\u1ed9t chuy\u00ean gia ng\u01b0\u1eddi M\u1ef9 v\u1ec1 ph\u00e1t hi\u1ec7n n\u00f3i d\u1ed1i. V\u00e0o n\u0103m 1966, b\u1eb1ng c\u00e1ch s\u1eed d\u1ee5ng m\u1ed9t m\u00e1y d\u00f2 n\u00f3i d\u1ed1i, \u00f4ng \u0111\u00e3 t\u00ecnh c\u1edd kh\u00e1m ph\u00e1 ra r\u1eb1ng th\u1ef1c v\u1eadt c\u0169ng c\u00f3 nh\u1eefng ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng c\u1ea3m x\u00fac \u1edf c\u1ea5p cao v\u00e0 kh\u00e1 t\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed3ng v\u1edbi c\u1ea3m t\u00ecnh \u1edf con [&hellip;]","og_url":"https:\/\/chanhkien.org\/2009\/07\/doi-song-bi-mat-cua-cay-coi.html","og_site_name":"Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net","article_published_time":"2009-07-06T08:19:53+00:00","article_modified_time":"2011-11-10T03:32:53+00:00","author":"ductai","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"ductai","Est. reading time":"14 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/chanhkien.org\/2009\/07\/doi-song-bi-mat-cua-cay-coi.html#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/chanhkien.org\/2009\/07\/doi-song-bi-mat-cua-cay-coi.html"},"author":{"name":"ductai","@id":"https:\/\/chanhkien.org\/#\/schema\/person\/51dea4f51593f81f39b61e02af63277c"},"headline":"\u0110\u1eddi s\u1ed1ng b\u00ed m\u1eadt c\u1ee7a c\u00e2y c\u1ed1i","datePublished":"2009-07-06T08:19:53+00:00","dateModified":"2011-11-10T03:32:53+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/chanhkien.org\/2009\/07\/doi-song-bi-mat-cua-cay-coi.html"},"wordCount":2743,"commentCount":0,"keywords":["Tri gi\u00e1c nguy\u00ean sinh"],"articleSection":["B\u00e0i ch\u1ecdn l\u1ecdc","B\u00ed \u1ea9n khoa h\u1ecdc"],"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/chanhkien.org\/2009\/07\/doi-song-bi-mat-cua-cay-coi.html#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/chanhkien.org\/2009\/07\/doi-song-bi-mat-cua-cay-coi.html","url":"https:\/\/chanhkien.org\/2009\/07\/doi-song-bi-mat-cua-cay-coi.html","name":"\u0110\u1eddi s\u1ed1ng b\u00ed m\u1eadt c\u1ee7a c\u00e2y c\u1ed1i - Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net","isPartOf":{"@id":"https:\/\/chanhkien.org\/#website"},"datePublished":"2009-07-06T08:19:53+00:00","dateModified":"2011-11-10T03:32:53+00:00","author":{"@id":"https:\/\/chanhkien.org\/#\/schema\/person\/51dea4f51593f81f39b61e02af63277c"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/chanhkien.org\/2009\/07\/doi-song-bi-mat-cua-cay-coi.html#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/chanhkien.org\/2009\/07\/doi-song-bi-mat-cua-cay-coi.html"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/chanhkien.org\/2009\/07\/doi-song-bi-mat-cua-cay-coi.html#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/chanhkien.org\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"\u0110\u1eddi s\u1ed1ng b\u00ed m\u1eadt c\u1ee7a c\u00e2y c\u1ed1i"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/chanhkien.org\/#website","url":"https:\/\/chanhkien.org\/","name":"Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn Net","description":"Ch\u00e1nh Ki\u1ebfn","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/chanhkien.org\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/chanhkien.org\/#\/schema\/person\/51dea4f51593f81f39b61e02af63277c","name":"ductai","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/chanhkien.org\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/2c23e3d17479158b9653401392911d86c456559820107b3a545ecee499cc515d?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/2c23e3d17479158b9653401392911d86c456559820107b3a545ecee499cc515d?s=96&d=mm&r=g","caption":"ductai"},"sameAs":["http:\/\/chanhkien.org"],"url":"https:\/\/chanhkien.org\/author\/ductai"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2131","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/users\/8"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2131"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2131\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2131"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2131"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/chanhkien.org\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2131"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}